Coğrafya Öğretmenlerinin Coğrafya Öğretimi İle İlgili Medya Okuryazarlık Düzeyleri
Abstract
Teknolojinin hızla gelişmesiyle beraber
bilgiye erişim yolları kolaylaşmıştır. Bireylerin bilgiye erişmesinin en önemli
yollarından birisi de medya olmuştur. Gerek sanal gerekse sanal olmayan medya
sayesinde kamuoyu ile paylaşılan bilgi çeşitliliği artmış ve geçerli bilgiye
ulaşmak kolaylaşmıştır. Coğrafya öğretmenlerinin, güncel ve geçerli çeşitli
bilgilere ulaşma noktasında ders kitaplarının ve kaynak kitapların oluşturduğu
sınırlılığı önemli ölçüde giderebilmesi için gazete, dergi vb. medya
unsurlarının takip etmesi gerekir. Kısacası bilinçli takip edilen medya
coğrafya öğretmenin donanımına donanım katar. Bu çalışmada; medyanın coğrafya
öğretimindeki öneminden hareketle, coğrafya öğretmenlerinin coğrafya öğretimi
ile ilgili medya okuryazarlık durumları değerlendirilmeye çalışılmıştır.
Çalışmada coğrafya öğretmenlerinin medya okuryazarlık durumunu değerlendirmek
amacıyla nitel araştırmada veri toplama tekniği olan görüşme kullanılmıştır.
Samsun il merkezinde 2016-2017 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde görev yapan
19 coğrafya öğretmeni ile görüşme yapılmıştır. Görüşme yapılan öğretmenlerin
cinsiyet, kıdem gibi demografik özelliklerinin farklı olmasına dikkat
edilmiştir. Coğrafya öğretmenlerinin coğrafya öğretimi ile ilgili medya
okuryazarlık durumlarını belirlemek için sorulan sorulara verilen cevaplar
içerik analiz yöntemiyle değerlendirilmiş ve durum belirlenmesine yönelik
frekanslar verilmeye çalışılmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre; coğrafya
öğretimi ile ilgili coğrafya öğretmenlerinin 13’ü en az bir dergi alıyor. Dergi
almayan coğrafya öğretmenlerinin sayısı da çok az değil ve 6’dır. Coğrafya
öğretmenlerinin en çok aldıkları dergiler ise; Atlas ve National
Geographic’dir. Coğrafya öğretimiyle ilgi çeşitli internet sitelerinden
öğretmenlerin yaralanma durumuna ilişkin sonuçlar da dergileri takip etme
durumlarına benzerdir. Görüşme yapılan öğretmenlerin 4’ü alanları ile ilgili
internet sitelerinden yararlanmadıklarını belirtmişlerdir. Coğrafya
öğretmenlerinin gerek internetten gerekse televizyonlardan en çok takip
ettikleri medya unsuru belgesellerdir. Ayrıca görüşme yapılan 19 öğretmenin
13’ü çeşitli nedenlerden dolayı coğrafya öğretimi ile ilgili olarak
gazetelerden yararlanmaktadır. Sonuç olarak araştırmaya katılan coğrafya
öğretmenlerinin büyük bir kısmı medya unsurlarından önemli ölçüde yararlanıyor.
Ancak medyadan yararlanan coğrafya öğretmeni sayısının ve yararlanılan medya
türlerinin daha da artması gerekir.
Keywords
Medya okuryazarlığı,Coğrafya öğretmeni,İnternet,Gazete,Dergi
References
- Aşıcı, M. (2009). Kişisel ve sosyal bir değer olarak okuryazarlık, Değerler Eğitimi Dergisi, 7 (17), 9-26.
- Çepni, O., Palaz, T., & Ablak, S. (2015). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının medya ve televizyon okuryazarlık düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Turkish Studies, 10(11), 431-446.
- Çetin, B. (2015). Sınıf öğretmeni adaylarının medya ve televizyon okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 11(1), 171-190.
- Ertek, Z. (2013). Sınıf öğretmenlerinin medya okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
- Gençtürk, E. (2009). İlköğretim sosyal bilgiler öğretmen adaylarının coğrafya okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
- Güven, İ.(2014). Fen ve teknoloji öğretmen adaylarının bilgi okuryazarlığı ve medyaokuryazarlığı düzeylerinin incelenmesi. Turkish Studies-International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 9(2), 787-800
- Karabay, A. (2015). Eleştirel okuma eğitiminin üst bilişsel okuma stratejileri ve medya okuryazarliği üzerindeki etkisi. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 11(4), 1167-1184.
- Karaman, M. K., & Karataş, A. (2009). Öğretmen adaylarının medya okuryazarlık düzeyleri. İlköğretim Online, 8(3). 798-808.
- Kılıç, O., & Cinoğlu, M. (2008). Bilimsel araştirma yöntemleri. İstanbul: Lisans Yayıncılık.
- Kurt, A., & Kürüm, D. (2010). Medya okuryazarlığı ve eleştirel düşünme arasındaki ilişki: Kavramsal bir bakış. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2, 20-34.