Research Article

Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması

Volume: 1 Number: 1 December 30, 2019
TR EN

Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması

Abstract

Bu çalışmada 1891 yılında Osmanlı Devleti sınırına yakın İran sınırları içinde Savuçbulak şehrinde ticaretle uğraşan bir İngiliz ailenin kızı Katy Greenfield'in Mirza Aziz isminde İran vatandaşı bir Kürt tarafından kaçırılıp Osmanlı şehbenderliğine sığınması ve sonrasında gelişen olaylar anlatılmaktadır. Bölgede bulunan aşiretler açısından geçişken bir yapıya sahip olan Osmanlı-İran sınırında bu tür olaylar sık yaşanmakla birlikte bu olay Osmanlı şehbenderhanesini içine alınca iki devlet de bu olaya doğrudan müdahil olmak zorunda kalmıştır. Osmanlı kaynaklarına göre kadın İran mahkemesinde bunu ikrar ederek Müslüman olmuş ve Mirza Aziz'le evlenmiştir. Fakat annesi ve bölgede bulunan İngiliz konsolos durumu kabullenmeyerek kızın mahkemeye tekrar çıkarılmasını istemiştir. Genç kız mahkemeye tekrar çıkarılmak üzere Tebriz'e götürüldüğü sırada yol üzerinde bulunan Savuçbulak Osmanlı şehbenderliğine sığınmıştır. Genç kızın Osmanlı şehbenderhanesine sığınması sonrasında İngiliz gazeteleri dolayısıyla kamuoyunun olaya yoğun ilgi göstermesi sebebiyle İngiltere hükümeti İran ve Osmanlı hükümetleri üzerinde baskı kurarak Katy'nin annesine teslim edilmesini istemiştir. Bölgede bulunan Osmanlı şehbenderlerinin mücadelesi ve Kürt aşiretlerinin genç kadını vermemek için gösterdikleri mukavemet üzerine süreç uzamış fakat en nihayetinde Katy Greenfield mahkemeye ikinci kez çıkarılıp sorgulanmıştır. Katy Greenfield, birinci mahkemedeki gibi Müslüman olduğunu ve Mirza Aziz'le evleneceğini beyan etmiştir. İngiliz konsolos ve kızın annesi gönülsüz olmalarına karşın Katy Mirza Aziz'e teslim edilmiştir.

Keywords

Kız Kaçırma,Osmanlı Devleti,İran,İngiltere

References

  1. Babıali Evrak Odası
  2. Dahiliye Nezareti, Şifre Evrakı
  3. Hariciye Nezareti Siyasi
  4. Hariciye Nezareti Tahran Sefareti
  5. Hariciye Nezareti, Tercüme Odası
  6. Haritalar
  7. İrade Dahiliye
  8. İrade Hususi
  9. İrade Meclis-i Mahsus
  10. Meclis-i Vükelâ Mazbataları
APA
Temel, M. S. (2019). Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması. Hazine-I Evrak Arşiv Ve Tarih Araştırmaları Dergisi, 1(1), 85-100. https://izlik.org/JA98XH38BJ
AMA
1.Temel MS. Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması. Hazine-i Evrak Arşiv ve Tarih Araştırmaları Dergisi. 2019;1(1):85-100. https://izlik.org/JA98XH38BJ
Chicago
Temel, Mehmet Selim. 2019. “Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması”. Hazine-I Evrak Arşiv Ve Tarih Araştırmaları Dergisi 1 (1): 85-100. https://izlik.org/JA98XH38BJ.
EndNote
Temel MS (December 1, 2019) Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması. Hazine-i Evrak Arşiv ve Tarih Araştırmaları Dergisi 1 1 85–100.
IEEE
[1]M. S. Temel, “Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması”, Hazine-i Evrak Arşiv ve Tarih Araştırmaları Dergisi, vol. 1, no. 1, pp. 85–100, Dec. 2019, [Online]. Available: https://izlik.org/JA98XH38BJ
ISNAD
Temel, Mehmet Selim. “Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması”. Hazine-i Evrak Arşiv ve Tarih Araştırmaları Dergisi 1/1 (December 1, 2019): 85-100. https://izlik.org/JA98XH38BJ.
JAMA
1.Temel MS. Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması. Hazine-i Evrak Arşiv ve Tarih Araştırmaları Dergisi. 2019;1:85–100.
MLA
Temel, Mehmet Selim. “Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması”. Hazine-I Evrak Arşiv Ve Tarih Araştırmaları Dergisi, vol. 1, no. 1, Dec. 2019, pp. 85-100, https://izlik.org/JA98XH38BJ.
Vancouver
1.Mehmet Selim Temel. Osmanlı-İran İlişkilerinde Diplomatik Problem: Bir İngiliz Kızının Kaçırılması. Hazine-i Evrak Arşiv ve Tarih Araştırmaları Dergisi [Internet]. 2019 Dec. 1;1(1):85-100. Available from: https://izlik.org/JA98XH38BJ