Anlam Tercihi Araştırmalarının Sözcük Öğretimine Katkısı: “fiyat/ücret/bedel” Sözcükleri Üzerine Bir Araştırma
Öz
Bu çalışmada aynı anlamsal alanı paylaşan “fiyat/ücret/bedel” sözcüklerinin dilsel örüntüde ne tür bağlamsal
farklılıklar ortaya koyduğunu, diğer bir deyişle hangi anlam bilimsel uzanımlarla kullanıldığını ortaya koymak
amaçlanmıştır. Çalışmanın veritabanını Türkçe Ulusal Dil Derlemi Tanıtım Sürümü oluşturmaktadır. Söz konusu
derlem aracılığıyla “fiyat/ücret/bedel” sözcüklerinin bağlamlı dizinlerdeki kullanımları denetlenmiş, elde edilen veriler
tematik analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Sonuç olarak, incelenen sözcükler her ne kadar aynı anlam alanını paylaşsa
da dizgesel olarak birbirinden farklı eşdizimsel ögeleri tercih etmekte ve buna paralel olarak söz konusu ögelerle farklı
anlamsal uzanımlar kurabilmektedir. Çalışmanın özelde belirli bir sözcük grubunun anlamsal sınırlarını çizme ve bu
sözcüklere ilişkin bağlamsal bilgiler verme açısından, genelde anlam tercihi araştırmaları doğrultusunda bir
yöntembilimsel öneri ortaya konması açısından sözcük öğretimi alanına katkıda bulunacağı öngörülmektedir.
Anahtar Kelimeler
References
- Aksan, D. (2004). Anlambilim. Ankara: Engin Yayınevi.
- Aksan, Y. vd. (2008). Türkçede Yakın Anlamlı Sözcükler: Bir Derlem Çalışması. 22. Ulusal Dilbilim Kurultayı Bildirileri. 8-9 Mayıs -Van. s. 559-566.
- Aksan, Y. vd. (2011). İlköğretim Türkçe Ders Kitapları Derlemi ve Türkçe Ulusal Dil Derlemi Örneklemindeki Sözcük Sıklıkları. (İçinde) Türkçe Öğretimi Üzerine Çalışmalar. Edt. V. D Günay, Ö. Fidan, B. Çetin, F. Yıldız.) 397-407. İzmir: DEDAM Yayınları.
- Atkins, S. vd., (1992). Corpus Design Criteria. Literary and Linguistic Computing, 7(1), s. 1-16.
- Baker, P., Hardie, A. ve McEnery, T. (2006). A Glossary of Corpus Linguistics. Edinburgh: Edinburgh University Press.
- Erkuş, A. (2009). Davranış Bilimleri İçin Bilimsel Araştırma Süreci. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
- Glesne, C. (2013). Nitel Araştırmaya Giriş. (Çev. A. Ersoy ve P. Yalçınoğlu) Ankara: Anı Yayıncılık.
- Leech, G. (1992). Introducing English Grammar. London: Penguin.
- McEnery, T. (2003). Computational Linguistics. İçinde: Corpus Linguistics (Edt. R. Mitkov). Oxford: Oxford University Press.
- McEnery, T. ve Hardie, A. (2012). Corpus Linguistics. Cambridge: Cambridge University Press.