ASSESSMENT OF RISK AND SAFETY CULTURE IN THE OCCUPATIONAL HEALTH AND SAFETY APPLICATIONS IN HIGHWAY SECTOR

Öz

Objective: The purpose of this study is to examine the effects of risk and safety culture in highway sector on the behavior of the employees in terms of employee safety.
Materials and Methods: In the study, employees who work in road construction and maintenance in Highways 2nd Regional Directorate were determined as the universe. Sample consisted of 350 people amongst total 1300 employees, which was determined with simple random sampling. IBM SPSS (v23) statistics program was used in the analysis of obtained data. Frequency distribution and percentages were utilized in the data analysis, and chi-square test was used for determining the difference between the variables.
Results: Most of the participants were 35 years of age or older, and their experience in the road sector was 5 years or more. It has been analyzed that the rate of having an occupational accident during their professional life was 8.6%, and that the majority of occupational accidents resulted in material damage and injury. It was seen that the perception of risk and safety culture is lower in young and inexperienced employees.
Conclusion: It has been observed that factors such as age, education level, marital status, experience in the sector have an effect on safe behaviors. Ensuring a risk and safety culture on the employees was seen as the most basic factor for business environment to be healthy and safe.

Anahtar Kelimeler

• Risk Culture,
• Safety Culture,
• Occupational Accidents,
• Highways Sector,
• Occupational Diseases.

KARAYOLLARI SEKTÖRÜ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ UYGULAMALARINDA RİSK VE GÜVENLİK KÜLTÜRÜ ETKİSİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Amaç: Çalışmada karayolları sektöründe risk ve güvenlik kültürünün, iş sağlığı ve güvenliği açısından çalışan davranışları üzerine etkisinin değerlenmesi amaçlanmaktadır.
Metot ve Yöntem: Çalışmada Karayolları 2.Bölge Müdürlüğünde yol yapım ve bakım işinde görev alan çalışanlar evren olarak belirlenmiştir. Toplam 1300 çalışanın içerisinden örneklem, basit rastgele örneklem seçimi yöntemi ile belirlenen 350 kişiden oluşmuştur. Elde edilen verilerin analizinde IBM SPSS (v23) istatistik programı kullanılmıştır. Veri çözümlenmesinde frekans dağılımı ve yüzdelerden yararlanılmış, değişkenler arasındaki farkın belirlenmesinde ki-kare testi kullanılmıştır.
Bulgular: Katılımcıların çoğunun yaşı 35 yaş ve üzeri, karayolları sektöründeki deneyimleri ise 5 yıl ve üzeridir. Meslek hayatları boyunca iş kazası yaşama durumunun %8,6 oranında olduğu, yaşanan iş kazalarının büyük çoğunluğunun maddi hasar ve yaralanma ile sonuçlandığı analiz edilmiştir. Risk ve güvenlik kültürü algısının genç ve deneyimsiz çalışanlarda daha düşük olduğu görülmektedir.
Sonuç: Yaş, eğitim seviyesi, medeni durum, sektördeki deneyim gibi faktörlerin güvenli davranışlar üzerinde etkisi olduğu görülmüştür. Çalışanlar üzerinde risk ve güvenlik kültürünün sağlanması çalışma ortamlarının sağlıklı ve güvenli olmasının en temel faktörü olarak görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Risk kültürü
• güvenlik kültürü
• karayolları sektörü
• meslek hastalıkları

Kaynakça

1. Açıkalın, C.(2019), Eskişehir-bozüyük Bölgesindeki Seramik Sektöründe İş Kazalarıve Kişisel Koruyucu Malzeme Kullanımının Kazalar Üzerindeki Etkisi,Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 133-154s. Baradan, S., Akboğa, Ö., Çetinkaya, U., ve Usmen, M.(2016), Ege Bölgesindeki İnşaat İş Kazalarının Sıklık ve Çapraz Tablolama Analizleri,İMO Teknik Dergi, 7345-7370s. Camkurt, M.(2013), Çalışanların Kişisel Özelliklerinin İş Kazalarının Meydana Gelmesi Üzerindeki Etkisi,TÜHİS İş Hukuku ve İktisat Dergisi, 24 (6), 70-101s. Demirbilek, S., ve Pazarlıoğlu, M.(2007), Türkiye’de İş Kazalarının Oluşumunda Etkili Olan Faktörler: Ampirik Bir Uygulama,Finans Politik & Ekonomik Yorumlar, 44 (509), 81-91s. Erginel, N., ve Toptancı, Ş.(2017), İş Kazası Verilerinin Olasılık Dağılımları ile Modellenmesi,Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi , 201-212s. Güvel, Ş., ve Oral, E.(2017), "Yapım İşlerinde Teknik Personel ve Yapı Denetim Personelinin İş Sağlığı ve Güvenliği Yaklaşımlarının Karşılaştırılması", https://www.researchgate.net/profile/Emel_Oral/publication/320908351_Yapim_Islerinde_Teknik_Personel_ve_Yapi_Denetim_Personelinin_Is_Sagligi_ve_Guvenligi_Yaklasimlarinin_Karsilastirilmasi_Health_and_Safety_Approach_Discussion_of_Tecnical_Staff_and_Inspect (Erişim tarihi:1 Haziran 2019) Ilıman,E.(2015), Türkiye’de Meslek Hastalıkları,Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi, 1 (1), 1-16s. Kahya, E., Ulutaş, B., ve Özkan, N.(2019), Metal Endüstrisinde Kişisel Koruyucu Donanım Kullanımının Analizi, Selçuk Üniversitesi Mühendislik Bilim ve Teknoloji Dergisi, 7 (2), 420-433s. Özcan, P., ve Kesiktaş, D.(7), Mesleki Kas İskelet Hastalıklarından Korunma ve Ergonomi,İş Sağlığıve Güvenliği Dergisi, (34), 6-8s Yazıcıoğlu, Y. ve Erdoğan, S. (2004), SPSS Uygulamalı Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Ankara, Detay yayıncılık.