Derleme

EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ

Cilt: 8 Sayı: 1 24 Mart 2023
PDF İndir
EN TR

EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ

Öz

Madde bağımlılığı tüm dünyada milyonlarca kişiyi etkileyen küresel bir halk sağlığı sorunudur Madde bağımlılığı, ciddi psikiyatrik ve tıbbi sorunlara neden olarak, yaşam kalitesini olumsuz yönde etkiler. Madde bağımlılığı tedavisi, kullanılan maddenin türüne, kullanım süresine ve görülebilecek problemlere göre farklılık gösterebilir. Tedavi yaklaşımları kısa ve uzun vadeli tedavilerden oluşmaktadır. Egzersiz yaklaşımları hem kısa hem de uzun vadeli tedavide kullanılmaktadır. Egzersiz eğitimleri ile, fiziksel uygunluk ve fonksiyonel kapasite, psikolojik sağlık ve iyi olma hali, sosyal işlevsellik ve genel sağlık algıları dâhil olmak üzere yaşam kalitesi değişkenleriyle ilgili çeşitli yönler açısından belirgin iyileşmeler sağlandığı rapor edilmiştir. Egzersiz ile, dopamin homeostazı indüklenir, bu da madde kullanımının bırakılması ve nüksün önlenmesi açısından önemlidir. Bu derlemenin amacı; egzersizin nikotin, kokain, metamfetamin, opioidler ve alkol gibi farklı madde bağımlılıklarının neden olduğu nörofizyolojik değişiklikler üzerindeki etkilerine ilişkin çalışmaları derlemek ve madde kullanımının veya nüksünün önlenmesi açısından yoga, pilates, tai chi, qigong, grup egzersizleri, dans-hareket terapisi gibi aerobik egzersizlerin ve anerobik egzersizlerin etkinliğini incelemektir. Düzenli egzersiz ile bağımlılığın tedavisinde, bağımlılık davranışlarının azaltılmasında ve nüksün önlenmesinde başarılı sonuçlara ulaşılmaktadır. Bağımlı bireyler, bir egzersiz programını öncelik sırasına koymada ve devam ettirmede zorlanmaktadırlar. Ancak tedavinin bir parçası olarak egzersize oldukça olumludur. Literatür incelemesi sonunda egzersiz programlarına katılımı artırmak için bireylerin tercihlerini anlamak ve bireye özel düzenlemelerin gerekli olduğu düşünüldü.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Degenhardt L, Hall W. Extent of illicit drug use and dependence, and their contribution to the global burden of disease. Lancet. 2012; 379(9810):55-70.
  2. 2. World Drug Report 2021 [Available from: https://www.unodc.org/unodc/en/data-and-analysis/wdr2021.html.]
  3. 3. Brellenthin AG, Koltyn KF. Exercise as an adjunctive treatment for cannabis use disorder. Am J Drug Alcohol Ab. 2016; 42(5):481-9.
  4. 4. Colledge F, Gerber M, Pühse U, Ludyga S. Anaerobic exercise training in the therapy of substance use disorders: a systematic review. Front Psychiatry. 2018; 9:644.
  5. 5. Demirdel E, Aşkın BG, Çıtlak B, Zorlu FZ. Madde Bağımlılığı Tedavisinde Egzersiz. Türkiye Sağlık Araştırmaları Dergisi. 2021; 2(2):51-62.
  6. 6. Sarkar S, Varshney M. Yoga and substance use disorders: A narrative review. Asian J Psychiatr. 2017; 25:191-6.
  7. 7. Zschucke E, Heinz A, Ströhle A. Exercise and physical activity in the therapy of substance use disorders. ScientificWorldJournal. 2012; 2012.
  8. 8. Marrero‐Cristobal G, Gelpi‐Dominguez U, Morales‐Silva R, Alvarado‐Torres J, Perez‐Torres J, Perez‐Perez Y, et al. Aerobic exercise as a promising nonpharmacological therapy for the treatment of substance use disorders. J Neurosci Res. 2022; 100(8):1602-42.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

24 Mart 2023

Gönderilme Tarihi

21 Ekim 2022

Kabul Tarihi

21 Aralık 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 8 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Ünlü, İ. E., Doğan, O., & Keser, İ. (2023). EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi, 8(1), 70-78. https://doi.org/10.52881/gsbdergi.1190904
AMA
1.Ünlü İE, Doğan O, Keser İ. EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ. Gazi Sağlık Bil. 2023;8(1):70-78. doi:10.52881/gsbdergi.1190904
Chicago
Ünlü, İdil Esin, Oğuzhan Doğan, ve İlke Keser. 2023. “EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ”. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi 8 (1): 70-78. https://doi.org/10.52881/gsbdergi.1190904.
EndNote
Ünlü İE, Doğan O, Keser İ (01 Mart 2023) EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi 8 1 70–78.
IEEE
[1]İ. E. Ünlü, O. Doğan, ve İ. Keser, “EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ”, Gazi Sağlık Bil, c. 8, sy 1, ss. 70–78, Mar. 2023, doi: 10.52881/gsbdergi.1190904.
ISNAD
Ünlü, İdil Esin - Doğan, Oğuzhan - Keser, İlke. “EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ”. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi 8/1 (01 Mart 2023): 70-78. https://doi.org/10.52881/gsbdergi.1190904.
JAMA
1.Ünlü İE, Doğan O, Keser İ. EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ. Gazi Sağlık Bil. 2023;8:70–78.
MLA
Ünlü, İdil Esin, vd. “EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ”. Gazi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 8, sy 1, Mart 2023, ss. 70-78, doi:10.52881/gsbdergi.1190904.
Vancouver
1.İdil Esin Ünlü, Oğuzhan Doğan, İlke Keser. EGZERSİZİN NİKOTİN, KOKAİN, METAMFETAMİN, OPİOİDLER VE ALKOL GİBİ MADDE BAĞIMLILIKLARINDAKİ YERİ. Gazi Sağlık Bil. 01 Mart 2023;8(1):70-8. doi:10.52881/gsbdergi.1190904

Cited By