Spastik Serebral Palsili Çocuklarda Erken Dönem Kliniksel Denge Değerlendirme Sonuçlarının İncelenmesi

Abstract

Özet: Bu ön çalışmanın amacı kaba motor fonksiyon seviyesi (Gross Motor Function Classification System-GMFCS) III ve IV olan 2-5 yaş arası Serebral Palsi’li (SP) çocuklarda dengenin erken dönemde kliniksel olarak değerlendirilmesi ve kaba motor fonksiyon seviyelerine göre ayrıntılı incelenmesidir. 2-5 yaş arasındaki Spastik SP’li olgular GMFCS’ye göre sınıflandırılmıştır. Seviye III ve IV’te yer alan 15 olgu çalışma kapsamına alınmıştır. Olguların sosyodemografik ve tıbbi bilgileri kaydedilmiştir. Olguların kaba motor fonksiyonları, Kaba Motor Fonksiyon Ölçütü (Gross Motor Function Measurement-GMFM) ile, denge değerlendirmesi Dengenin Erken Dönem Değerlendirme Testi (Early Clinical Assessment of Balance- ECAB) ile değerlendirilmiştir. Olguların yaş ortalaması 43,93 ±9,96 ay olup; 7’si kız 8’i erkektir. Ekstremite dağılımlarına göre olguların 8’i diparetik, 7’si ise kuadriparetik olgudur. Seviye 3 olan olguların yaş ortalamaları 49.50±5.75 ay, toplam GMFM yüzdeleri 57,98±10.02 iken, total ECAB ortalama yüzdesi 39.50±4.72’dir, Seviye 4’te yer alan olguların yaş ortalaması 37.57±10.22 ay, toplam GMFM ortalama yüzdeleri 29.25±3.72, total ECAB ortalama yüzdesi 19.57±3.55 olarak tespit edilmiştir. GMFCS Seviye III ve IV olan spastik SP’li olguların ECAB bölüm 1ve total ECAB skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0.05). İncelemeler sonrası; GMFCS Seviyesi III ve IV olan 2 ile 5 yaş arasındaki spastik SP’li çocukların fonksiyonel seviyeleri, ECAB ile yapılan dengenin erken dönem ölçüm sonuçları ile doğru orantılı ilişki göstermiştir. Bu sonuçlar ışığında; SP’li çocukların fizyoterapi ve rehabilitasyon uygulamaları ile motor fonksiyon seviyelerinin geliştirilmesi çocukların dengelerini olumlu yönde etkileyebilir.

Keywords

• -

-

Abstract

Bu ön çalışmanın amacı kaba motor fonksiyon seviyesi (Gross Motor Function Classification System-GMFCS) III ve IV olan 2-5 yaş arası Serebral Palsi’li (SP) çocuklarda dengenin erken dönemde kliniksel olarak değerlendirilmesi ve kaba motor fonksiyon seviyelerine göre ayrıntılı incelenmesidir. 2-5 yaş arasındaki Spastik SP’li olgular GMFCS’ye göre sınıflandırılmıştır. Seviye III ve IV’te yer alan 15 olgu çalışma kapsamına alınmıştır. Olguların sosyodemografik ve tıbbi bilgileri kaydedilmiştir. Olguların kaba motor fonksiyonları, Kaba Motor Fonksiyon Ölçütü (Gross Motor Function Measurement-GMFM) ile, denge değerlendirmesi Dengenin Erken Dönem Değerlendirme Testi (Early Clinical Assessment of Balance- ECAB) ile değerlendirilmiştir. Olguların yaş ortalaması 43,93 ±9,96 ay olup; 7’si kız 8’i erkektir. Ekstremite dağılımlarına göre olguların 8’i diparetik, 7’si ise kuadriparetik olgudur. Seviye 3 olan olguların yaş ortalamaları 49.50±5.75 ay, toplam GMFM yüzdeleri 57,98±10.02 iken, total ECAB ortalama yüzdesi 39.50±4.72’dir, Seviye 4’te yer alan olguların yaş ortalaması 37.57±10.22 ay, toplam GMFM ortalama yüzdeleri 29.25±3.72, total ECAB ortalama yüzdesi 19.57±3.55 olarak tespit edilmiştir. GMFCS Seviye III ve IV olan spastik SP’li olguların ECAB bölüm 1ve total ECAB skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0.05). İncelemeler sonrası; GMFCS Seviyesi III ve IV olan 2 ile 5 yaş arasındaki spastik SP’li çocukların fonksiyonel seviyeleri, ECAB ile yapılan dengenin erken dönem ölçüm sonuçları ile doğru orantılı ilişki göstermiştir. Bu sonuçlar ışığında; SP’li çocukların fizyoterapi ve rehabilitasyon uygulamaları ile motor fonksiyon seviyelerinin geliştirilmesi çocukların dengelerini olumlu yönde etkileyebilir. 1. GİRİŞ Serebral Palsi (SP), gelişmekte olan beyinde meydana gelen ilerleyici olmayan bozukluklara bağlı, aktivite limitasyonlarına sebeb olan bir grup kalıcı postür ve hareket bozukluğudur. SP’deki motor buzukluklara sıklıkla duyusal, algısal, kognitif, iletişimsel ve davranışsal bozukluklar, epilepsi ve sekonder oluşan kas iskelet problemleri eşlik eder (1). SP sıklıkla klinik tipine ve ekstremite dağılımına göre sınıflandırılır ve bu olguların yaklaşık % 70-80’i spastik tipe yer alır (2,3,4). Spastisite; kasın pasif harekete karşı fizyolojik direncindeki artış olarak tanımlanmaktadır. Üst motor nöron lezyonunun bir komponenti olan tendon refleksi ve gerim refleksinin artışına bağlı klinik bir tablodur (5,6). Denge ve stabilite, yüksek seviye premotor sistemlerin, duyusal verilerle kompleks interaksiyonu sonrasında vücut kütle merkezinin destek yüzeyi limitleri içerisinde, statik ve dinamik aktiviteler boyunca koruyabilme yeteneği olarak tanımlanır (4,6,7). Denge sisteminin fonksiyonel amacı; oturma ve yürüme gibi aktivitelerde postüral düzgünlüğü sağlanması, istemli hareketlerde geçişlerin sağlanması ve fasilitasyonu, itme, çekme gibi eksternal uyarılar ile bozulan dengenin tekrar restore edilmesini içerir (7,8). Normal gelişen çocuklarla karşılaştırıldığında SP’li çocuklar sıklıkla çeşitli derecelerde denge problemleri yaşarlar (3,7,8). SP’li çocuklarda fonksiyonel dengeyi etkileyen faktörlerin başında kas tonusu problemleri, anormal postüral kontrol, baş ve gövde kontrol yetersizlikleri ve denge reaksiyon problemleri gelmektedir (9, 10,). SP’de artmış ya da azalmış ko-kontraksiyon nedeni ile koordinasyon ve dengeyi sağlamak güçtür (11). Denge becerileri kaba motor becerilerin bir parçasıdır ve zayıf denge fonksiyonel amaca yönelik görevlerde zorluklara neden olabilmektedir. SP’li çocuklardaki denge, normal gelişen çocuklardaki denge stratejisinden farklı bir biçimde gelişir. Bu farklılıkların ve anormal durumların erken dönemde değerlendirilmesi önemlidir (10,11 )

Keywords

• -

References

1. 1) Anttila, H., Autti-Rämö, I., Suoranta, J., Mäkelä, M., & Malmivaara, A. (2008).
2. Effectiveness of physical therapy interventions for children with cerebral palsy: a systematic review. BMC pediatrics, 8(1), 14.
3. 2) Baxter, P., Morris, C., Rosenbaum, P., Paneth, N., Leviton, A., Goldstein, M., ... &
4. O’Shea, T. M. (2007). The definition and classification of cerebral palsy.Dev Med Child Neurol, 49(s109), 1-44.
5. 3) Cans, C. (2000). Surveillance of cerebral palsy in Europe: a collaboration of cerebral
6. palsy surveys and registers. Developmental Medicine & Child Neurology, 42(12), 816- 824.
7. 4) Gunel, M.K., Rehabilitation of children with cerebral palsy from a physiotherapist’s perspective.Acta Orthop Traumatol Turc 2009;43(2):173-180
8. doi:3944/AOTT.2009.173

9. 5) Papavasiliou AS. Management of motor problems in cerebral palsy: A critical update for the clinician. Eur J Paediatr Neurol 2008 Sep 6 [Epub ahead of print] doi:10.1016/j. ejpn.2008.07.009.
10. 6) Berker, N., Yalçın, S., Root, L., Staheli, L. (2005). The Help Guide to Cerebral Palsy.
11. İstanbul: Mart Printing Co Ltd.
12. 7) Rodby-Bousquet, E., Ágşstsson, A., Jónsdóttir, G., Czuba, T., Johansson, A. C., & Hägglund, G. (2012). Interrater reliability and construct validity of the Posture and Postural Ability Scale in adults with cerebral palsy in supine, prone, sitting and standing positions. Clinical rehabilitation, 0269215512465423.
13. 8) Saether, R., Helbostad, J. L., Riphagen, I. I., & Vik, T. (2013). Clinical tools to assess
14. balance in children and adults with cerebral palsy: a systematic review.Developmental Medicine & Child Neurology, 55(11), 988-999.
15. 9) Tecklin, J. S. (Ed.). (2008). Pediatric physical therapy. Lippincott Williams &
16. Wilkins. Chapter 5. 179-231
17. 10) Palisano, R. J. (2000). Physical therapy for children. Saunders.
18. 11) Alexander, R., Boehme, R., & Cupps, B. (1993). Normal development of functional
19. motor skills: the first year of life
20. Therapy Skill Builders.
21. 12) Palisano, R., Rosenbaum, P., Walter, S., Russell, D., Wood, E., & Galuppi, B. (1997).
22. Development and reliability of a system to classify gross motor function in children with cerebral palsy. Developmental Medicine & Child Neurology,39(4), 214-223.
23. 13) Palisano, R., Rosenbaum, P., Bartlett, D., & Livingston, M. (2007). Gross motor
24. function classification system expanded and revised. Developmental Medicine and Child Neurology, 1-4.
25. 14) Russell, D. J., Avery, L. M., Rosenbaum, P. L., Raina, P. S., Walter, S. D., &
26. Palisano, R. J. (2000). Improved scaling of the gross motor function measure for children with cerebral palsy: evidence of reliability and validity. Physical therapy, 80(9), 873-885.
27. 15) McCoy, S. W., Bartlett, D. J., Yocum, A., Jeffries, L., Fiss, A. L., Chiarello, L., &
28. Palisano, R. J. (2013). Development and validity of the Early Clinical Assessment of Balance for young children with cerebral palsy. Developmental neurorehabilitation, (0), 1-9.
29. 16) Chen, C. L., Shen, I. H., Chen, C. Y., Wu, C. Y., Liu, W. Y., & Chung, C. Y. (2013).
30. Validity, responsiveness, minimal detectable change, and minimal clinically important change of Pediatric Balance Scale in children with cerebral palsy. Research in developmental disabilities, 34(3), 916-922.
31. 17) Heyrman, L., Molenaers, G., Desloovere, K., Verheyden, G., De Cat, J., Monbaliu,
32. E., & Feys, H. (2011). A clinical tool to measure trunk control in children with cerebral palsy: The Trunk Control Measurement Scale. Research in developmental disabilities, 32(6), 2624-2635.