Obezite farkındalığı ve içgörü ölçeği: geçerlilik ve güvenirlik çalışması
Abstract
Amaç: Obezite Farkındalığı ve İçgörü Ölçeğinin (OFİ Ölçeği) (OASIS: The Obesity Awareness and Insight Scale) Türkçeye ve Türk kültürüne uyarlanarak geçerlilik ve güvenirlik çalışmalarının yapılmasıdır.
Gereç ve yöntem: Metodolojik tipteki bu araştırma bir eğitim ve araştırma hastanesinin endokrinoloji ve metabolizma hastalıkları polikliniğine ile bir eğitim aile sağlığı merkezinde yürütülmüştür. Araştırma örneklemini bu birimlere başvuruda bulunan165 fazla kilolu/obez birey oluşturmuştur. Veriler Görüşme Formu ve “Obezite Farkındalığı ve İçgörü Ölçeği (OFİ)” ile toplanmıştır. Ölçeğin geçerlilik analizleri “Kapsam Geçerlilik İndeksi, Açımlayıcı Faktör Analizi” ile, güvenilirlik analizleri “değişmezlik, iç tutarlılık ve madde toplam puan korelasyonu” ile yapılmıştır.
Bulgular: Bireylerin yaş ortalaması 50,27±16,58 olup, %63,6’sı kadındır. Geçerlilik analizlerinde KMO=0,89, χ2 =468,137; p=0,000’dır. OFİ güçlü iç tutarlılık (Cronbach alpha 0,86), test tekrar test güvenirliği (0,79) göstermiştir. Madde toplam korelasyonu değerleri 0,428-0,746 arasında değişmektedir. Açımlayıcı faktör analizine göre ölçek tek boyutludur. OFİ toplam puan ortalaması 6,87±2,48 olup, bireylerin obezite farkındalıklarının ortanın üstünde olduğu belirlenmiştir.
Sonuç: Obezite Farkındalığı ve İçgörü Ölçeği, fazla kilolu/ obez bireylerin obezite farkındalıklarını belirlemek amacıyla kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracıdır.
Keywords
References
- Obesity Fact Sheet - STOP Obesity Alliance. Available from: http://stopobesityalliance.org/facts-and-resources/obesity-fact-sheet/ Accessed: Jully 5, 2018.
- World Health Organization. Obesity and overweight. Available from: http://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/obesity-and-overweight Accessed: Jully 4, 2018.
- Wong MMC, Tso S, Lui SSY. Accuracy of body weight perception and figure satisfaction in young adults with psychotic disorders in Hong Kong. Hong Kong J Psychiatry. 2009;19:107–11.
- Liu S, Fu MR, Hu SH, Wang VY, Crupi R, Qiu JM, et al. Accuracy of body weight perception and obesity among chinese americans. Obes Res Clin Pract. 2016;10:48–56.
- Monteagudo Sánchez C, Dijkstra SC, Visser M. Self-perception of body weight status in older Dutch adults. J Nutr Heal Aging. 2015;19:612–8.
- Tock WL, Tung W-C, Holston EC, Hsu Y-W. Bodyweight misperception by Chinese American females influenced by cultural and social ideals: implication for home health care. Home Health Care Manag Pract. 2019; 1084822319893993.
- Johnson F, Beeken RJ, Croker H, Wardle J. Do weight perceptions among obese adults in Great Britain match clinical definitions? Analysis of cross-sectional surveys from 2007 and 2012. BMJ Open. 2014;4:e005561.
- Jayawardena R, Punchihewa P, Ranathunga I, Lokunarangoda N, Pathirana AK, Santharaj WS. Body weight perception among Sri Lankan cardiac patients. BMC Obes. 2016;3:1–7.
- Gao C, Lv X, Yin Y, Song Y, Zhang P, Wang R, et al. Perceptions and behaviours towards high body weight among adults in Northeast China. Public Health Nutr. 2017;20:1557–63.
- Brandão I, Martins MJ, Monteiro R. Metabolically healthy obesity—Heterogeneity in definitions and unconventional factors. Metabolites. 2020;10:1-29.