ÖRGÜTSEL DAVRANIŞIN KARANLIK YÜZÜ VE TÜRKÇE LİTERATÜRÜN İNCELENMESİNE YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA
Abstract
Bir örgütün amaçlarına ulaşarak rekabet üstünlüğü sağlayabilmesinde insan kaynağının olumlu tutum ve davranışlara sahip olması kritik önemdedir. Örgütün en önemli kaynağı olan insanın göstereceği olumsuz tutum ve davranışların örgütteki yansımaları ise örgütsel davranışın karanlık yüzü olarak adlandırılmaktadır. Örgüt üyesi veya üyelerinin kasıtlı bir şekilde başkalarına, kendisine veya örgüte zarar vermek amacıyla yaptığı her türlü edim olarak tanımlanan örgütsel davranışın karanlık yüzü; doğurduğu olumsuz sonuçlar ve etkiler açısından önemli bir olgudur.
Bu çalışmanın amacı, örgütler için önemli bir sorun kaynağı olan bu tür davranışların nedenleri, sonuçları ve alınacak önlemlerle ilgili uygulama birimlerine ayrıntılı bilgiler sağlamak ve Türkiye’de yapılan çalışmaların dağılımını ve yönünü belirleyerek bundan sonraki yapılacak çalışmalara ışık tutmaktır. Bu amaçla nicel veri toplama tekniği olan ikincil veri analizi yöntemi kullanılarak, ULAKBİM Türkiye Akademik Arşivi veri tabanında 2010-2017 yılları arasında yayınlanan çevrimiçi dergilerdeki “Örgütsel Davranışın Karanlık Yüzü” başlığı altında yer alan 273 makaleye ulaşılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, bu makalelerden 79 (%28,94)’unun mobbing, 65 (%23,81)’inin sinik davranışlar ve 43 (%15,75)’ünün örgütsel sessizlikle ilgili olduğu ve bu makalelerin örgütsel davranışın karanlık yüzüyle ilgili yapılan çalışmaların büyük bölümünü oluşturduğu (%68,5) tespit edilmiştir. Bu çalışma sonucunda, örgütsel davranışın karanlık tarafıyla ilgili daha az çalışma yapılan konularda araştırmalar yapılmasının, uygulama birimlerine değerli bilgiler sunarak bu sorunun çözümünde önemli katkılar sağlayacağı düşünülmektedir.
Keywords
References
- Akbolat, M., Işık, O., Kahraman, G. (2014). Sağlık Çalışanlarının Sinik Davranışlar Gösterme Eğilimi. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt 4, Baskı 2, Sayfa 84-95.
- Akman, G. (2013). Sağlık Çalışanlarının Örgütsel Ve Genel Sinizm Düzeylerinin Karşılaştırılması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Hastane ve Sağlık Kuruluşlarında Yönetim Bilim Dalı, 115.
- Akman, Y. (2016). Yıkıcı Liderlik İle Mesleki Tükenmişlik Arasındaki İlişki: Öğretmenler Üzerine Bir Araştırma. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 12(3), 627-653.
- Aksay, B. ve Güğerçin, U. (2016). Yıkıcı Yönetimin İzlenim Yönetimi Taktikleri Üzerindeki Etkisi: Beyaz Yakalı Çalışanlar Üzerine Bir Araştırma. Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt 25, Sayı 3, 441-456.
- Alan, A.A. (2011). Amaç Karşıtı İş Davranışları İle Kişilik ve İş Tatmini Arasındaki İlişkinin Yapısal Eşitlik Modeli İle İncelenmesi. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Akdeniz Üniversitesi, SBE İşletme ABD, 197.
- Altınöz, M., Çöp, S., ve Sığındı, T. (2011). Algılanan Örgütsel Bağlılık Ve Örgütsel Sinizm İlişkisi: Ankara’daki Dört ve Beş Yıldızlı Konaklama İşletmeleri Üzerine Bir Araştırma. Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 15(21), 285-315.
- Andersson, L. M. ve Pearson C.M. (1999). Tit for tat? The spiraling effect of incivility in the workplace. Academy of Management Review, 24(3), 452-471.
- Appelbaum, S.H, Deguire, K.J. and Lay, M. (2005). The relationship of ethical climate to deviant workplace behavior. Corporate Governance, Vol. 5, No. 4, 43-55.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Gül Binboğa
ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI
Türkiye
Ercan Eğin
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
Türkiye
Asena Gülova
MANİSA CELÂL BAYAR ÜNİVERSİTESİ, İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ
Türkiye
Publication Date
March 31, 2018
Submission Date
December 10, 2017
Acceptance Date
March 30, 2018
Published in Issue
Year 2018 Volume: 3 Number: 1
Cited By
Okulların eğitim finansmanının karanlık yüzü: okul yöneticilerinin finans kaynağı sağlama sürecine ilişkin görüşlerinin incelenmesi
Kocaeli Üniversitesi Eğitim Dergisi
https://doi.org/10.33400/kuje.1146282Karanlık Liderlik Ölçeği Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
IBAD Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.21733/ibad.1275037Örgütsel Sapma: Literatür Taraması ve Eğitim Örgütlerindeki Yansımaları
Alanyazın
https://doi.org/10.59320/alanyazin.1446387İstismarcı Yönetimin Üretim Karşıtı İş Davranışlarına Etkisi: Asistan Hekimler Örneği
Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal
https://doi.org/10.21020/husbfd.1202533Yengeç Sendromu “Ben Yapamazsam Sen De Yapamazsin”: Ölçek Geliştirme Çalişmasi Crab Syndrome “If I Can’t Do It, You Can’t Do It”: Scale Development Study
Journal of Organizational Behavior Research
https://doi.org/10.51847/z7uULEI7mPDoes Crab Mentality in Universities Draw Strength from Organizational Culture? “If I Can’t Do It, You Can’t Do It Either!”
Yüksekögretim Dergisi
https://doi.org/10.53478/yuksekogretim.1426548Does the Management Also Have a Disease? Evaluation from the Perspective of Turkish Public Employees
Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.30798/makuiibf.1754403