TÜRKİYE’DE BAĞIMSIZ DENETİM RAPORLARI: 2016-2020 YILLARI ARASI BİR İNCELEME

Abstract

Bu çalışmada Borsa İstanbul’da yer alan şirketlerin 2016 ile 2020 yılları arasında yayınlanan 5 yıla ilişkin bağımsız denetim raporları incelenmiştir. İncelenen toplam 2.449 denetim raporu sonucunda, şirketlerin %57’sinin dört büyük denetim firması tarafından denetlenmiş olduğu, denetim raporunu imzalayan sorumlu ortak baş denetçilerin yaklaşık %19’unun kadın olduğu, dört büyük denetim firmasında kadın denetçi oranı %79 iken, bu oranın diğer denetim firmalarında yaklaşık %21 olduğu tespit edilmiştir. Yine incelenen denetim raporlarının yaklaşık %89’unda olumlu görüşe yer verildiği, dört büyük denetim firması tarafından hazırlanan denetim raporlarında olumlu görüş içeren raporların oranının %93 olduğu, diğer denetim firmalarında ise bu oranın %82 olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca yapılan incelemede bir yıl içerisinde sadece Borsa İstanbul’da işlem gören şirket denetimlerinde toplam 20 denetim raporu imzalayan sorumlu ortak baş denetçi olduğu tespit edilmiştir.

Keywords

• Denetim raporu
• Denetim firması
• Denetim görüşü
• Denetçi iş yükü

Independent Audit Reports in Turkey: A Review Between 2016-2020

Abstract

In this study, the independent audit reports published between 2016 and 2020 of companies in Borsa Istanbul were examined. As a result of a total of 2,449 audit reports examined, 57% of the companies were audited by the big four audit firms, approximately 19% of the audit partners who signed the audit report were women. While the rate of female auditors in the big four audit firms is 79%, it has been determined that this rate is approximately 21% in other audit firms. Again, it has been determined that approximately 89% of the audit reports examined include unqualified opinion, the rate of reports containing unqualified opinions in the audit reports signed by the big four audit firm is 93%, and this rate is 82% in other audit firms. In addition, it was determined that there was an audit partner who signed a total of 20 audit reports in the audits of companies traded only in Borsa Istanbul within a year.

Keywords

• Audit report
• Audit firm
• Audit Opinion
• Auditor workload

References

1. Akdoğan, N. (2020). Borsa İstanbul (Bist) şirketlerinin 2017 ve 2018 yıllarındaki denetim görüşleri ile bağımsız denetçi raporlarında verilen görüşün dayanağının incelenmesine yönelik bir araştırma. Muhasebe ve Denetime Bakış Dergisi, 19(59), 1-18. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1869602.
2. Akdoğan, N., Aktaş, M., ve Gülhan, O. (2015a). Borsa İstanbul’da bağımsız denetim şirketleri ve bağımsız denetim görüşleri üzerine bir inceleme. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 17(1), 19-32. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1180287
3. Akdoğan, N., Güdü, E. S., Işik, A., Sevindik, İ., Şahin, D., ve Özkan, G. (2018). 2014-2016 yılları arasında Bist şirketleri ile ilgili denetim görüşleri. Muhasebe ve Denetime Bakış Dergisi, 18(54), 1-18. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1869615
4. Akdoğan, N., Gülhan, O., ve Aktaş, M. (2015b). Halka açık şirketlerde bağımsız denetçi görüşleri Borsa İstanbul Gözaltı Pazarı örneği. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 17(2), 245-260. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1177928
5. Audit Analytics (Aralık 2020). Monitoring the audit market in Europe. Erişim adresi: https://www.auditanalytics.com/audit-analytics-reports?page=1
6. Bakanlar Kurulu Kararı (2018). 2018/11597 sayılı bağımsız denetime tabi şirketlerin belirlenmesine dair bakanlar kurulu kararı.
7. Bağımsız Denetim Standardı (BDS) 700 finansal tablolara ilişkin görüş oluşturma ve raporlama. (2020, 30 Aralık). Resmi Gazete (Sayı: 31350). Erişim adresi: https://kgk.gov.tr/Portalv2Uploads/files/Duyurular/v2/TDS/TDS_2021_Seti/BDS%20700.pdf
8. Bağımsız Denetim Standardı (BDS) 705 bağımsız denetçi raporunda olumlu görüş dışında bir görüş verilmesi (2020, 30 Aralık). Resmi Gazete (Sayı: 31350). Erişim adresi: https://kgk.gov.tr/Portalv2Uploads/files/Duyurular/v2/TDS/TDS_2021_Seti/BDS%20705.pdf

9. Baklacıoğlu S. (1992). Türkiye’de bağımsız muhasebe denetim sistemi. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 47(3), 21-55. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/36554
10. Carson E., Ferguson A., ve Simnett, R. (2006). Australian audit reports: 1996–2003. Australian Accounting Review, 16(40), 89-96. Erişim adresi: https://onlinelibrary.wiley.com/ doi/10.1111/j.1835-2561.2006.tb00049.x
11. Çömlekçi F., Kepekçi C., ve Erdoğan M. (1993). Muhasebe denetimi, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
12. Güvemli O., ve Özbirecikli M. (2011). Türkiye’de bağımsız muhasebe denetiminin gelişim süreci 1990-2011. Muhasebe ve Finans Tarihi Araştırmaları Dergisi, 1(1), 146-180. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/319987
13. Türel A., ve Türel A. (2016). Yeni denetim raporlarının finansal iletişime etkileri. G. Yücel (Ed.), Seçmeler 2016 içinde (ss.101-106). İstanbul: İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Muhasebe Enstitüsü. Erişim adresi: https://cdn.istanbul.edu.tr/FileHandler2.ashx?f= secmeler-2016.pdf
14. Türel A., Türel A., ve Çiftci H. N. (2017). Ülkemizde bağımsız denetim: son on yıla bakış. G. Yücel (Ed.), Seçmeler 2017 içinde (ss.93-102). İstanbul: İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Muhasebe Enstitüsü. Erişim adresi: https://cdn.istanbul.edu.tr/FileHandler2.ashx?f= secmeler-2017.pdf
15. Türel A., Şenyiğit B., ve Çiftçi H.N. (2015). Audit Environment in Turkey. Yücel G. (Ed.), Seçmeler 2015 (ss.113-120). İstanbul: İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Muhasebe Enstitüsü. Erişim adresi: https://cdn.istanbul.edu.tr/FileHandler2.ashx?f=secmeler-2015.pdf
16. Uzay Ş., ve Bayat S. (2016). 6102 Sayılı Türk ticaret kanununun bağımsız denetim alanında getirdiği yenilikler ve tartışmalı konular. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Muhasebe Denetimi Özel Sayısı, 21, 1503-1513. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1013574