Orta Anadolu Şartlarında Akkaraman Koyunlarına Ait Bazı Verim Parametreleri

Sheep breeding has been practiced in Anatolia for centuries and constitutes a fundamental component of livestock production in Türkiye. However, when productivity levels are compared with those of developed countries, the desired efficiency has not yet been achieved. Therefore, the improvement of native sheep breeds and increasing their economic profitability for breeders are of great importance. For profitable sheep production, reproductive performance parameters such as fertility rate, lambing rate, number of lambs per birth, and the occurrence of single or multiple births must be maintained at high and sustainable levels. The aim of this study was to determine the productivity characteristics of the Akkaraman sheep breed under Central Anatolian conditions. The animal material consisted of 5,675 Akkaraman sheep included in Project No. 19AKK2011-01 conducted in Çorum province within the scope of the National Small Ruminant Breeding Project carried out by the General Directorate of Agricultural Research and Policies (TAGEM). According to the 2025 data, the average birth weight of 3,887 lambs was 4.44 kg, the average daily live weight gain was 248 g, and the 90-day body weight was 26.8 kg. The survival rate was approximately 95%. Single-born lambs had higher birth and growth weights than twin-born lambs, and male lambs were heavier than females. In terms of reproductive performance, the mating rate was 0.93, the number of lambs born per ewe was 1.15, and the number of lambs weaned per ewe was 1.04. Overall, the results indicate that growth performance and survival rates in the studied flock were generally at a satisfactory level.

Koyun yetiştiriciliği Anadolu’da yüzyıllardır sürdürülen ve Türkiye hayvancılığının temelini oluşturan önemli bir üretim faaliyetidir. Ancak verim düzeyi bakımından gelişmiş ülkelerle karşılaştırıldığında istenilen seviyeye henüz ulaşılamamıştır. Bu nedenle yerli koyun ırklarının ıslah edilmesi ve yetiştiriciler için ekonomik olarak daha verimli hale getirilmesi büyük önem taşımaktadır. Karlı bir koyunculuk için özellikle döl verimi, doğum oranı, doğum başına kuzu sayısı ve tek veya çoklu doğum gibi parametrelerin yüksek ve sürdürülebilir olması gerekmektedir. Bu çalışmada Akkaraman ırkı koyunların Orta Anadolu koşullarındaki verim özelliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada, TAGEM tarafından yürütülen Halk Elinde Ülkesel Küçükbaş Islah Projesi kapsamında Çorum ilinde bulunan 5675 baş Akkaraman koyunu incelenmiştir. 2025 yılı verilerine göre 3887 kuzuda ortalama doğum ağırlığı 4,44 kg, günlük canlı ağırlık artışı 248 g ve 90. gün ağırlığı 26,8 kg olarak belirlenmiştir. Yaşama gücü ise yaklaşık %95 bulunmuştur. Tek doğan kuzuların doğum ve büyüme ağırlıkları ikiz doğan kuzulardan daha yüksek, erkek kuzuların ise dişilere göre daha ağır olduğu saptanmıştır. Döl verimi açısından koç altı oranı 0,93, doğuran koyun başına doğan kuzu sayısı 1,15 ve sütten kesilen kuzu sayısı 1,04 olarak belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar, sürüde büyüme performansı ve yaşama gücünün genel olarak iyi düzeyde olduğunu göstermektedir.