On altıncı asrın gözde şeyhlerinden
Sofyalı Bâlî’yi önemli kılan, eserleri kadar, Osmanlı siyasî iktidârıyla olan
yakın ilişkileridir. Siyasi iktidar, hakikat ehli olan sûfîlerle taklitçileri, sultana
bağlı olanlarla isyana meyilli kutb/Mehdîleri ayırmak için Sofyalı’nın bilgisine
başvurmaktadır. Bu bağlamda Bâlî Efendi’nin çeşitli sûfî değerlendirmek için
Rüstem Paşa’ya yazdığı mektuplar dikkat çekicidir. Bu makalede Sofyalı
Bâlî’nin, İbrâhîm-i Gülşenî, Şeyh Bedrüddîn, Şeyh Üveys ve Şeyh Kara Dâvûd’a
dair çeşitli iddialar içeren bir mektubu ele alınmıştır. Bedrüddîn hakkında
bilinenin ötesinde mektupta yeni denebilece pek bir şey yoktur. Sofyalı’nın,
İbrâhîm-i Gülşenî’ye dair iddiaları, onun Dede Ömer Ruşenî’nin terbiyetinden geçmemiş
olması, câhil ve nakıslığı, müridlerini ilhâda sürüklediği şeklindedir. Kara
Dâvûd ve Üveys mevzusu ise mektupta keşf ve kutb/Mehdîlik bağlamında
değerlendirilmiştir.
Primary Language | Turkish |
---|---|
Journal Section | ARAŞTIRMA MAKALESİ |
Authors | |
Publication Date | April 30, 2018 |
Published in Issue | Year 2018 |
ULAKBİM-DERGİPARK Bünyesinde Faaliyet Gösteren HİKMET-Akademik Edebiyat Dergisi (Journal Of Academic Literature)
Türk Dili ve Edebiyatı Alanında Yayımlanan Uluslararası Hakemli Bir Dergidir.