EN
TR
TÜRK MEDYASINDA KADIN FAİLİN TEMSİLİ: TOPLUMSAL CİNSİYET, AHLAKİ KODLAR ve MEDYATİK ÇERÇEVELEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME
Abstract
Bu makale, Türk kitle iletişimi araçlarında kadın fail temsilini iletişim sosyolojisi ve feminist medya eleştirisi perspektifinden ele alan bir değerlendirme çalışmasıdır. Sistematik bir arşiv analizi sunmak yerine akademik literatür ve kamuoyunda geniş yankı uyandırmış vakalar (Nevin Yıldırım, Melek İpek, Çilem Doğan, Pınar Gültekin) üzerinden kavramsal bir tartışma yürütülmektedir. Makalenin temel tezi, Türk medyasında kadın failin hukuki bir özne olarak değil; namus, annelik, ahlak, duygusallık ve sapma eksenlerinde anlamlandırılan cinsiyetlendirilmiş bir figür olarak kurulduğudur. Bu doğrultuda Beauvoir ve Butler’ın toplumsal cinsiyet kuramları, Tuchman’ın sembolik yok sayma kavramı ve Mulvey’in erkek bakışı yaklaşımı analitik çerçeve olarak kullanılmaktadır. Bulgular, erkek faillerin akılcı ve stratejik özneler olarak sunulduğu bir medya ortamında kadın faillerin aşk, kıskançlık ve annelikten sapma gibi duygusal çerçeveler içinde patolojikleştirildiğini ortaya koymaktadır. Türkiye’ye özgü namus ve ahlak kodları bu temsil biçiminin kültürel altyapısını oluştururken, dijital kültür ortamının yarattığı tık odaklı içerik mantığı bu eğilimi daha da derinleştirmektedir. Çalışma ayrıca kadın fail temsilinin bağlamsal olarak değişken olmakla birlikte, her koşulda kadınlığı hukuki değil toplumsal normlarla uyumluluk üzerinden yargılayan cinsiyetçi bir söylemi yeniden ürettiğini göstermektedir.
Keywords
References
- Adak, N. (2017). Medyada Namus Adına İşlenen Cinayetler: Erkek Kurbanlar Üzerine Bir Çalışma. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi.
- Alankuş, S. (2003). Gazetecilik ve Habercilik. İstanbul: IPS İletişim Vakfı Yayınları.
- Alankuş, S. (2007). Kadın Odaklı Habercilik. İstanbul: IPS İletişim Vakfı Yayınları.
- Arpacı, M. (2019). Cinsiyet, Kötülük ve Beden: Femme Fatale İmgesinin Kültürel İnşası. Fe Dergi: Feminist Eleştiri.
- Atmaca, N. E. (2023). Türk Basınında Yerleşik Şiddet: 3. Sayfa Haberlerine İlişkin Bir Tartışma. Akademik Hassasiyetler , 684-706.
- Bağımsız İletişim Ağı. (2021). Yargıtay, Nevin Yıldırım’ın Cezasını Onadı . Bianet: https://bianet.org/haber/yargitay-nevin-yildirim-in-cezasini-onadi-255133 adresinden alındı
- Beauvoir, S. D. (2019). İkinci Cins. Koç Üniversitesi Yayınları.
- Bineark, M., & Bek, M. G. (2010). Eleştirel Medya Okuryazarlığı. Kaldedon Yayınları.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Gender and Politics
Journal Section
Discussion
Publication Date
June 9, 2026
Submission Date
April 30, 2026
Acceptance Date
June 5, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 2 Number: 1
APA
Altunkaynak, R., & Aydın, S. (2026). TÜRK MEDYASINDA KADIN FAİLİN TEMSİLİ: TOPLUMSAL CİNSİYET, AHLAKİ KODLAR ve MEDYATİK ÇERÇEVELEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2(1), 1-28. https://izlik.org/JA99XS68SA
AMA
1.Altunkaynak R, Aydın S. TÜRK MEDYASINDA KADIN FAİLİN TEMSİLİ: TOPLUMSAL CİNSİYET, AHLAKİ KODLAR ve MEDYATİK ÇERÇEVELEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. İİBF. 2026;2(1):1-28. https://izlik.org/JA99XS68SA
Chicago
Altunkaynak, Rezzan, and Sena Aydın. 2026. “TÜRK MEDYASINDA KADIN FAİLİN TEMSİLİ: TOPLUMSAL CİNSİYET, AHLAKİ KODLAR Ve MEDYATİK ÇERÇEVELEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME”. İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 2 (1): 1-28. https://izlik.org/JA99XS68SA.
EndNote
Altunkaynak R, Aydın S (June 1, 2026) TÜRK MEDYASINDA KADIN FAİLİN TEMSİLİ: TOPLUMSAL CİNSİYET, AHLAKİ KODLAR ve MEDYATİK ÇERÇEVELEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 2 1 1–28.
IEEE
[1]R. Altunkaynak and S. Aydın, “TÜRK MEDYASINDA KADIN FAİLİN TEMSİLİ: TOPLUMSAL CİNSİYET, AHLAKİ KODLAR ve MEDYATİK ÇERÇEVELEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME”, İİBF, vol. 2, no. 1, pp. 1–28, June 2026, [Online]. Available: https://izlik.org/JA99XS68SA
ISNAD
Altunkaynak, Rezzan - Aydın, Sena. “TÜRK MEDYASINDA KADIN FAİLİN TEMSİLİ: TOPLUMSAL CİNSİYET, AHLAKİ KODLAR Ve MEDYATİK ÇERÇEVELEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME”. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 2/1 (June 1, 2026): 1-28. https://izlik.org/JA99XS68SA.
JAMA
1.Altunkaynak R, Aydın S. TÜRK MEDYASINDA KADIN FAİLİN TEMSİLİ: TOPLUMSAL CİNSİYET, AHLAKİ KODLAR ve MEDYATİK ÇERÇEVELEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. İİBF. 2026;2:1–28.
MLA
Altunkaynak, Rezzan, and Sena Aydın. “TÜRK MEDYASINDA KADIN FAİLİN TEMSİLİ: TOPLUMSAL CİNSİYET, AHLAKİ KODLAR Ve MEDYATİK ÇERÇEVELEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME”. İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, vol. 2, no. 1, June 2026, pp. 1-28, https://izlik.org/JA99XS68SA.
Vancouver
1.Rezzan Altunkaynak, Sena Aydın. TÜRK MEDYASINDA KADIN FAİLİN TEMSİLİ: TOPLUMSAL CİNSİYET, AHLAKİ KODLAR ve MEDYATİK ÇERÇEVELEME ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. İİBF [Internet]. 2026 Jun. 1;2(1):1-28. Available from: https://izlik.org/JA99XS68SA