TR
EN
Üniversite Öğrencilerinde Gece Yeme Sendromu, Uyku Kalitesi ve Kronotip Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi
Abstract
Amaç: Bu çalışma; üniversite öğrencilerinde gece yeme sendromu, uyku kalitesi ve kronotip arasındaki ilişkiyi değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir.
Yöntem: Kesitsel tipte planlanan çalışma, 2022 yılı Nisan ile Haziran ayları arasında Kapadokya Üniversitesinde öğrenim gören ve çalışmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden 570 (429 kız, 141 erkek) öğrenci ile yürütülmüştür. Çalışmada öğrencilerin sosyodemografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, uyku kaliteleri, kronotipleri, gece yeme durumları ve besin tüketim sıklıkları incelenmiştir. Uyku kalitesi “Pittsburgh Uyku Kalitesi (PUKİ)”, kronotip “Morningness-Eveningness Questionnaire (MEQ)” ölçeği ile, gece yeme sendromu ise “Gece Yeme Anketi (GYA)” ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya katılan öğrencilerin yaş ortalaması 21,20±1,34 yıldır. Öğrencilerin PUKİ puanı ortancası 7 (1-17)’dir. PUKİ sınıflandırmasına göre öğrencilerin %60,5’inin (n=345) uyku kalitesi kötü, %39,5’inin (n=225) uyku kalitesi iyidir. Öğrencilerin MEQ puanı ortancası 53 (20-80)’dir. Kronotip sınıflandırmasına göre katılımcıların %24,9’u (n=142) akşamcıl, %67,2’si (n=383) ara ve %7,9’u (n=45) sabahçıl tiptir. Öğrencilerin GYA’dan aldıkları puan ortancası 27 (12-42)’dir. Katılımcıların %82,8’inde (n=472) gece yeme sendromu bulunurken, %17,2’sinde (n=98) gece yeme sendromu bulunmamaktadır. PUKİ ile MEQ arasında negatif yönde, anlamlı (r=-0,136, p<0,05); PUKİ ile GYA arasında pozitif yönde, anlamlı (r=0,380, p<0,001); GYA ile MEQ arasında negatif yönde, anlamlı ilişki saptanmıştır (r=-0,118, p<0,05).
Sonuç: Sonuç olarak, öğrencilerin uyku kaliteleri düştükçe kronotipleri akşamcıl tipe geçmekte akşamcıl kronotipe sahip öğrencilerde ise gece yeme sendromu daha sık görülmektedir. Bu döngü sıklıkla tekrarlanmakta bireysel ve halk sağlığı bazında birçok sağlık riskini de beraberinde getirmektedir. Farkındalık ve bilgilendirme çalışmalarının bu sorunun önüne geçilmesinde önemli bir unsur olduğu düşünülmektedir.
Keywords
Supporting Institution
Çalışmayı destekleyen herhangi bir kurum bulunmamaktadır.
References
- 1. Nelson KL, Davis JE, Corbett CF. Sleep quality: An evolutionary concept analysis. Nurs Forum. 2022;57(1):144-151. doi: 10.1111/nuf.12659.
- 2. Chaput JP, Dutil C, Featherstone R, et al. Sleep timing, sleep consistency, and health in adults: a systematic review. Appl Physiol Nutr Metab. 2020;10(2):232-247. doi: 10.1139/apnm-2020-0032.
- 3. Alamir YA, Zullig KJ, Kristjansson AL, Wen S, Misra R, Montgomery-Downs H. A theoretical model of college students' sleep quality and health-related quality of life. J Behav Med. 2022;45(6):925-934. doi: 10.1007/s10865-022-00348-9.
- 4. Montaruli A, Castelli L, Mulè A, et al. Biological rhythm and chronotype: New perspectives in health. Biomolecules. 2021;11(4):487. doi: 10.3390/biom11040487.
- 5. Van der Merwe C, Münch M, Kruger R. Chronotype differences in body composition, dietary ıntake and eating behavior outcomes: a scoping systematic review. Adv Nutr. 2022;13(6):2357-2405. doi: 10.1093/advances/nmac093.
- 6. Rose D, Gelaye B, Sanchez S, et al. Morningness/eveningness chronotype, poor sleep quality, and daytime sleepiness in relation to common mental disorders among Peruvian college students. Psychol Health Med. 2015;20(3):345-52. doi: 10.1080/13548506.2014.951367.
- 7. Mazri FH, Manaf ZA, Shahar S, Mat Ludin AF. The association between chronotype and dietary pattern among adults: A scoping review. Int J Environ Res Public Health. 2019;17(1):68. doi: 10.3390/ijerph17010068.
- 8. Concepcion T, Barbosa C, Vélez JC, et al. Daytime sleepiness, poor sleep quality, eveningness chronotype, and common mental disorders among Chilean college students. J Am Coll Health. 2014;62(7):441-8. doi: 10.1080/07448481.2014.917652.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Health Promotion
Journal Section
Research Article
Early Pub Date
April 27, 2024
Publication Date
April 30, 2024
Submission Date
August 23, 2023
Acceptance Date
February 29, 2024
Published in Issue
Year 2024 Number: 22
APA
Küçükkatırcı Baykan, H., Saban, G., & Geçgel, S. (2024). Üniversite Öğrencilerinde Gece Yeme Sendromu, Uyku Kalitesi ve Kronotip Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, 22, 221-237. https://doi.org/10.38079/igusabder.1348765
AMA
1.Küçükkatırcı Baykan H, Saban G, Geçgel S. Üniversite Öğrencilerinde Gece Yeme Sendromu, Uyku Kalitesi ve Kronotip Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. IGUSABDER. 2024;(22):221-237. doi:10.38079/igusabder.1348765
Chicago
Küçükkatırcı Baykan, Hürmet, Gaye Saban, and Seda Geçgel. 2024. “Üniversite Öğrencilerinde Gece Yeme Sendromu, Uyku Kalitesi Ve Kronotip Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, nos. 22: 221-37. https://doi.org/10.38079/igusabder.1348765.
EndNote
Küçükkatırcı Baykan H, Saban G, Geçgel S (April 1, 2024) Üniversite Öğrencilerinde Gece Yeme Sendromu, Uyku Kalitesi ve Kronotip Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences 22 221–237.
IEEE
[1]H. Küçükkatırcı Baykan, G. Saban, and S. Geçgel, “Üniversite Öğrencilerinde Gece Yeme Sendromu, Uyku Kalitesi ve Kronotip Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi”, IGUSABDER, no. 22, pp. 221–237, Apr. 2024, doi: 10.38079/igusabder.1348765.
ISNAD
Küçükkatırcı Baykan, Hürmet - Saban, Gaye - Geçgel, Seda. “Üniversite Öğrencilerinde Gece Yeme Sendromu, Uyku Kalitesi Ve Kronotip Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences. 22 (April 1, 2024): 221-237. https://doi.org/10.38079/igusabder.1348765.
JAMA
1.Küçükkatırcı Baykan H, Saban G, Geçgel S. Üniversite Öğrencilerinde Gece Yeme Sendromu, Uyku Kalitesi ve Kronotip Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. IGUSABDER. 2024;:221–237.
MLA
Küçükkatırcı Baykan, Hürmet, et al. “Üniversite Öğrencilerinde Gece Yeme Sendromu, Uyku Kalitesi Ve Kronotip Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi”. Istanbul Gelisim University Journal of Health Sciences, no. 22, Apr. 2024, pp. 221-37, doi:10.38079/igusabder.1348765.
Vancouver
1.Hürmet Küçükkatırcı Baykan, Gaye Saban, Seda Geçgel. Üniversite Öğrencilerinde Gece Yeme Sendromu, Uyku Kalitesi ve Kronotip Arasındaki İlişkinin Değerlendirilmesi. IGUSABDER. 2024 Apr. 1;(22):221-37. doi:10.38079/igusabder.1348765