EN
TR
Akran Zorbalığının Ortaokul Öğrencileri Arasındaki Yaygınlığının İncelenmesi
Abstract
Bir öğrencinin/öğrencilerin bir başka öğrenciyi/öğrencileri tekrarlayan bir şekilde birden çok kez olumsuz etkilere maruz bırakması” biçiminde tanımlanan akran zorbalığı hem zorbalığa uğrayan hem de zorbalık uygulayan çocuklar için olumsuz sonuçlar doğurmaktadır. Bu nedenle okullarda yaşanan akran zorbalığını önlemek önemli bir konu haline gelmiştir. Önlenme çalışmalarına başlamadan önce durum tespiti yapmak dolayısıyla akran zorbalığının düzeyini anlamak gerekmektedir. Bu doğrultuda, araştırmanın temel amacı ortaokul öğrencilerinin akran zorbalığı statülerinde yer alma oranları ile zorbalık statülerinin cinsiyet ve sınıf seviyesine göre ve zorbalık türlerinin de cinsiyete göre fark gösterip göstermediğini incelemektir. Araştırmanın örneklemini İzmir’in farklı merkez ilçelerinden altı devlet okulunun 5.-8. sınıflarında okuyan 1740 öğrenci oluşturmuştur. Çalışmanın verileri Akran Zorbalığı Belirleme Ölçeği-Çocuk formu ve sosyo-demografik bilgi formu kullanılarak toplanmıştır. Örneklemin 907’si kız, 833’ü erkek öğrencidir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre araştırmaya katılan öğrencilerin % 2.8’i zorba (n=49), % 34.9’u (n=608) kurban, % 27.0’i (n=469) zorba-kurban ve % 35.3’ü (n= 614) izleyici statüsünde bulunmaktadır. Erkek öğrencilerin ve sekizinci sınıfların daha fazla zorba-kurban statüsünde yer aldığını söylemek mümkündür. Kız öğrencilerin sözel yolla (örn. küfür etme, kötü sözler söyleme, hoşa gitmeyen isim/lakap takma, dış görünüşüyle alay etme), erkek öğrencilerin söylenti yayarak (örn. oyuna almama, top oynarken pas atmama, konuşmama, sorularına cevap vermeme) zorbalık uyguladığı anlaşılmıştır. Elde edilen sonuçlar literatür ışığında tartışılmıştır.
Keywords
References
- Arabacı, B. (2012). Çalışan kadınların cinsiyet ayrımcılığına yönelik algıları: Bursa Dokuma Sanayii örneği. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Trakya Üniversitesi, Edirne. İndirilme Tarihi: 02.03.2018, URL: http://dspace.trakya.edu.tr/jspui/bitstream/1/1554/1/0102992.pdf
- Atik, G. (2006). İlköğretim ikinci kademe öğrencileri arasındaki zorbalık davranışını yordamada denetim odağı, benlik saygısı, aile stili, yalnızlık ve akademik başarının rolü. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Bölümü, Ankara.
- Atik, G. ve Kemer, G. (2008). İlköğretim ikinci kademe öğrencileri arasındaki zorbalığı yordamada problem çözme becerisi, sürekli öfke-öfke ifade tarzları ve fiziksel öz yeterliğin rolü. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 23, 198-206.
- Ayas, T. ve Pişkin, M. (2011). Lise öğrencileri arasındaki zorbalık olaylarının cinsiyet, sınıf düzeyi ve okul türü bakımından incelenmesi. İlköğretim Online, 10 (2), 550-568. [Çevirim-içi: http://ilkogretim-online.org.tr]. Erişim tarihi: 18.04.2017.
- Baldry, A.C. & Farrington, D.P. (1999). Types of bullying among Italian school children. Journal of Adolescence, 22, 423–426.
- Baldry, A. C.,& Farrington, D. P. (2004). Evaluation of an intervention program for the reduction of bullying and victimization in schools. Aggressive Behavior, 30, 1-15.
- Balkaya F. (2001). Çok boyutlu öfke envanterinin geliştirilmesi ve bazı semptom gruplarındaki etkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
- Balkaya, F. ve Şahin, N. H. (2003) Çok boyutlu öfke ölçeği. Türk Psikiyatri Dergisi, 14(3), 192-202.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Other Fields of Education
Journal Section
Research Article
Publication Date
January 31, 2020
Submission Date
July 21, 2017
Acceptance Date
July 26, 2018
Published in Issue
Year 2020 Volume: 35 Number: 1
APA
Gökkaya, F., & Tekinsav Sütcü, S. (2020). Akran Zorbalığının Ortaokul Öğrencileri Arasındaki Yaygınlığının İncelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(1), 40-54. https://izlik.org/JA45PJ29WS
AMA
1.Gökkaya F, Tekinsav Sütcü S. Akran Zorbalığının Ortaokul Öğrencileri Arasındaki Yaygınlığının İncelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2020;35(1):40-54. https://izlik.org/JA45PJ29WS
Chicago
Gökkaya, Füsun, and Serap Tekinsav Sütcü. 2020. “Akran Zorbalığının Ortaokul Öğrencileri Arasındaki Yaygınlığının İncelenmesi”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 35 (1): 40-54. https://izlik.org/JA45PJ29WS.
EndNote
Gökkaya F, Tekinsav Sütcü S (January 1, 2020) Akran Zorbalığının Ortaokul Öğrencileri Arasındaki Yaygınlığının İncelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 35 1 40–54.
IEEE
[1]F. Gökkaya and S. Tekinsav Sütcü, “Akran Zorbalığının Ortaokul Öğrencileri Arasındaki Yaygınlığının İncelenmesi”, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, vol. 35, no. 1, pp. 40–54, Jan. 2020, [Online]. Available: https://izlik.org/JA45PJ29WS
ISNAD
Gökkaya, Füsun - Tekinsav Sütcü, Serap. “Akran Zorbalığının Ortaokul Öğrencileri Arasındaki Yaygınlığının İncelenmesi”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 35/1 (January 1, 2020): 40-54. https://izlik.org/JA45PJ29WS.
JAMA
1.Gökkaya F, Tekinsav Sütcü S. Akran Zorbalığının Ortaokul Öğrencileri Arasındaki Yaygınlığının İncelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 2020;35:40–54.
MLA
Gökkaya, Füsun, and Serap Tekinsav Sütcü. “Akran Zorbalığının Ortaokul Öğrencileri Arasındaki Yaygınlığının İncelenmesi”. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, vol. 35, no. 1, Jan. 2020, pp. 40-54, https://izlik.org/JA45PJ29WS.
Vancouver
1.Füsun Gökkaya, Serap Tekinsav Sütcü. Akran Zorbalığının Ortaokul Öğrencileri Arasındaki Yaygınlığının İncelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi [Internet]. 2020 Jan. 1;35(1):40-54. Available from: https://izlik.org/JA45PJ29WS