Kadın Tüketicilerin Beden Kütle İndekslerinin Besin Seçim Motivasyonları Üzerine Etkisinin İncelenmesi
Abstract
Amaç: Bu çalışmanın amacı, normal kilolu ve hafif şişman/obez kadınlarda besin seçimlerinin altında yatan motivasyonları belirlemektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışma Gaziantep Üniversitesi tarafından istihdam edilen 18-65 yaş arası 100 gönüllü kadın üzerinde yapılmıştır. Gönüllü bireyler beden kütle indekslerine (BKİ) göre normal kilolu veya hafif şişman/obez olarak iki gruba ayrılmıştır. Daha sonra bireylerin sosyodemografik özellikleri, beslenme durumlarını, fiziksel aktivite durumlarını sorgulayan bir çalışma anketi uygulanmıştır. Üç günlük besin tüketim kaydı ve 24 saatlik fiziksel aktivite öyküsü ile birlikte vücut ağırlığı ve boy uzunluğu ölçümleri kaydedilmiştir. Besin seçimi motivasyonlarının belirlenmesi amacıyla, daha önce geçerlilik ve güvenirliliği yapılmış olan Besin Seçimi Anketi (BSA) kullanılmıştır.
Bulgular: Tüm bireyler için besin seçimini etkileyen en önemli üç faktör sırasıyla doğal içerik, duyusal çekicilik ve sağlık olarak bulunmuştur. Besin seçimini etkileyen faktörler arasında en az öneme sahip olan belirleyicinin ise fiyat faktörü olduğu gözlenmiştir. Gruplara göre (BKİ<25 ve BKİ≥25) analiz edildiğinde, normal ağırlıktaki bireylerde besin seçimini etkileyen en önemli üç etken sırasıyla duyusal çekicilik, doğal içerik ve sağlık iken, hafif şişman/obez bireylerde ise doğal içerik, duyusal çekicilik ve sağlık olarak bulunmuştur. Hafif şişman/obez bireylerde doğal içerik, ağırlık kontrolü, sağlık ve etik kaygı puanları normal BKİ’ye sahip bireylere göre anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p<0,05). Ayrıca gruplar arasında fiziksel aktivite düzeyleri ve bazı besin ögeleri bakımından da anlamlı farklar bulunmuştur (p<0,05).
Sonuç: Besin seçimi çok yönlü ve karmaşık bir süreçtir ve sonuçlarımıza göre, BSA’nın doğal içerik, sağlık, ağırlık kontrolü ve etik gibi alt grupları BKİ’den etkilenmektedir.
Keywords
References
- Ares, G. & Gámbaro, A. (2007). "Influence of gender, age and motives underlying food choice on perceived healthiness and willingness to try functional foods." Appetite 49(1): 148-158.
- Sağlık Bakanlığı (2016). Türkiye Beslenme Rehberi TÜBER 2015. https://dosyasb.saglik.gov.tr/Eklenti/10915,tuber-turkiye-beslenme-rehberipdf.pdf
- Cabral, D., de Almeida M. D. V., & Cunha L. M. (2017). "Food Choice Questionnaire in an African country–Application and validation in Cape Verde." Food quality and preference 62: 90-95.
- Cannuscio, C. C., Hillier, A., Karpyn, A. & Glanzet, A. (2014). "The social dynamics of healthy food shopping and store choice in an urban environment." Social Science & Medicine 122: 13-20.
- Cunha, L. M., Cabral, D., Moura A. P., & de Almeida M. D. V. (2018). "Application of the Food Choice Questionnaire across cultures: Systematic review of cross-cultural and single country studies." Food quality and preference 64: 21-36.
- Darmon N. & Drewnowski A. (2015). ''Contribution Of Food Prices and Diet Cost to Socioeconomic Disparities in diet quality and health: A systematic Review and Analysis.'' Nutrition Reviews 73(10): 643–660
- Devine, C. M., Connors, M., Bisogni C. A. & Sobal, J. (1998). "Life-course influences on fruit and vegetable trajectories: qualitative analysis of food choices." Journal of Nutrition Education 30(6): 361-370.
- Dikmen, D., İnan-Eroğlu, E., Göktaş, Z., Barut-Uyar B. & Karabulut, E. (2016). "Validation of a Turkish version of the food choice questionnaire." Food quality and preference 52: 81-86.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Health Care Administration
Journal Section
Research Article
Publication Date
December 30, 2019
Submission Date
April 26, 2019
Acceptance Date
December 26, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 6 Number: 3