Hanefî ve Ehl-i Hadis Prensipleri Açısından Keşmîrî ile Mübârekpûrî’nin Tirmizî Şerhleri
Abstract
Muhaddisler, bir yandan hadislerin aslına uygun bir şekilde nakledilmesine çabalarken bir yandan da hadislerin doğru anlaşılması için prensipler geliştirmişlerdir. Hadislerin anlaşılması konusunda ortaya çıkan ekoller, genelde hadislerin zâhirini esas alan lafızcı yaklaşım ile hadislerdeki makâsıdı esas alan gâî yaklaşım olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Zâhiri esas alan yaklaşımı ehl-i hadis, makâsıdı esas alan yaklaşımı ise ehl-i re’y temsil etmiştir. Lafızcılık ve makâsıdı genel bir metot olarak benimseyen bu iki ekolden de nasslara yaklaşımı ve yorumları farklı, değişik ekoller çıkmıştır.
Kökleri sahâbe dönemine dayanan bu anlayış farklılıkları yüzlerce yıl devam etmiş ve günümüze kadar ulaşmıştır. Keşmîrî (ö. 1352/1933) ve Mübârekpûrî (ö. 1353/1934), ilk asırlarda başlayan bu tartışmalara katılmıştır. Keşmîrî, ehl-i re’yin bir temsilcisi olarak genellikle makâsıdı öne almış, hadislerden hüküm çıkarırken zâhirden ziyade makâsıdı önemsemiştir. Mübârekpûrî ise, ehl-i hadisin genellikle bağlı kaldığı zâhirci bakış açısını benimsemiş, hadisleri yorumlarken zâhire büyük bir önem atfetmiştir.
Keywords
References
- Abdürrezzâk b. Hemmâm b. Nâfi‘ es-San‘ânî el-Himyerî. Musannef. 10 Cilt. Beyrut: el-Mektebetü’l-İslâmî, 1403.
- Adıgüzel, Hanefi. Din Dili Bağlamında Haberî sıfatlar. Erzurum. Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2007.
- Aktepe, İshâk. Emin. Erken Dönem İslâm Hukukçularının Sünnet Anlayışı. İstanbul: İnsan Yayınları, 2008.
- Aktepe, “Ebû Hanîfe ve Ehl-i Hadisin Sünnet Anlayışındaki Temel Farklar”, İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi 19 (2012): 115-130.
- Âmidî, Ali b. Muhammed el-Âmidî. el-İhkâm fî usûli’l-ahkâm. 4 Cilt. nşr. Abdurrezzâk Afîfî. Beyrut: el-Mektebü’l-İslâmî 2003.
- Atar, Fahrettin. Fıkıh Usûlü. İstanbul: İFAV Yayınları, 1998.
- Aydın, Ömer. “Haberî sıfatları Anlama Anlama Yolları”. İstanbul Ünv. İlahiyat Fak. Dergisi 1 (1999): 134-158.
- Bağdâdî, Ebû Bekr Ahmed b. Alî b. Sâbit. el-Kifâye fî İlmi’r-Rivâye, nşr. Ahmet Ömer Haşim, Beyrut: 1406.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Religious Studies
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
December 31, 2019
Submission Date
November 2, 2019
Acceptance Date
December 26, 2019
Published in Issue
Year 2019 Number: 3