Bir-Üç Yaş Arası Bebeğe Sahip Annelerin Annelik Becerilerinde Öz Yeterliliklerinin İncelenmesi

Abstract

Bu çalışmada bir-üç yaş aralığında bebeğe sahip annelerin annelik becerileri öz yeterliliklerini incelenmek,  annelik  becerileri  öz  yeterliliklerinde  etkili  olabilecek  etmenleri  belirlemek  ve  elde  edilen sonuçlar doğrultusunda annelik becerileri öz yeterliliğini desteklemeye yönelik öneriler sunmak amaçlanmıştır. Araştırma, tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Çalışmaya Eylül 2013 –Haziran 2014 tarihleri arasında İstanbul Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Hastalıkları Polikliniğine başvuran normal gelişim gösteren bir-üç yaş arası bebeklerin anneleri arasından bu çalışmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 156 anne dahil edilmiştir. Veri toplama aşamasında bebeklerin normal gelişim gösterme sınırlılığını karşılamak için Denver II Gelişim Tarama Testi, çocuklar ve aileleri hakkında bilgi edinmek için ,“Genel Bilgi Formu” ve bir-üç yaş bebeğe sahip annelerin annelik becerileri öz yeterliklerini belirlemek için ise “Anne Babalık Becerilerinde Öz Yeterlik Ölçeği (1-3 Yaş)” kullanılmıştır. Araştırma sonucunda bebeğin yaşı ile annelik becerileri öz yeterlilik ölçeği puanları arasında sadece öğretme alt boyut puanı, doğum haftası ile annelik becerileri öz yeterlik ölçeğinin duyarlı tepki verme, bakım-ilgi, değer verme ve koruma alt boyut puanları,  annenin çalışma durumu ile annelerin annelik becerilerine ait öz yeterlilik ölçeğinin duyarlı tepki verme, bakım-ilgi, değer verme öğretme, günlük işler/bakım/yapılandırma alt boyut puanları ve istenilen gebelik olma durumu ile annelerin annelik becerilerinde öz yeterlilik ölçeğinin duygusal yeterlilik, duyarlı tepki verme, bakım-ilgi, değer verme, koruma, disiplin/kısıtlama yapma, oyun, öğretme alt boyut ile toplam puanlarını arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık görülmektedir.

Anahtar sözcükler: Öz Yeterlilik, Anne Öz Yeterliliği, Bebek Gelişimi

Keywords

• -

-

Abstract

Bu çalışmada bir-üç yaş aralığında bebeğe sahip annelerin annelik becerileri öz yeterliliklerini incelenmek, annelik becerileri öz yeterliliklerinde etkili olabilecek etmenleri belirlemek ve elde edilen sonuçlar doğrultusunda annelik becerileri öz yeterliliğini desteklemeye yönelik öneriler sunmak amaçlanmıştır. Araştırma, tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Çalışmaya Eylül 2013 –Haziran 2014 tarihleri arasında İstanbul Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Hastalıkları Polikliniğine başvuran normal gelişim gösteren bir-üç yaş arası bebeklerin anneleri arasından bu çalışmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 156 anne dahil edilmiştir. Veri toplama aşamasında bebeklerin normal gelişim gösterme sınırlılığını karşılamak için Denver II Gelişim Tarama Testi, çocuklar ve aileleri hakkında bilgi edinmek için ,“Genel Bilgi Formu” ve bir-üç yaş bebeğe sahip annelerin annelik becerileri öz yeterliklerini belirlemek için ise “Anne Babalık Becerilerinde Öz Yeterlik Ölçeği (1-3 Yaş)” kullanılmıştır. Araştırma sonucunda bebeğin yaşı ile annelik becerileri öz yeterlilik ölçeği puanları arasında sadece öğretme alt boyut puanı, doğum haftası ile annelik becerileri öz yeterlik ölçeğinin duyarlı tepki verme, bakım-ilgi, değer verme ve koruma alt boyut puanları, annenin çalışma durumu ile annelerin annelik becerilerine ait öz yeterlilik ölçeğinin duyarlı tepki verme, bakım-ilgi, değer verme öğretme, günlük işler/bakım/yapılandırma alt boyut puanları ve istenilen gebelik olma durumu ile annelerin annelik becerilerinde öz yeterlilik ölçeğinin duygusal yeterlilik, duyarlı tepki verme, bakım-ilgi, değer verme, koruma, disiplin/kısıtlama yapma, oyun, öğretme alt boyut ile toplam puanlarını arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık görülmektedir

Keywords

• -

References

1. ADLER, A. (2000).Yaşamın Anlam ve Amacı. Şipal, K. (çev) 5.baskı. İstanbul SayYayınları. (Özgün çalışma
2. .
3. AKHAN, L. , BATMAZ, M.(2011). 0-6 Yaş Grubu Çocuğu Olan Çalışan Annelerin Çocuk Bakımı ile İlgili
4. Karşılaştıkları Sorunların ve Sorun Çözme Yaklaşımlarının İncelenmesi İ.Ü.F.N. Hem. Derg (2011) Cilt
5. - Sayı 3: 161-167
6. BALAT, G, U., YILMAZ, E. (2013) . Okul Öncesi Dönemdeki Çocukların Annelerinin Çocuk Yetiştirme Tutumları İle Ebeveyn Öz Yeterlilik Algılarının İncelenmesiAnadolu Journal of Educational Sciences International,Cilt 9,Sayı 4(1), 69-76.
7. BANDURA, A. (1977). Self-efficacy: toward a unifying theory of behavioral change. Psychogical Review,
8. (2), 191-215.

9. BANDURA, A. (1982). Self-efficacy mechanism in human agency. American Psychologist, 32(2),122–147. BAYOĞLU, B. (2013).GDP. Gelişim Destek Planı. GÇN Derneği Yayınları. Ankara.
10. BELEGEMAN, T. (2005).Annede Depresyonun Bebeklik Ve Erken Çocukluk Dönemi Üzerinde Etkileri. Ö.İ Ertem (Edit) Gelişimsel Pediatri Ankara: Çocuk Hastalıkları Araştırma Vakfı; 211-223.
11. BÜYÜKTAŞKAPU, S. (2012). Annelerin Özyeterlik Algıları İle 1-3 Yaş Arasındaki Çocuklarının Gelişimleri
12. Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(1), 18-30.
13. COLEMAN, P. K. (1998). Maternal self-efficacy beliefs as predictors of parenting competence and toddlers’ emotional, social, and cognitive development. Unpublished doctoraldissertation, the Eberly College of Arts andSciences. West Virginia University, Morgantown.
14. DESJARDİN, J. L. (2006). Family empowerment: supporting language development in young children who are deaf or hard of hearing. TheVolta Review, 106(3), 275-298.
15. ELİBOL, F., MAĞDEN, D.,ALPAR, R. (2007) Anne Babalık Becerilerinde Özyeterlik Ölçeği’nin (1-3 Yaş) Geçerlik ve Güvenirliği Toplum Hekimliği Bülteni Cilt 26 Sayı 3 Eylül-Aralık 2007
16. ERCAN, İ. KAN, İ Ölçeklerde Güvenirlik ve Geçerlik Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi, Biyoistatistik
17. Anabilim Dalı, Bursa. Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 30 (3) 211-216, 2004 211
18. GROSBOİS, N.N.,NOMANDEAU, S., COSSETTE., M. R. ,QUİNTAL, G. (2008) Mother’s father’s regulation in a computer mediated learning situation European Journal of Psychology of Education March 2008
19. Volume 23,Issue1 pp95-115
20. HASSALL, R., ROSE, J., & MCDONALD, J. (2005). Parenting stress in mothers of children with an intellectual disability: the effects of parental cognitions in relation to child characteristics and family support. Journal of IntellectualDisability Research
21. LEE, W.S. (2005). Encyclopedia of School Psychology, Sage Publication National Research Council and Institute of Medicine. From Neurons to Neighborhoods: The Science of Early Childhood Development. Committee on Integrating the Science of Early Childhood Development. Shonkoff JP, Phillips DA (eds). Board on Children, Youth and Families, Commission on Behavioral and Social Sciences and Education. Washington DC: National Academy Pres, 2000.
22. ÖZMERT, E.N. (2005) , Erken çocukluk gelişiminin desteklenmesi-II: çevre Hacettepe Üniversitesi Tıp
23. Fakültesi Pediyatri. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi 2005; 48: 337-354
24. SCHUNK, D.H. (2000). Learning Theories, Prentice hall, Third edition
25. SCHUNK, D.H. ZİMMERMAN B. (1998). Self-Regulated Learning: From Teaching to Self-Reflective
26. Practice, Guilford Press
27. TETİ, D.M., & GELFAND, D.M. (1991). Behavioral competence among mothers of infants in the first year: the meditational role of maternal self-efficacy. Child Development,
28. .
29. WONG, D. (19995)Nursing Care of Infants and Children, Growth and Development, 5thedition, Mosby Year
30. Book.
31. WEAVER, C.M.,SHAW, D.S.,DİSHİON, T.J.,& WİLSON, M.N. (2008). Parenting self-efficacy and problem behavior in children at high risk for early conduct problems: The mediating role of maternal depression. Infant Behaviorand Development.
32. YAVUZER, H. (2003). Çocuk psikolojisi, Gelişimin incelenmesi, Remzi Kitabevi,