Research Article

Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler ve Zorluk Algısına Etkisi

Volume: 12 Number: 2 October 21, 2025
EN TR

Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler ve Zorluk Algısına Etkisi

Abstract

Amaç: Sağlık hizmetlerine erişimde finansal engellerin bireylerin refahı üzerindeki olumsuz etkileri, özellikle ekonomik kırılganlığın yüksek olduğu toplumlarda, finansal araçların sağlık harcamalarını karşılamadaki işlevini analiz etmeyi önemli kılmaktadır. Çalışmanın amacı, Türkiye’de sağlık harcamalarıyla ilgili finansal zorlukların giderilmesinde finansal katılımın rolünü incelemek ve sosyodemografik değişkenlerle olan korelasyonunu belirlemektir. Yöntem: 2021 Global Findeks veri tabanında Dünya Bankası tarafından oluşturulan, Türkiye’deki 1000 yetişkin ile gerçekleştirilen ulusal temsili anket verileri kullanılmıştır. Katılımcıların finansal katılımı ve demografik özelliklerinin sağlık harcamalarıyla ilgili çeşitli finansal zorluk göstergelerindeki etkisini incelemek için Probit Regresyon analizi uygulanmıştır. Bulgular: Finansal katılım oranının toplamda %84 olduğu, bunun cinsiyet, yaş grubu, eğitim düzeyi gibi demografik özelliklere göre değiştiği tespit edilmiştir. Acil harcamalar için 7 ve 30 gün içinde para bulamama ve acil bir durumda tıbbi masrafları karşılayamama endişesi kadınlara kıyasla erkeklerde daha fazladır. Sağlık nedeniyle borçlanma oranı 25-34 yaş arasında en yüksek iken, en düşük 55 yaş ve üstünde görülmüştür. Sonuç: Finansal katılımın acil harcamalarda para elde etme ile ilgili zorlukları azaltmada önemli bir etkisi bulunmaktadır. Bu nedenle, yöneticilerin sağlık hizmetlerine erişimde finansal katılıma öncelik vermesi ve düşük gelirli bireylere yönelik programları desteklemesi önemlidir.

Keywords

Ethical Statement

Bu çalışmada kullanılan veri seti herkes tarafından erişilebilir kamuya açık verilerin kullanılması ve verilerin tamamen anonim olması nedeniyle Helsinki Tıbbi Araştırmalar İçin Etik İlkeler Deklarasyonu kapsamında herhangi bir etik kurul onayına ihtiyaç duyulmamıştır.

References

  1. ABEL, S., MUTANDWA, L., & ROUX, P. LE. (2018). A Review of Determinants of Financial Inclusion. International Journal of Economics and Financial Issues, 8(3), 1–8.
  2. ACERENZA, S., BARTALOTTİ, O., & KÉDAGNİ, D. (2023). Testing identifying assumptions in bivariate probit models. Journal of Applied Econometrics, 38(3), 407–422. https://doi.org/10.1002/jae.2956
  3. AGUİLA, E., ANGRİSANİ, M., & BLANCO, L. R. (2016). Ownership of a bank account and health of older Hispanics. Economics Letters, 144, 41–44. https://doi.org/10.1016/j.econlet.2016.04.013
  4. AJEFU, J. B., DEMİR, A., & HAGHPANAHAN, H. (2020). THE İMPACT OF FİNANCİAL İNCLUSİON ON MENTAL HEALTH. SSM - Population Health, 11, 100630. https://doi.org/10.1016/j.ssmph.2020.100630
  5. AJEFU, J., DEMİR, A., & HAGHPANAHAN, H. (2020). The impact of financial inclusion on mental health. SSM - Population Health, 11, 1–10. https://doi.org/10.1016/j.ssmph.2020.100630
  6. AL-HANAWİ, M. K., CHİRWA, G. C., KAMNİNGA, T. M., & MANJA, L. P. (2020). Effects of Financial Inclusion on Access to Emergency Funds for Healthcare in the Kingdom of Saudi Arabia. Journal of Multidisciplinary Healthcare, Volume 13, 1157–1167. https://doi.org/10.2147/JMDH.S277357
  7. ALKİRE, S., & DENEULİN, S. (2009). The Human Development and Capability Approach. In S. Deneulin (Ed.), An Introduction to the Human Development and Capability Approach: Freedom and Agency (First edit, pp. 22–49). Routledge. https://doi.org/10.4324/9781849770026
  8. ALLEN, F., DEMİRGUC-KUNT, A., KLAPPER, L., & MARTİNEZ PERİA, M. S. (2016). The foundations of financial inclusion: Understanding ownership and use of formal accounts. Journal of Financial Intermediation, 27, 1–30. https://doi.org/10.1016/j.jfi.2015.12.003

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Economy

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

September 1, 2025

Publication Date

October 21, 2025

Submission Date

December 12, 2023

Acceptance Date

July 28, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 12 Number: 2

APA
Durmuş, V. (2025). Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler ve Zorluk Algısına Etkisi. Istanbul Gelisim University Journal of Social Sciences, 12(2), 453-471. https://doi.org/10.17336/igusbd.1403999
AMA
1.Durmuş V. Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler ve Zorluk Algısına Etkisi. IGUJSS. 2025;12(2):453-471. doi:10.17336/igusbd.1403999
Chicago
Durmuş, Veli. 2025. “Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler Ve Zorluk Algısına Etkisi”. Istanbul Gelisim University Journal of Social Sciences 12 (2): 453-71. https://doi.org/10.17336/igusbd.1403999.
EndNote
Durmuş V (October 1, 2025) Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler ve Zorluk Algısına Etkisi. Istanbul Gelisim University Journal of Social Sciences 12 2 453–471.
IEEE
[1]V. Durmuş, “Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler ve Zorluk Algısına Etkisi”, IGUJSS, vol. 12, no. 2, pp. 453–471, Oct. 2025, doi: 10.17336/igusbd.1403999.
ISNAD
Durmuş, Veli. “Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler Ve Zorluk Algısına Etkisi”. Istanbul Gelisim University Journal of Social Sciences 12/2 (October 1, 2025): 453-471. https://doi.org/10.17336/igusbd.1403999.
JAMA
1.Durmuş V. Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler ve Zorluk Algısına Etkisi. IGUJSS. 2025;12:453–471.
MLA
Durmuş, Veli. “Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler Ve Zorluk Algısına Etkisi”. Istanbul Gelisim University Journal of Social Sciences, vol. 12, no. 2, Oct. 2025, pp. 453-71, doi:10.17336/igusbd.1403999.
Vancouver
1.Veli Durmuş. Türkiye’de Finansal Katılımın Sağlık Harcamaları İçin Borçlanma, Endişeler ve Zorluk Algısına Etkisi. IGUJSS. 2025 Oct. 1;12(2):453-71. doi:10.17336/igusbd.1403999

 Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0)