Mahiyeti Yansıtıp Yansıtmaması Açısından Bazı Hanefî Kaynakları ve Muâsır İslam Hukuku Eserlerindeki Akid Tanımları Üzerine Bir İnceleme

‘Aqd (contract) is one of the fundamental terms of Islamic law. This concept has been defined in various ways by Hanafi jurists since 8th/14th centuries. Especially Majallah and Murshid al-Hayrân and contemporary legal Works based on these two so urces also have different definitions of‘aqd. These different definitions cause a confusion between ‘aqd and in‘ikad (conclusion contract) For that matter, the article begins its investigation with the lexical meanings of ‘aqd, the meanings used in the infinitive form of ‘aqd, and the elements of ‘aqd. Then, it analyzes the definitions of ‘aqd in Majalla and Murshidal-hayrān, which were two recent examp les of codification of Islamic law, to uncover whether they reflect the accurate concept. Finally, it will assess all this data in conclusion.

Akit, İslâm hukukunun en temel terimlerinden biridir. Hicri VIII. asırdan itibaren kaleme alınan bazı Hanefî Kaynakları ile Mecelle, Mürşidü’l-Hayrân ve sonrasında bu iki eseri esas alan muâsır İslam Hukuku eserlerinde akit teriminin farklı şekillerde tanımlandığı görülmektedir. Bu farklı tanımlar, akit ile in’ikad terimleri arasında karışıklığa sebep olmaktadır. Bu karışıklığın sebebini belirlemek ve mâhiyeti yansıtan bir akit tanımına ulaşmak amacıyla, makalede önce akit kelimesinin sözlük anlamları, mastar olarak akit kelimesinin kullanıldığı manalar ve akdin rükünleri üzerinde durulacaktır. Ardından İslam hukukunun ilk kanunlaştırma çalışmaları Mecelle ve Mürşidü’l-hayrân başta olmak üzere bu eserleri esas alan muâsır çalışmalardaki akit tanımları, mahiyeti yansıtıp yansıtmama açısın dan tahlil edilecek ve ulaşılan sonuçlar kısaca değerlendirilecektir.