The Interrelation of Foreign Policy, Identity and Domestic Policy in Turkey from 2002 to 2016

Abstract

This study examines foreign policy, identity and domestic policy in Turkey from 2002 to 2016. The interrelation between foreign policy, identity and domestic policy will be discussed. On one hand, identity shapes foreign policy while on the other hand, it transforms and is restructured by means of foreign policy whereby the internal policy is directly influenced. The policymakers of AK Party, attributed significance to foreign policy specifically. Defending the idea that Turkey needs to redefine its identity, the policymakers have come up with and executed a new foreign policy discourse. Identity has been considered as the guide of foreign policy in this period. Foreign policy, however, has become one of the most essential tools of identity that which has recently been attempted to be rebuilt. In light of foreign policy, the concepts of “us and other”, “internal and external”, “domectic and foreign”, “friend and enemy” have been redefined. Foreign policy has also become the instrument of internal policy. It is seen that the discourse of foreign policy has a determiner aspect in the process of restructuring identity and internal policy. Thus, Ahmet Davutoğlu’s statements, whose influence on shaping the foreign policy is undeniable, are the main focus.

Keywords

• Identity
• foreign policy
• domestic policy
• neo Ottomanism

Dış Politika, Kimlik ve İç Politika İlişkisi: 2002-2016 Türkiye Örneği

Abstract

Bu çalışmada dış politika, kimlik ve iç politika arasındaki ilişki çerçevesinde Türkiye’nin 2002-2016 yılları arası incelenecektir. Dış politika, kimlik ve iç politika arasındaki ilişki tartışılacaktır. Bir taraftan kimliğin dış politikayı belirlediği bir taraftan da dış politika aracığıyla kimliğin dönüştürüldüğü, yeniden inşa edildiği ve iç politikanın etkilendiği ileri sürülecektir. Türkiye’yi son 20 yıldan bu yana yöneten AK Partili karar vericiler dış politikaya özel bir önem atfetmişlerdir. Türkiye’nin kendisine yeni bir kimlik tanımlaması gerektiğini savunan karar vericiler, bu kimlik çerçevesinde yeni bir dış politika söylemi ve uygulama alanına gitmişlerdir. Bu dönemde kimlik dış politikanın pusulası gibi görülmüş, dış politika yeni inşa edilmeye çalışılan kimliğin en temel araçlarından birisi olmuştur. Dış politika aracılığıyla “biz ve öteki”, “içerisi ve dışarısı”, “dost ve düşman” gibi tanımlar yapılmıştır. Dış politika ayrıca iç politikanın da bir aracı olmuştur. Dış politika söylemlerinin bahsedilen kimlik inşa ve iç politika süreçlerinde belirleyici bir yönünün olduğu görülmektedir. Bu minvalde dış politikanın belirlenmesindeki etkisi kabul edilen Ahmet Davutoğlu’nun söylemleri merkeze alınmıştır.

Keywords

• Kimlik
• dış politika
• iç politika
• yeni Osmanlıcılık

References

1. A Haber. (2014). Boşnak lider İzzetbegoviç'ten Erdoğan'a destek. 15.02.2022 tarihinde https://www.ahaber.com.tr/gundem/2014/08/09/bosnak-lider-izzetbegovicten-erdogana-destek adresinden erişildi.
2. Agos. (2016). Devlet tiyatroları’nda yabancı oyunlara yer yok!. 15.02.2022 tarihinde https://www.agos.com.tr/tr/yazi/16381/devlet-tiyatrolarinda-yabanci-oyunlara-yer-yok#:~:text=Ekim%20ay%C4%B1nda%20yeni%20sezonuna%20ba%C5%9Flayacak,duygular%C4%B1%20peki%C5%9Ftirmek%20i%C3%A7in%E2%80%9D%20al%C4%B1nd%C4%B1%C4%9F%C4%B1n%C4%B1%20duyurdu adresinden erişildi.
3. AK Parti. (2011). 2023 Siyasi Vizyon. Ankara.
4. AK Parti. (2011). Lider ülke. AK Parti 2011 Seçim Beyannamesi. Ankara.
5. Akdevelioğlu, A. ve Yeşilyurt, N. (2009). AKP döneminde Türkiye’nin Ortadoğu politikası. İlhan Uzgel ve Bülent Duru (Ed.), AKP Kitabı Bir Dönüşümüm Bilançosu (2002-2009) içinde (ss. 381-409). Ankara: Phoenix.
6. Akdoğan, Y. (2010). Muhafazakar-Demokrat Siyasal kimliğin önemi ve İslamcılıktan farkı. Hakan Yavuz (ed.), Ak Parti Toplumsal Değişimin Yeni Aktörleri içinde (ss. 59-97). İstanbul: Kitap Yayınevi.
7. Aktoprak, E. (2014). Türkiye'de Ulus inşası: Kemalist dönem ve AKP süreci. 15.02.2022 tarihinde https://www.youtube.com/watch?v=gJwLd98H-Ug adresinden erişildi.
8. Aktoprak, E. (2014). AKP’nin çözüm politikasında dinin rolü: Uzlaştırıcı mı kurucu mu?, Toplum ve Bilim, 130, 214-235.

9. Aktoprak, E. (2016). Post Koloniyal dava olarak yeni Türkiye ulusu. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 71(1), 1-32.
10. Anadolu Ajansı. (2018). Erdoğan, Saraybosna'da konuştu: Bölmekte kalmıyorlar, birbirimize düşürüyorlar. 15.02.2022 tarihinde https://t24.com.tr/haber/erdogan-saraybosnada-konustu-bolmekte-kalmiyorlar-birbirimize-dusuruyorlar-2,633027 adresinden erişildi.
11. Ananicz, S. (2015). Alone in virtue The “New Turkish” Ideology in Turkey’s Foreign Policy. Ośrodek Studiów Wschodnich Marka Karpia: Centre for Eastern Studies.
12. Anderson, B. (1995). Hayali Cemaatler, Milliyetçiliğin Kökenleri ve Yayılması. İskender Savaşır (Çev.) 2. Baskı, İstanbul: Metis.
13. Aras, B. (2009). Turkey’s rise in the Greater Middle East: Peace-building in the periphery. Journal of Balkans and Near East Studies, 11(1), 29-41.
14. Ardıç, N. (2014). Modernite, kimlik, siyaset: Ahmet Davutoğlu’nun medeniyet söylemi”. Talha Köse, Ahmet Okumuş ve Burhanettin Duran (Ed.), Stratejik zihniyet, kuramdan eyleme Ahmet Davutoğlu ve Stratejik derinlik (içinde (ss. 47-87). İstanbul: Küre.
15. Ateş, K. (2017). AKP, dinsel popülizm ve halk-olmayan. Mülkiye Dergisi, 41(1), 105-130.
16. Austin, J. L (1962). How to do things with words. Oxford: Clarendon Press.
17. Balcı, A. (2007). Discors ve pratik olarak Dış Politika. Uluslararası İlişkiler, 4(5), 67-87.
18. Balcı, A. (2011). Filistin 2010. Muhittin Ataman ve İsmail Numan Telci (Ed.), Ortadoğu Yıllığı 2010 içinde (ss. 11-143). İstanbul: Açılım Kitap.
19. Balkan Insight. (2019). Diaspora siyaseti: Türkiye’nin yeni Balkan elçileri. 15.02.2022 tarihinde https://balkaninsight.com/2019/03/19/diaspora-politics-turkeys-new-balkan-ambassadors/?lang=tr adresinden erişildi.
20. Batuman, B.(2019). Milletin mimarisi, yeni İslamcı Ulus inşasının kent ve mekan siyaseti. İstanbul: Metis.
21. Basın İlan Kurumu. (2017). Erdoğan: Müfredatı yeniden düzenleyeceğiz. 15.02.2022 tarihinde https://basin.adalet.gov.tr/cumhurbaskani-erdogan-insan-haklari-eylem-plani-ni-acikladi adresinden erişildi.
22. Bilgin, N. (2007). Kimlik inşası. İzmir: Aşina.
23. Birdal, M. S. (2018). Davutoğlu doktrini: Stratejik öznenin popülist inşası. İsmet Akça, Ahmet Bekmen ve Barış Alp Özden, (Ed.), Yeni Türkiye’ye Varan Yol Neoliberal Hegemonyanın İnşası içinde (ss. 107-126). İstanbul: İletişim.
24. Bora, T. (2018). Zamanın Kelimeleri, Yeni Türkiye’nin Siyasi Dili. İstanbul: Birikim.
25. Bozdağlıoğlu, Y. (2012). Konstrüktivizm ve rol teorisi: Kimlik, rol ve Dış Politika Analizi. Tayyar Arı (Ed.), Uluslararası İlişkilere Postmodern Analizler-1 içinde (ss. 135-157). Bursa: MKM Yayınları.
26. Browning, C. S. (2015). National Self-esteem, and the Constitution of subjectivity in late modernity. Foreign Policy Analysis, 11(2), 196-214.
27. Campbell, D. (2012). Writing Security, United States Foreign policy and the politics of ıdentity. Minneopolis: Minneopolis University Press.
28. Cemal, M. F. (2004). AKP’nin siyasal kimliği üzerine: Kimlik arkadan gelsin. Muhafazakâr Düşünce, 1, 149-163.
29. Checkel, J. T. (1998). The Constructivist turn in International relations theory. World Politics, 50(2), 324-348.
30. Cox, R. W. (1981). Social forces, states and World orders: Beyond International Relations Theory. Millennium: Journal ofInternational Studies, 10(2), 126-155.
31. Cox, R. W. (1993). Gramsci, Hegemony and International Relations an essay in method. Stephen Gill (Ed.), Gramsci, Historical Metarialism and International Relations içinde (ss. 49-66). Cambridge: Cambridge University Press.
32. Cumhuriyet. (2011). Başbakan, sonuçları değerlendirdi. 15.02.2022 tarihinde http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/diger/257694/Basbakan__sonuclari_degerlendirdi.html adresinden erişildi.
33. Çalış, Ş. H. (2001). Ulus Devlet ve kimlik labirentinde Türk Dış Politikası. Şaban H. Çalış, İhsan Dağı ve Ramazan Gözen (Ed.), Türkiye’nin Dış Politika Gündemi: Kimlik, Demokrasi, Güvenlik içinde (ss. 3-34). Ankara: Liberte.
34. Çavdar, A. (2018)., Saray’ın tarih takıntısı neye işaret?. 21. 02.2022 tarihinde https://artigercek.com/tag/Ay%25C5%259Fe-%25C3%2587acdar adresinden erişildi.
35. Çınar, M. (2015). Vesayetçi demokrasiden milli demokrasiye. İstanbul: Birikim.
36. Çınar, M. (2016). The power strategies of the AKP in Turkey. Zeynep N. Kaya (Ed.), The AKP And Turkish Foreign Policy in The Middle Easts içinde (ss. 1-15). London: LSE.
37. Çiftçi, K. (2010). Tarih, kimlik ve eleştirel kuram bağlamında Türk Dış Politikası. Ankara: Siyasal.
38. Davutoğlu A. (1999). Tarih idrakı oluşumunda metodolojinin rolü: Medeniyetlerarası etkileşim açısından Dünya Tarihi ve Osmanlı. Divan, 7, 1-63.
39. Davutoğlu A. (2010). Turkish vision of regional and global order: Theoretical background and practical ımplementation. Political Reflection, 1(2), 2010, 38-50.
40. Davutoğlu, A. (1997). Medeniyetlerin ben-idraki. Divan, 1(3), 1 – 53.
41. Davutoğlu, A. (2001). Stratejik Derinlik, Türkiye’nin uluslararası konumu. İstanbul: Küre.
42. Davutoğlu, A. (2004). Türkiye merkez ülke olmalı. 15.02.2022 tarihinde http://www.radikal.com.tr/yorum/turkiye-merkez-ulke-olmali-702116/ adresinden erişildi.
43. Davutoğlu, A. (2008). Turkey’s Foreign Policy vision: An assessment of 2007. Insight Turkey, 10(1), 77-96.
44. Davutoğlu, A. (2011). Teoriden pratiğe: Türk Dış Politikası üzerine konuşmalar. İstanbul: Küre Yayınları.
45. Davutoğlu, A. (2014). Küresel bunalım İstanbul: Küre.
46. Davutoğlu, A. (2022). Ahmet Davutoğlu yorumluyor | Rusya'nın Ukrayna'ya saldırısı: Savaş ve düzen. 21.Mart 2022 tarihinde https://www.youtube.com/watch?v=IngCqcKEu8c adresi üzerinden erişildi.
47. Demirtaş, B. (2012). Türkiye’nin Bosna ve Kosova’ya yönelik politikaları. Tayyar Arı (Ed.), Uluslararası İlişkilere Postmodern Analizler-1 içinde (ss.151-186). Bursa: MKM Yayınları.
48. Demirtaş, B. (2014). AKP’nin Dış Politikasını anlamak: Emperyal miras, Neoliberal çıkarlar ve pragmatizm. Simten Coşar ve Gamze Yücesan- Özdermir, (Ed.), İktidarın Şiddeti, AKP’li Yıllar, Neoliberalizm ve İslamcı Politikalar içinde (ss.185-213). İstanbul: Metis.
49. Demirtaş, B. (2014). İnşacılık. Ali Balcı ve Şaban Kardaş (Ed.), Uluslararası İlişkilere Giriş, Tarih, Teori, Kavram ve Konular içinde (ss. 110-122). İstanbul: Küre.
50. Dışişleri Bakanlığı. (2011). Dışişleri Bakanı sayın Ahmet Davutoğlu'nun 3. büyükelçiler konferansının açılışında yaptığı konuşma. 15.02.2022 tarihinde https://www.mfa.gov.tr/disisleri-bakani-sayin-ahmet-davutoglu_nun-3_-buyukelciler-konferansi_nin-acilisinda-yaptigi-konusma_-03-ocak-2011.tr.mfa adresinden erişildi.
51. Dışişleri Bakanlığı. (2011). Yeni dönemde sıfır sorun politikası. 15.02.2022 tarihinde https://www.mfa.gov.tr/yeni-donemde-sifir-sorun-politikasi.tr.mfa adresinden erişildi.
52. Dışişleri Bakanlığı. (2012). Article by Mr. Ahmet Davutoğlu, Minister of Foreign Affairs of Turkey and Mr. Erkki Tuomioja, Minister of Foreign Affairs of Finland published in Hürriyet Daily News. 15.02.2022 tarihinde https://www.mfa.gov.tr/article-by-mr_-ahmet-davuto%C4%9Flu_-minister-of-foreign-affairs-of-turkey-and-mr_-erkki-tuomioja_-minister-of-foreign-affairs-of-finland-published-in-turkish-daily-news_-25-february-2012.en.mfa adresinden erişildi.
53. Dışişleri Bakanlığı. (2013). Dışişleri Bakanı sayın Ahmet Davutoğlu’nun dış ekonomik ilişkiler kurulu tarafından düzenlenen toplantıda yaptıkları konuşma. 15.02.2022 tarihinde Tarihinde https://www.mfa.gov.tr/disisleri-bakani-sayin-ahmet-davutoglu_nun-dis-ekonomik-iliskiler-kurulu-tarafindan-duzenlenen-toplantida-yaptiklari-konusma_-9.tr.mfa adresinden erişildi.
54. Diken. (2018). Bosna Hersek medyası ‘şaşkın’: Erdoğan’ın seçim konuşmasından kimse haberdar değil. 15.02.2022 tarihinde https://www.diken.com.tr/bosna-hersek-medyasi-saskin-erdoganin-secim-konusmasindan-kimse-haberdar-degil/ adresinden erişildi
55. Duran, B. (2011). Türk Dış Politikasının iç siyaset boyutu: 2010 değerlendirmesi. Burhanettin Duran, Kemal İnat and Mesut Özcan (Ed.), Türk Dış Politikası Yıllığı 2010 içinde (ss. 13-64). İstanbul: SETA.
56. Efron, S. (2014). The future of Israeli-Turkish relations. Santa Monica: Rand.
57. Erdoğan, E. (2013). Dış Politikada siyasallaşma: Türk kamuoyunun Davos krizi ve etkileri hakkındaki değerlendirmeleri. Uluslararası İlişkiler, 10(37), 37-67.
58. Gazete Vatan. (2007). Türkiye araya girdi. 15.20.2022 tarihinde https://www.gazetevatan.com/ adresinden erişildi.
59. Gazeteduvar. (2018). 16 yılda İsrail ilişkileri: Bolca hamaset tam gaz ticaret. 15.02.2022 tarihinde https://www.gazeteduvar.com.tr/forum/2018/05/29/16-yilda-israil-iliskileri-bolca-hamaset-tam-gaz-ticaret adresinden erişildi.
60. Gençer Eroler, E. (2019). Dindar nesil yetiştirmek, Türkiye’de eğitim politikalarında ulus ve vatandaş inşası (2002-2016). İstanbul: İletişim.
61. Gerner, D. J. (1955). The evolution of study of Foreing Policy. Laura Neack, Jeanne A. K. ve Patrick J. Haney (Ed.), Foreing Policy Analysis: Continuity and Change in Its Second Generation içinde 17-32). Englewood Cliffs: Prentice Hall.
62. Haber Türk. (2012). Kaybettiğimiz topraklarda buluşacağız. 15.02.2022 tarihinde https://www.haberturk.com/gundem/haber/708252-kaybettigimiz-topraklarda-bulusacagiz adresinden erişildi.
63. Haberler. (2012). Türkiye köprü değil, merkez ülke. 15.02.2022 tarihinde https://www.haberler.com/guncel/turkiye-kopru-degil-merkez-ulke-3954318-haberi/ adresinden erişildi.
64. Haberler. (2013). Bakan Davutoğlu: Yeni sınırlar, suni sınırlardır. 15.02.2022 tarihinde https://www.haberler.com/guncel/bakan-davutoglu-yeni-sinirlar-suni-sinirlardir-4820858-haberi/ adresinden erişildi.
65. Hansen, L. (2006). Security as Practice. London: Routledge. Hobsbawn, E. ve Ranger, T. (2006). Geleneğin İcadı. Mehmet Murat Şahin (Çev.), İstanbul: Agora Kitaplığı.
66. Hopf, T. (2000). The promise of Constructivism in International relations theory. Andrew Linklater (Ed.), International Relations: Critical Concepts in Political Science içinde (ss. 177-200). New York: Routledge.
67. Hopf, T. (2002). Social construction of Internatial Politics: Identities and Foreing polices, Moscow, 1955 and 1999. New York: Cornell University.
68. Hürriyet. (2011). Başbakan'dan üçüncü balkon konuşması. tarihinde https://www.hurriyet.com.tr/gundem/basbakandan-ucuncu-balkon-konusmasi-18015912 adresinden erişildi.
69. Hürriyet. (2017). TSK'da yemek duası değişti. 15.02.2022 tarihinde https://www.hurriyet.com.tr/gundem/tskda-yemek-duasi-degisti-40680867#:~:text=T%C3%BCrk%20Silahl%C4%B1%20Kuvvetlerinde%20yemek%20duas%C4%B1,Allah%C4%B1m%C4%B1za%20hamdolsun%22%20olarak%20yeniden%20d%C3%BCzenlendi adresinden erişildi.
70. İnal, K., Sancar, N. ve Gezgin, U.(ed.) (2015). Marka, takva, tuğra, AKP döneminde kültür ve politika, İstanbul; Evrensel.
71. İnternet Haber. (2014). Erdoğan'dan sert Osmanlıca çıkışı!. 15.02.2022 tarihinde https://www.internethaber.com/erdogandan-sert-osmanlica-cikisi-747129h.htm adresinden erişildi.
72. Jacobsen, J. K. (2003). Dueling constructivisms: A Post-Mortem on the ideas in main stream IR/IPE. Review of International Studies, 29(1), 39-60.
73. Johnston, A. I. (1995). Thinking about strategic culture. Internationl Security, 19(4), 32-64.
74. Jung, D. (2012). Domestic context of new activism in Turkish Foreign Policy: Does religion matter. Canadian International Journal. 67(1), 23-38.
75. Kalın, İ. (2010). Türkiye’nin ince gücü. 15.02.2022 tarihinde http://www.sabah.com.tr/yazarlar/ibrahim__kalin/2010/01/23/turkiyenin_ince_gucu adresinden erişldi.
76. Kalın, İ. (2012). Turkish Foreign Policy: Framework, values, and mechanisms. International Journal, 67(7), 7-21.
77. Katzenstein , P. (1996). Norms, ıdentity, and culture in national security, Ronald L. Jepperson, Alexander Wendt ve J. Peter Katzenstein (Ed.), The Culture of National Security: Norms, and Identity in World Politics. New York: Columbia University Press.
78. Kaya, S. (2015). Sosyal inşacılık (Konstürktivizm). Tayyar Arı ve Elif Toprak (Ed.), Uluslararası İlişkiler Kuramları –II içinde (ss. 70-91). Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları.
79. Keyman, F. ve Gümüşçü, Ş. (2014). Democracy, ıdentity and Foreign policy in Turkey: Hegemony through transformation, New York: Palgrave Macmillan.
80. Kırdış, E. (2015). The role of Foreing Policy in constructing the party identity of the Turkish Justice and Develpoment Party (AKP). Turkish Studies, 16(2), 178-194.
81. Koyuncu, B. (2015). 2002'den 2015 seçimlerine AK Parti'nin ulusçuluğu ve bir projeksiyon. Birikim, 313, 37-45.
82. Kültür ve Turizm Bakanlığı. (2016). 27 yıl sonra ilk kez düzenlenecek Millî Kültür Şurası hazırlıkları sürüyor. 15.02.2022 tarihinde https://basin.ktb.gov.tr/yazdir?5B8F31EDA32F0D13A230F3F43A3C038B adresinden erişildi.
83. Milliyet. (2010). Türkiye arabulucu olsun. 15.02.2022 tarihinde https://www.milliyet.com.tr/dunya/turkiye-arabulucu-olsun-1251426 adresinden erişildi.
84. Mynet. (2017). Ahmet Davutoğlu: İnşallah Osmanlı'nın düzenini getireceğiz. 15.02.2022 tarihinde https://www.mynet.com/ahmet-davutoglu-insallah-osmanlinin-duzenini-getirecegiz-110101925604 adresinden erişildi.
85. NTV. (2010). Davutoğlu dünyanın 4 Kissinger'ından biri. 15.02.2022 tarihinde https://www.ntv.com.tr/dunya/davutoglu-dunyanin-4-kissingerindan-biri,pmQ1CP1_4ECsZgY4YY7tcg adresinden erişildi.
86. NTV. (2010). İran ve Batı arasında arabulucu Türkiye. 15.02.2022 tarihinde https://www.ntv.com.tr/dunya/iran-ve-bati-arasinda-arabulucu-turkiye,DX8iCD4vXkaDpX7oI0E-Aw adresinden erişildi.
87. NTV. (2011). Türkiye Ortadoğu'yu birleştiriyor. 15.02.2022 tarihinde https://www.ntv.com.tr/dunya/turkiye-ortadoguyu-birlestiriyor,rb42XMc70UmB12ZF_ZJbYQ adresinden erişildi.
88. NTV. (2012). Bekle-gör politikasını takip etmeyeceğiz. 15.02.2022 tarihinde https://www.ntv.com.tr/turkiye/bekle-gor-politikasini-takip-etmeyecegiz,uyWSov6aP02RzcFU6ZyJNw adresinden erişildi.
89. NTV. (2013). Gül'den Osmanlı teklifi. 15.02.2022 tarihinde https://www.ntv.com.tr/turkiye/gulden-osmanli-teklifi,PEkcd-j_tkefFsEz-PiKBg adresinden erişildi.
90. NTV. (2017). Erdoğan: Dinini, tarihini bilen kuşaklar yetiştirmeye kararlıyız. 15.02.2022 tarihinde https://www.ntv.com.tr/turkiye/bu-tek-basima-benim-isim-degil,AyBog2Q-r0CcB9hV7b4Ggg adresinden erişildi.
91. Oğuzlu, T. (2012). İnşacı Uluslararası İlişkiler kuramı ve Dış Politika: Türk Dış Politikasının analizi. Ertan Efegil ve Mehmet Seyfettin Erol (Ed.), Dış Politika Teorileri Bağlamında Türk Dış Politikasının Analizi içinde (ss. 26-54). Ankara: Barış Kitap.
92. Ongur, H. Ö. (2015). Identifying Ottomanisms: The discursive evolution of Ottoman pasts in the Turkisih presents. Middle Eastern Studies, 51(3), 416-432.
93. Oran, B. (2013). 2001-2012: 11 Eylül olayı ertesinde AKP dönemi. Baskın Oran(ed.), Türk Dış Politikası, Kurtuluş Savaşından Bugüne Olgular, Belgeler, Yorumlar içinde (ss. 3-248). Cilt III, İstanbul: İletişim.
94. Özcan, G. (2018). The JDP’s changing discursive strategies towards Israel: Rhetoric vs. reality. Uluslararası İlişkiler Dergisi, 15(57), 19-32.
95. Özkan, B. (2014). Turkey, Davutoğlu and the idea of Pan-Islamisim. Survival, Global Policts and Strategy, 56(4), 119-140.
96. Özkan, B. (2015). Abdülhamit’in ruhunu beklerken: Restorasyon, medeniyet ve Davutoğlu. Birikim, 309-310, 119-125.
97. Özkan, B. (2016). Yeni- Osmanlıcılık ve Pan-İslamcılık. Evren Haspolat ve Deniz Yıldırım (Ed.), Türkiye’de Yeni Siyasi Akımlar 1980 Sonrası içinde(ss. 405-458). Ankara: Siyasal.
98. Özkırımlı, U. (2004). Milliyetçilik kuramları. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
99. Peker, A. U. (2015). AKP döneminde Rövanşist mimari. Mimarlık, 386, 13-19.
100. Sabah. (2011). Türkiye sınırları tümüyle yapay. 15.02.2022 tarihinde https://www.sabah.com.tr/gundem/2011/05/30/turkiye-sinirlari-tumuyle-yapay-15712221176 adresinden erişildi.
101. Saraçoğlu, C. (2013). AKP, milliyetçilik ve Dış Politika: Bir milliyetçilik doktrini olarak Stratejik Derinlik. Alternatif Politika, 5(1), 52-68.
102. Saraçoğlu, C. ve Demirel, Ö. (2014). Nationalism and Foreign Policy discourse in Turkey under the AKP Rule: Geography, history and national identity. British Journal of Middle Eastern Studies, 42(3), 301-319.
103. Star. (2016). Dertleri fethin intikamını almak. 15.02.2022 tarihinde https://www.star.com.tr/guncel/dertleri-fethin-intikamini-almak-haber-1114616/ adresinden erişildi.
104. Sterling-Folker, J. ve Shiko, R. E. (2007). Discourses of power. Felix Berenskoetter ve M.J. Williams (Ed.), Power in World Politics. İçinde (ss. 244-264). New York: Routledge.
105. Sunar, B. (2013). Adalet ve Kalkınma Partisi’nin Dış Politika söyleminde temalar: Türkiye bülteni üzerine bir inceleme. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18, 431-454.
106. Şahin, Y. (2013). Çatışma kuramları ve Kimlik temelli çatışmalar: Teorik bir giriş. Barış Araştırmaları ve Çatışma Çözümleri Dergisi, 1(1), 32-55.
107. Şahin, Y.(2019). Kimlik ve Dış Politika: Türkiye’nin Arap-İsrail ve Balkan uyuşmazlıklarına dönük arabuluculuk girişimleri (2002-2016). Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayınlanmamış Doktora Tezi. Ankara.
108. Şatana, N. S. (2015). Uluslararası ilişkilerde bilimsellik, metodoloji ve yöntem. Uluslararası İlişkiler, 12(46), 11-33.
109. Şimşek, E. (2015). Kimlik ve Dış Politika: Rusya Federasyonunun Bosna- Hersek ve Kosova politikalarında kimliğin rolü. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ankara.
110. T24. (2016). Yiğit Bulut: Balkanlar'da, Ortadoğu'da Afrika'da halk 'İstanbul'dan nasıl yönetiliriz'i konuşuyor. 15.02.2022 tarihinde https://t24.com.tr/haber/yigit-bulut-balkanlarda-ortadoguda-afrikada-halk-istanbuldan-nasil-yonetilirizi-konusuyor,343271 adresinden erişildi.
111. T24. (2017). AKP'li Metiner: Biz yeni devlet kurmuyoruz, milletin hakim olduğu bir cumhuriyet inşa etmeye çalışıyoruz. 15.02.2022 tarihinde https://t24.com.tr/haber/akpli-metiner-biz-yeni-devlet-kurmuyoruz-milletin-hakim-oldugu-bir-cumhuriyet-insa-etmeye-calisiyoruz,418434 adresinden erişildi.
112. T24. (2018). TBMM Başkanı Yıldırım: Türkiye'nin başı ağrısa Balkanlar, Kafkaslar, Orta Doğu ağır hasta olur. 15.02.2022 tarihinde https://t24.com.tr/haber/tbmm-baskani-yildirim-turkiyenin-basi-agrisa-balkanlar-kafkaslar-orta-dogu-agir-hasta-olur,751315 adresinden erişildi.
113. Time Türk. (2013). Davutoğlu'na 'fahri profesörlük beratı. 15.02.2022 tarihinde https://www.timeturk.com/tr/2013/04/27/davutoglu-na-fahri-profesorluk-berati.html adresinden erişildi.
114. Tokdoğan, N. (2018). Yeni Osmanlıcılık Hınç, Nostalji, Narsisizm. İstanbul: İletişim
115. Türkiye. (2012). Davutoğlu: Kardeşlerimizi rakip görmeyiz. 15.02.2022 tarihinde https://m.turkiyegazetesi.com.tr/ic-anadolu/18331.aspx adresinden erişildi.
116. Uzgel, İ. ve Yaramış, V. (2010). Özal’dan Davutoğlu’na Yeni Osmanlıcı arayışlar. Doğudan, 16, 36-50.
117. Yavuz, H. (2001). Değişen Türk kimliği ve Dış Politika: Neo-Osmanlıcılığın yükselişi. Şaban H. Çalış İhsan Dağı ve Ramazan Gözen (Ed.), Türkiye’nin Dış Politika Gündemi: Kimlik, Demokrasi, Güvenlik içinde (ss.35-63). Ankara: Liberte Yayınları.
118. Yeni Akit. (2014). Erdoğan: İsteseler de istemeseler de Osmanlıca öğretilecek. 15.02.2022 tarihinde https://www.yeniakit.com.tr/haber/erdogan-isteseler-de-istemeseler-de-osmanlica-ogretilecek-39173.html adresinden erişildi.
119. Yeni Şafak. (2013). Bize Bosna’nın, Kahire’nin duaları yeter. 15.02.2022 tarihinde https://www.yenisafak.com/video-galeri/politika/bize-bosnanin-kahirenin-dualari-yeter!-12351 adresinden erişildi.
120. Yeni Şafak. (2013). Yüzyıllık parantezi kapatacağız. 15.02.2022 tarihinde https://www.yenisafak.com/yazidizileri/yuzyillik-parantezi-kapatacagiz-494795 adresinden erişildi.
121. Yeni Şafak. (2015). İslam dünyası zaferi kutladı. 15.02.2022 tarihinde https://www.yenisafak.com/secim/islam-dunyasi-zaferi-kutladi-2335760 adresinden erişildi.
122. Yeşiltaş, M. (2014). Afteorid Stratejik Derinlikte jeopolitik muhayyile. Talha Köse, Ahmet Okumuş ve Burhanettin Duran (Ed.), Stratejik Zihniyet, Kuramdan Eyleme Ahmet Davutoğlu ve Stratejik Derinlik içinde (ss. 100-125). İstanbul: Küre.
123. YouTube. (2017). AKP: Dün, bugün, yarın. Prof. Menderes Çınar ile söyleşi. 15.02.2022 tarihinde https://www.youtube.com/watch?v=Rm7TPs94SuU adresinden erişildi.
124. YTB. (2019). Yayınlar. 15.02.2022 tarihinde https://www.ytb.gov.tr/yayinlar adresinden erişildi.
125. Zengin, G. (2011). Hoca: Türk Dış Politikası’nda Davutoğlu Etkisi. İstanbul: İnkilap Kitabevi.