Research Article

Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı ile Yaşam Kalitesi İlişkisi

Volume: 4 Number: 3 December 25, 2021

Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı ile Yaşam Kalitesi İlişkisi

Abstract

Amaç: Bu araştırma, yaşlıların Sağlık Okuryazarlığıile yaşam kalitesi ilişkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma analitik-kesitsel olarak Eylül 2020-Şubat 2021 tarihleri arasında Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi diyet polikliniğine başvuran 65 yaş ve üzeri 152 kişi ile gerçekleşmiştir. Araştırma verileri Tanıtıcı Bilgi Formu, Mini Mental Durum Testi, Avrupa Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği(ASOY-TR) ve Yaşlılar İçin Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Modülü (WHOQOL-OLD) ile toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Kolmogorov-Smirnovtesti, Bağımsız Örneklemler t Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Mann Whitney U, Kruskal Wallis H testi, Spearman korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Araştırmada genel sağlık okuryazarlığı puanları 25.53±11.18 olan yaşlıların %75.6’sı Sorunlu/Sınırlı sağlık okuryazarlığı düzeyinde bulunmuştur. Yaşlıların genel yaşam kalitesi puanları ise 74.5±12.9 olarak bulunmuştur. Katılımcıların sağlık okuryazarlığı genel puanları ile yaş, eğitim düzeyi, gelir durumu ilişkili bulunmuştur(p<0.05).Genel yaşam kalitesi ile medeni durum, gelir durumu ve eğitim düzeyi ilişkili bulunmuştur (p<0.05).Ayrıca Avrupa Sağlık Okuryazarlığı genel puan değişkeninin yaşam kalitesi üzerine etkisinin istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur(p<0.05). Sonuç: Bu araştırmada yaşlıların sağlık okuryazarlık düzeylerinin yetersiz olduğu, sağlık okuryazarlığı ile yaşam kalitesi arasında pozitif yönde bir ilişki olduğu ve yaşlıların sağlık okuryazarlığı düzeyleri arttıkça yaşam kalitelerinin arttığı sonucuna ulaşılmıştır.

Keywords

References

  1. Abacıgil F, Harlak H, Okyay P. (2016). Avrupa Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği Türkçe uyarlaması. Okyay P, Abacıgil F, editörler. Türkiye Sağlık Okuryazarlığı Ölçekleri güvenilirlik ve geçerlilik çalışması.Ankara: T.C. Sağlık Bakanlığı, Yayın No: 1025. s.21-41
  2. Altay B. , Çavuşoğlu F.,Çal A. (2016). Yaşlıların sağlık algısı, yaşam kalitesi ve sağlıkla ilgili yaşam kalitesini etkileyen faktörler. TAF Prev Med Bull 15(3) DOI: 10.5455/pmb.1-1438765038
  3. Arpacı F, Tokyürek Ş, Bilgili N. (2015). Huzurevinde yaşayan yaşlı bireylerde yaşam kalitesi. Yaşlı Sorunları Araştırma Dergisi 2015, 1: 1-11.
  4. Arpacı F. (2005). Farklı Boyutlarıyla Yaşlılık. Ankara: Türkiye İşçi Emeklileri Derneği Eğitim ve Kültür Yayınları ;33-40.
  5. Arslantaş D, Metintaş S, Ünsal A, Kalyoncu C. (2006). Eskişehir Mahmudiye İlçesi Yaşlılarında Yaşam Kalitesi. Osmangazi. Tıp Dergisi, 28 (2):81-89
  6. Aryankhesal A, Niknam N, Hasani M, Mengelizadeh N, Aghaei N, Ghaedchukamei Z, Ranaei A, Kalteh EA, Naghdi B. (2019). Determining the relationship between health literacy level and quality of life among the elderly living in nursing homes. J Educ Health Promot. 29;8:225. doi: 10.4103/jehp.jehp_310_19. PMID: 31867389; PMCID: PMC6904942.
  7. Aydın S, Karaoğlan L. (2012). Gaziantep il merkezinde yaşayan yaşlıların yaşam kalitesi düzeyi ve etkileyen faktörler. Turkish Journal of Geriatrics, 15(4): 24-33.
  8. Aydıner Boylu, A, Paçacıoğlu, B. (2016).Yaşam Kalitesi ve Göstergeleri. Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 8(15),137-150.DOI: 10.20990/kilisiibfakademik.266011

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Nursing

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 25, 2021

Submission Date

October 1, 2021

Acceptance Date

November 16, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 4 Number: 3

APA
Kozak, F., & Çevik Akyıl, R. (2021). Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı ile Yaşam Kalitesi İlişkisi. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 4(3), 122-132. https://doi.org/10.54189/hbd.997788
AMA
1.Kozak F, Çevik Akyıl R. Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı ile Yaşam Kalitesi İlişkisi. Hemşirelik Bilimi Dergisi. 2021;4(3):122-132. doi:10.54189/hbd.997788
Chicago
Kozak, Fatma, and Rahşan Çevik Akyıl. 2021. “Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı Ile Yaşam Kalitesi İlişkisi”. Hemşirelik Bilimi Dergisi 4 (3): 122-32. https://doi.org/10.54189/hbd.997788.
EndNote
Kozak F, Çevik Akyıl R (December 1, 2021) Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı ile Yaşam Kalitesi İlişkisi. Hemşirelik Bilimi Dergisi 4 3 122–132.
IEEE
[1]F. Kozak and R. Çevik Akyıl, “Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı ile Yaşam Kalitesi İlişkisi”, Hemşirelik Bilimi Dergisi, vol. 4, no. 3, pp. 122–132, Dec. 2021, doi: 10.54189/hbd.997788.
ISNAD
Kozak, Fatma - Çevik Akyıl, Rahşan. “Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı Ile Yaşam Kalitesi İlişkisi”. Hemşirelik Bilimi Dergisi 4/3 (December 1, 2021): 122-132. https://doi.org/10.54189/hbd.997788.
JAMA
1.Kozak F, Çevik Akyıl R. Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı ile Yaşam Kalitesi İlişkisi. Hemşirelik Bilimi Dergisi. 2021;4:122–132.
MLA
Kozak, Fatma, and Rahşan Çevik Akyıl. “Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı Ile Yaşam Kalitesi İlişkisi”. Hemşirelik Bilimi Dergisi, vol. 4, no. 3, Dec. 2021, pp. 122-3, doi:10.54189/hbd.997788.
Vancouver
1.Fatma Kozak, Rahşan Çevik Akyıl. Yaşlı Bireylerde Sağlık Okuryazarlığı ile Yaşam Kalitesi İlişkisi. Hemşirelik Bilimi Dergisi. 2021 Dec. 1;4(3):122-3. doi:10.54189/hbd.997788

Cited By