Research Article

Devlet kırılganlığı ekonomik büyümeyi etkiler mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine ampirik bir çalışma

Volume: 11 Number: 1 February 28, 2025
EN TR

Devlet kırılganlığı ekonomik büyümeyi etkiler mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine ampirik bir çalışma

Abstract

Ekonomik büyüme, yaşam standartlarını yükseltmek ve refah düzeyini artırmak için hayati bir öneme sahiptir. İktisadi faktörlerin yanı sıra kurumsal faktörler de ekonomik büyümenin belirleyici unsurlarındandır. Mevcut çalışmada devlet kırılganlığının, gayri safi sabit yatırımların ve doğrudan yabancı yatırım girişinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi Kırılgan Sekizli (Arjantin, Brezilya, Şili, Hindistan, Endonezya, Rusya, Güney Afrika ve Türkiye) ülke grubu için 2006-2022 dönemi yıllık verileri ile incelenmektedir. Çalışmada öncelikle hem modelin hem de serilerin yatay kesit bağımlılığı kontrol edilmiştir. Daha sonra serilerin birim kök sınaması Pesaran (2007) tarafından geliştirilen CADF birim kök testi ile incelenmiştir. Panel ARDL-PMG yöntemi ile seriler arasındaki eşbütünleşme ilişkisi araştırılmıştır. Emirmahmutoğlu-Köse Nedensellik testiyle seriler arasındaki ilişkilerin yönünü belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmadan elde edilen ampirik sonuçlar, devlet kırılganlığındaki %1’lik bir artışın ekonomik büyümeyi yaklaşık %0,15 oranında azalttığını göstermektedir. Söz konusu dönemde gayri safi sabit yatırım ekonomik büyümeyi pozitif, doğrudan yabancı yatırım geliri ekonomik büyümeyi negatif etkilemektedir. Çalışmada ayrıca kırılganlık ile ekonomik büyüme; kırılganlık ve gayri safi sabit yatırımlar arasında çift yönlü nedensellik ilişkisi bulunmuştur. Kırılganlık, yatırım ve ekonomik büyüme ortamını doğrudan etkilediğinden politika yapıcılar politik, sosyal ve ekonomik ortamı düzenleyici güçlü kurumsal yapılar inşa etmelidir.

Keywords

References

  1. Acemoglu, D. (2009). Introduction to modern economic growth. New Jersey: Princeton University Press,
  2. Acet, H., ve Erkoçak, H. E. (2022). Fiziki, beşerî ve doğrudan yabancı sermayenin ekonomik büyümeye etkisi: G20 ülkeleri üzerine bir uygulama (panel veri analizi). Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 25(1), 141-155. Doi: https://doi.org/10.29249/selcuksbmyd.1059290
  3. Adedeji, A. A., ve Adeniyi, O. (2023). Effect of fragility on growth and poverty in Nigeria: a disaggregate state-level analysis. The Journal of Developing Areas, 57(1), 69-86. Doi: https://doi.org/10.1353/jda.2023.0004
  4. Adegboye, F. B., Osabohien, R., Olokoyo, F. O., Matthew, O., & Adediran, O. (2020). Institutional quality, foreign direct investment, and economic development in Sub-Saharan Africa. Humanities and Social Sciences Communications, 7(1), 1-9. Doi: https://doi.org/10.1057/s41599-020-0529-x
  5. Agu, C. (2024). Moderating effect of state fragility on the globalisation: economic growth nexus in Sub-saharan Africa. Journal of Academic Research in Economics, 16(2), 239-264. Erişim adresi: http://www.jare-sh.com/downloads/jul_2024/agu.pdf
  6. Aktop, V. S. (2024). Üst-orta ve yüksek gelir grubundaki ülkelerde dış ticaret-gelir eşitsizliği ilişkisi: panel Ardl analizi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 24(1), 455-472. Doi: https://doi.org/10.18037/ausbd.1407388
  7. Armstrong, H. W. ve Read, R. (2002). The phantom of liberty? economic growth and the vulnerability of small states. Journal Of International Development, 14(4), 435-458. Doi: https://doi.org/10.1002/jid.886
  8. Barugahara, F., ve Munyambonera, E. (2024). Economic growth and foreign direct investment in Africa: the mediating role of state fragility and natural resources. Kabale University Interdisciplinary Research Journal, 2(3), 4-18. Erişim Adresi: http://196.43.162.73/index.php/1/article/view/135/71

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Growth

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

February 27, 2025

Publication Date

February 28, 2025

Submission Date

September 1, 2024

Acceptance Date

February 19, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 11 Number: 1

APA
Bayar, İ. (2025). Devlet kırılganlığı ekonomik büyümeyi etkiler mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine ampirik bir çalışma. Gazi İktisat Ve İşletme Dergisi, 11(1), 47-64. https://doi.org/10.30855/gjeb.2025.11.1.003
AMA
1.Bayar İ. Devlet kırılganlığı ekonomik büyümeyi etkiler mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine ampirik bir çalışma. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi. 2025;11(1):47-64. doi:10.30855/gjeb.2025.11.1.003
Chicago
Bayar, İlyas. 2025. “Devlet Kırılganlığı Ekonomik Büyümeyi Etkiler Mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine Ampirik Bir çalışma”. Gazi İktisat Ve İşletme Dergisi 11 (1): 47-64. https://doi.org/10.30855/gjeb.2025.11.1.003.
EndNote
Bayar İ (February 1, 2025) Devlet kırılganlığı ekonomik büyümeyi etkiler mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine ampirik bir çalışma. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi 11 1 47–64.
IEEE
[1]İ. Bayar, “Devlet kırılganlığı ekonomik büyümeyi etkiler mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine ampirik bir çalışma”, Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, vol. 11, no. 1, pp. 47–64, Feb. 2025, doi: 10.30855/gjeb.2025.11.1.003.
ISNAD
Bayar, İlyas. “Devlet Kırılganlığı Ekonomik Büyümeyi Etkiler Mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine Ampirik Bir çalışma”. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi 11/1 (February 1, 2025): 47-64. https://doi.org/10.30855/gjeb.2025.11.1.003.
JAMA
1.Bayar İ. Devlet kırılganlığı ekonomik büyümeyi etkiler mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine ampirik bir çalışma. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi. 2025;11:47–64.
MLA
Bayar, İlyas. “Devlet Kırılganlığı Ekonomik Büyümeyi Etkiler Mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine Ampirik Bir çalışma”. Gazi İktisat Ve İşletme Dergisi, vol. 11, no. 1, Feb. 2025, pp. 47-64, doi:10.30855/gjeb.2025.11.1.003.
Vancouver
1.İlyas Bayar. Devlet kırılganlığı ekonomik büyümeyi etkiler mi? Kırılgan Sekizli ülkeler üzerine ampirik bir çalışma. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi. 2025 Feb. 1;11(1):47-64. doi:10.30855/gjeb.2025.11.1.003