Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri ve Faaliyetleri

Volume: 5 Number: 10 February 1, 2012
  • Nuri Yavuz
EN TR

Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri ve Faaliyetleri

Abstract

19. yüzyıl, Osmanlı devletinin dayandığı “geleneksel imparatorluk” temellerinin bütün dünyada köklü olarak değiştiği bir çağdır. Fransız İhtilalinin getirdiği “dil-kültür-vatan” temeline dayalı yeni toplum ve devler anlayışı Avrupa’da uluslararası siyaseti de değiştirdi. Osmanlı devleti gibi çokkültürlü ve çok milletli devletler, bu süreçte ciddi bir buhran yaşadılar. Üstelik Osmanlı devleti, zayıflamış olan gücü sebebiyle bu süreçte büyük güçlerin, parçalanmasını hızlandıran müdahaleleri ile de mücadele etmek zorunda kaldı. Osmanlı toplumunda, bu değişimin öncülüğünü üstlenebilecek toplumsal/sivil güçler bulunmadığı için, Osmanlı bürokrasisi bu değişimi gerçekleştirme rolünü üstlenmiş görünmektedir. Devletin geleneksel yapısına da uygun olan bu yeni rolün yerine getirilmesi pratik anlamda “devlet”in hayatın bütün alanlarına müdahale etmesi ile sonuçlanmıştır. 19. yüzyılın başlarından itibaren giderek çoğalan “denetim dışı” alanları yeniden itaat altına almak ve göçebelikten yerleşik hayata geçişi sağlamak için öteden beri sürdürülen iskan faaliyetleri hız kazandı. Fırka-i Islahiye’nin kurulması işte bu beklentilerin bir sonucudur. Yakın tarihte yapılmasına rağmen Fırka-i Islahiye’nin icraatı bir askeri hareket gibi algılanmaktadır. Halbuki 1865-1866 yıllarında Çukur-ova, Cebel-i Bereket (Gavur Dağı) ve Kozan dağlarında devlet idaresini yeniden kuran Fırka-i Islahiye, yalnız bir askeri hareket olmayıp, bunun yanında özellikle konar-göçer oymakların, iskan ve yerleşmelerinin de başarıldığı bir kuruluştur. Ayrıca bu hareket sırasında kurulan kasaba ve köyler, bugün önemli merkezler haline gelmiş olup, çevre il ve ilçelerinde gelişmesinde önemli bir rol oynamıştır. Fırka-i Islahiye’nin kuruluş sebebi, 1853 Kırım harbine kadar dayanır. 1853-1856 Kırım harbi esnasında çekilen asker sıkıntısı, Cebel-i Bereket ve Kozan-Dağları bölgelerinden de asker istenmesine sebep olmuştur. Ancak bu istek, bu bölgelerdeki aşiretlerin devlete olan muhalefetlerinden dolayı gerçekleşmemiştir. 

Keywords

References

  1. Ahmet Cevdet Paşa, Ma’ruzat, Yay. Haz.: Yusuf Halaçoğlu, İstanbul, 1980. , Tezakir, Yay. Haz.: Cavit Baysun, Ankara,1991.
  2. ÇETİNTÜRK, Selahaddin, “Osmanlı İmparatorluğu’nda Yürük Sınıfı ve Hukuki Statüleri”, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, II/2, Ankara, 1943.
  3. DUMONT, Paul, “1865 Tarihinde Güney-Doğu Anadolu’nun Islahı”, İ. Ü. Tarih Enstitüsü Dergisi. İslam Ansiklopedisi, III. Cilt, İstanbul, 1993.
  4. ORHONLU, Cengiz, Osmanlı İmparatorluğu’nda Aşiretlerin İskanı, İstanbul, 1987. REFİK, Ahmet, Anadolu’da Türkmen Aşiretleri, İstanbul, 1990.
  5. SANSAR, M. Fatih, Fırka-i İslahiye ve Osmaniye (Cebel-i Bereket),Osmaniye, 2006.
  6. SÜMER, Faruk, “Çukurova Tarihinde Dair Araştırmalar”, AÜ DTCF Tarih Araştırmaları Dergisi, Cilt 1, Sayı 1, Ankara, 1963, Oğuzlar, İstanbul, 1992.
  7. ŞAHİN, İlhan, “Göçebeler”, Osmanlı, Cilt: 4, Yeni Türkiye Yayınları, Ankara, 1999.
  8. ŞAKİROĞLU, Mahmut, Payas Ayanı Küçük Ali Oğulları, Ankara, 1992. TOROS, Taha, Dadaloğlu, Adana, 1940.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

-

Authors

Nuri Yavuz This is me

Publication Date

February 1, 2012

Submission Date

September 9, 2015

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2012 Volume: 5 Number: 10

APA
Yavuz, N. (2012). Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri ve Faaliyetleri. Gazi Akademik Bakış, 5(10), 113-127. https://izlik.org/JA72ZY46FP
AMA
1.Yavuz N. Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri ve Faaliyetleri. Gazi Akademik Bakış. 2012;5(10):113-127. https://izlik.org/JA72ZY46FP
Chicago
Yavuz, Nuri. 2012. “Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri Ve Faaliyetleri”. Gazi Akademik Bakış 5 (10): 113-27. https://izlik.org/JA72ZY46FP.
EndNote
Yavuz N (February 1, 2012) Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri ve Faaliyetleri. Gazi Akademik Bakış 5 10 113–127.
IEEE
[1]N. Yavuz, “Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri ve Faaliyetleri”, Gazi Akademik Bakış, vol. 5, no. 10, pp. 113–127, Feb. 2012, [Online]. Available: https://izlik.org/JA72ZY46FP
ISNAD
Yavuz, Nuri. “Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri Ve Faaliyetleri”. Gazi Akademik Bakış 5/10 (February 1, 2012): 113-127. https://izlik.org/JA72ZY46FP.
JAMA
1.Yavuz N. Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri ve Faaliyetleri. Gazi Akademik Bakış. 2012;5:113–127.
MLA
Yavuz, Nuri. “Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri Ve Faaliyetleri”. Gazi Akademik Bakış, vol. 5, no. 10, Feb. 2012, pp. 113-27, https://izlik.org/JA72ZY46FP.
Vancouver
1.Nuri Yavuz. Fırka-ı Islahiye Ordusunun Özellikleri ve Faaliyetleri. Gazi Akademik Bakış [Internet]. 2012 Feb. 1;5(10):113-27. Available from: https://izlik.org/JA72ZY46FP