BAŞ VE BOYUN KANSERİNDE EV TEMELLİ FİZYOTERAPİ PROGRAMININ VÜCUT ALGISI, ANKSİYETE, DEPRESYON VE YAŞAM KALİTESİ ÜZERİNE ETKİSİ: VAKA RAPORU

Öz

Giriş: Baş ve Boyun Kanseri (BBK)’nden sağ kalanlarda kanser ve kanser tedavilerinin yan etkileri görülebilir. Amaç: Çalışmanın amacı ev temelli fizyoterapi programı ile izlenen Baş ve Boyun Kanseri (BBK) tanılı vakada vücut algısı, anksiyete, depresyon ve yaşam kalitesindeki değişimin incelenmesidir. Yöntem:77 yaşındaki fasiyal mandibular sinirde ve sağ subklavikular lenf nodlarında tutulumu olan parotis adenokarsinomu tanılı erkek hastaya, 2024 yılında sağ parotidektomi, total boyun diseksiyonu sonrasında 7 kür kemoterapi ve sağ boyun bölgesine radyoterapi uygulanmıştır. Ağustos’ta sağ yüz yarımında şişlik ve kuvvet kaybı şikâyeti ile fizyoterapi önerileri için yönlendirilen hastanın demografik ve klinik özellikleri kaydedildi. Vücut Kütle İndeksi (VKİ) hesaplandı. Vücut algısı, duygu durumu, yaşam kalitesi ve lenfödem sırasıyla Beden İmajı Ölçeği (BİÖ), Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADÖ), Washington Üniversitesi Yaşam Kalitesi Anketi (WÜYKA) Türkçe versiyonu ve MD Anderson Kanser Merkezi baş, yüz ve boyun çevre ölçümü ile değerlendirildi. Vaka 1 ay boyunca, Manuel Lenf Drenajı (MLD), omuz kuşağı, mimik ve postür egzersizleri ile önerilerden oluşan ev temelli fizyoterapi programı ile izlendi. Bulgular: VKİ 26,0 kg/m2’dir. Tedavi sonrasında total yüz çevre ölçümü sağda 19,1cm, solda 20,8 cm, çene ve boyunda 17,3 cm azaldı. BİÖ, 6 puan azaldı, HADÖ- A ve HADÖ-D 1 puan ve WÜYKA 7,59 puan arttı. Sonuç: Ev ortamında, uygulanabilir bir fizyoterapi programı ile izlenen geriatrik BBK tanılı hastada MLD, egzersiz ve önerilerin lenfödemi azalttığı ve vücut algısı ile yaşam kalitesini artırdığı tespit edilmiştir. Hastanın lenfödem tedavisi sonrası rahatlama olmasına rağmen uygulamaları devam ettirme özeni vakada kaygı durumunda hafif artışa neden olmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Baş ve Boyun Kanseri
• Lenfödem
• Fizyoterapi

EFFECTS OF HOME-BASED PHYSIOTHERAPY PROGRAM ON BODY PERCEPTION, ANXIETY, DEPRESSION AND QUALITY OF LIFE IN HEAD AND NECK CANCER: A CASE REPORT

Öz

Bacground: Head and Neck Cancer (HNC) survivors may experience side effects of cancer and cancer treatments. Aim: The aim of the study was to examine the changes in body perception, anxiety, depression and quality of life in a case of HNC followed with a home-based physiotherapy program. Method: A 77-year-old male patient diagnosed with parotid adenocarcinoma with involvement of the facial mandibular nerve and right subclavicular lymph nodes underwent right parotidectomy, total neck dissection followed by 7 cycles of chemotherapy and radiotherapy to the right neck region in 2024. In August, the demographic and clinical characteristics of the patient who was referred for physiotherapy recommendations with the complaint of swelling and loss of strength in the right facial half were recorded. Body Mass Index (BMI) was calculated. Body perception, mood, quality of life (QOL) and lymphedema were assessed with the Body Image Scale (BIS), Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS), Washington University QoL Questionnaire (UW-QOL)-Turkish version and MD Anderson Cancer Center head, face and neck circumference measurements, respectively. The case was followed up for 1 month with a home-based physiotherapy program consisting of Manual Lymph Drainage (MLD), shoulder, mimic and posture exercises and recommendations. Results: BMI was 26,0 kg/m2. After treatment, total face circumference decreased by 19,1 cm on the right, 20,8 cm on the left, and 17,3 cm in the chin and neck. BIS decreased by 6 points, HADS-A and HADS-D increased by 1 point, and UW-QOL increased by 7,59 points. Conclusion: In a geriatric HNC patient who was followed up with an applicable physiotherapy program in the home environment, it was determined that MLD, exercise, and recommendations reduced lymphedema and increased body perception and QoL. Although the patient felt relief after lymphedema treatment, his care to continue the applications caused a slight increase in anxiety in the case.

Anahtar Kelimeler

• Head and Neck Cancer
• Lymphedema
• Physiotherapy

Kaynakça

1. II. Ulusal Onkolojik Rehabilitasyon Kongresi’nde sözel bildiri olarak sunulmuştur.