Kayseri’de Bir Lâle Devri Eseri: Hasinli Camii
Abstract
Lâle Devri Osmanlı tarihinde küçük bir zaman dilimini kapsamasına karşın birtakım köklü değişikliklerin ortaya konulduğu bir geçiş dönemidir. Bu dönemde III. Ahmed ve damadı sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa’nın önderliğinde gerçekleştirilen hamleler birçok alanda olduğu gibi mimarî ve süsleme sanatlarında da belirli değişikliklerin önünü açmıştır. Öncelikle başkent İstanbul’daki yapılarda görülmeye başlayan bu değişiminin yansımaları Anadolu’daki çağdaş örneklerle de belirli ölçüde kendini göstermiştir. Bu devre ait olan Hasinli Camii (1714) bünyesinde barındırdığı taş süslemelerle dönemin başkentindeki sanat ortamını Anadolu’da yansıtan eserlerden birisidir. Lâle Devri üslubuna uygun nitelikler taşıyan süslemeler yapının giriş kapısı, kuzey cephedeki pencere ve mihrabiye nişleri, mihrabı ve minberinde yoğunlaşmıştır. Süslemelerde lâle ve karanfil motiflerinin ağırlıkta olduğu bitkisel kompozisyonlara yer verilmiştir. Bu kompozisyonların önemli bir bölümünü vazolu çiçek tasvirleri teşkil eder
Keywords
References
- Akar, A. (1969), “Tezyini San’atlarımızda Vazo Motifleri”, Vakıflar Dergisi,VIII, Vakıflar Genel Müdürlüğü Yayınları, 267-272.
- Akıncı, S.H. (2009), Türk Çini Sanatında Çiçekli Vazo Tasvirli Panolar (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Edirne: Trakya Üniversitesi.
- Altınay, A.R. (2005), Lâle Devri. İstanbul: Timaş Yayınları.
- Atak, E. (2014), Anadolu’da Lale Devri Mimarisi (İstanbul Dışı Örnekler Üzerine Bir Araştırma) (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Çanakkale: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi.
- Aydın, R. (2006), Kayseri Mihrabları (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Konya: Selçuk Üniversitesi.
- Canca (Erol), G. (1999), Bir Geçiş Dönemi Olarak İstanbul’da III. Ahmet Devri Mimarisi (1703-1730) (Yayınlanmamış Doktora Tezi), İstanbul: Mimar Sinan Üniversitesi.
- Canca (Erol), G. (2004), “Gülnuş Emutullah Valide Sultan/Yeni Valide Külliyesi’nin Lale Devri Mimarisi İçindeki Yeri”, Üsküdar Sempozyumu I, c.2, İstanbul, 90-104.
- Canca (Erol), G. (2009), “Üsküdar Ahmediye Külliyesi ve Lale Devri Mimarisi İçinde Bir Değerlendirme”, Üsküdar Sempozyumu VI, İstanbul, 191-202.
- Demiriz, Y. (1986), Osmanlı Kitap Sanatında Natüralist Üslûpta Çiçekler. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları.
- Eyice, S. (2002), “Batı Sanat Akımlarının Değiştirdiği Osmanlı Dönemi Türk Sanatı”, H.C. Güzel, K. Çiçek ve S. Koca (Ed.), Türkler c.XV, (s.284-309), Ankara: Yeni Türkiye Yayınları.