Amaç: KBRN olayları, bireyleri veya toplulukları ciddi sağlık sorunlarıyla etkileyebilecek kasti veya kaza sonucu meydana gelmektedir. Hastanelerde KBRN olay ve vakalarında görevli personellerin hazırlıklı olmaları iş sağlığı ve güvenliği açısından son derece önemlilik arz etmektedir. Bu araştırma, Türkiye’de hemşirelerin kimyasal, biyolojik, radyasyon ve nükleer (KBRN) olaylara yönelik bilgi, tutum ve farkındalık düzeylerini belirlemek amacıyla, bilimsel literatürün gözden geçirilmesi ve araştırmalardan elde edilen verilerin sistematik biçimde incelenmesidir.
Yöntem: Bu çalışma sistematik derleme niteliğindedir. Araştırmaya, Ocak 2012- Kasım 2022 tarihleri arasında, “KBRN”, “KBRN farkındalık ve hemşirelik”, “KBRN bilgi ve tutum” gibi anahtar kelimelerle Google Akademik, ULAKBİM, Scopus, PubMed ve Ulusal Tez Merkezi veri tabanları ve arama motorları kullanılarak tam metni bulunan çalışmalar dâhil edilmiştir.
Bulgular: Taramalar sonucunda, araştırma kriterlerini karşılayan 19 çalışma incelemeye dâhil edildi. PRISMA (2009) bildirimi kriterleri esas alınarak analiz edildi. İncelenen çalışmaların, 14’ü araştırma makalesi, 5’i lisansüstü tez çalışması idi. Hemşirelerin, KBRN olaylarına yönelik bilgi, tutum ve farkındalıkları araştırmacılar tarafından oluşturulan anket formları ile ölçülmüştür. Anket soruları, KBRN olay türü, etkileri, dekontaminasyon, kişisel koruyucu ekipman kullanımı ile ilgili bilgi, farkındalık ve tutumlarını ölçmekteydi. Çalışmalarda hemşirelerin çoğunluğunun KBRN ile ilgili eğitim almadıkları, çalıştıkları birimlerde KBRN olaylarında görev tanımını bilmedikleri, kişisel koruyucu donanımlar hakkında yetersiz bilgiye sahip olduğu sonucuna varıldı.
Sonuç: Sağlık sektörünün en büyük bileşeni olan hemşirelerin KBRN kapsamında herhangi bir olaya etkin müdahalesi kritik öneme sahiptir. Hastanelerde KBRN olaylarında görev alacak hemşirelerin hazırlıklı olmaları etkin müdahalenin ve kişisel korumanın optimum düzeyde tutulması iş sağlığı ve güvenliği yönünden önem arz etmektedir. Bu nedenle KBRN olaylarında görev alacak hemşirelerin eğitim ve uygulamalar yönünden olabilecek en üst seviyede bilgi ve beceriye sahip olmaları gerekmektedir. Hemşirelere yönelik KBRN ile ilgili farkındalık eğitimlerinin yanı sıra uygulamalı eğitimler ile tatbikatlar ile hazır olmaları sağlanmalıdır. Hemşirelerin eğitim süreçlerinde de KBRN’ ye yönelik konuların müfredatlarında yer alması önerilmektedir.
KBRN KBRN farkındalık Hemşire KBRN eğitimi Sistematik derleme. : CBRN CBRN awareness Nurse CBRN training Systematic review.
Aim: CBRN incidents occur intentionally or accidentally, which may affect individuals or communities with serious health problems. It is extremely important in terms of occupational health and safety that the personnel working in CBRN incidents and cases in hospitals are prepared. This research is a review of the scientific literature and a systematic examination of the data obtained from the studies in order to determine the knowledge, attitudes and awareness levels of nurses towards chemical, biological, radiation and nuclear (CBRN) events in Turkey.
Method: This study is a systematic review. The research was completed between January 2012 and November 2022 using Google Academic, ULAKBİM, Scopus, PubMed, and National Thesis Center databases and search engines with keywords such as "CBRN", "CBRN awareness and nursing", "CBRN knowledge and attitude". studies with text are included.
Results: As a result of the scans, 19 studies that met the research criteria were included in the review. It was analyzed based on the PRISMA (2009) reporting criteria. Of the examined studies, 14 are research articles and 5 are postgraduate thesis. The knowledge, attitudes and awareness of nurses towards CBRN events were measured with questionnaires created by the researchers. Questionnaire questions measure knowledge, awareness and attitudes about CBRN event type, effects, decontamination, use of personal protective equipment. In the studies, it was concluded that the majority of the nurses did not receive training on CBRN, did not know the job description in CBRN incidents in the units they worked, and had insufficient knowledge about personal protective equipment.
Conclusion: Nurses, who are the largest component of the health sector, have a critical importance in the effective intervention of any event within the scope of CBRN. It is important in terms of occupational health and safety that nurses who will take part in CBRN incidents in hospitals are prepared, effective intervention and personal protection are kept at an optimum level. For this reason, nurses who will take part in CBRN events should have the highest level of knowledge and skills in terms of education and practices. In addition to awareness trainings on CBRN for nurses, their readiness should be ensured through practical training and exercises. It is recommended that subjects related to CBRN should be included in the curriculum of nurses in their education processes.
Primary Language | Turkish |
---|---|
Subjects | Primary Health Care |
Journal Section | Derleme |
Authors | |
Publication Date | May 4, 2023 |
Submission Date | February 17, 2023 |
Published in Issue | Year 2023 |