ANTİ-KAPİTALİST HAREKETLER, KÜRESELLEŞME VE SOSYAL MEDYA ÜZERİNE KURAMSAL BİR DENEME
Öz
Salt bir ekonomik sistem değil, aynı zamanda bir yaşam biçimi de olan kapitalizm, tarihsel süreç içinde küreselleşme olgusunu doğurmuştur. Başka bir deyişle küreselleşme, tarih içerisinde kapitalizmin gelişip, pazar arayışını gün geçtikçe artırması, bunun sonucu olarak da emek-meta ve iletişim sistemlerinin tüm dünyaya yayılması sürecinin vardığı bir sonuçtur.
Küreselleşme olgusunun dünya çapında tartışılmasına daha çok 1980’li yıllarda başlaması sonrasında, özellikle 1999 yılında Seattle’da Dünya Ticaret Örgütü’ne yönelik düzenlenen protesto ve sonrası, bir bakıma küresel anlamda anti-kapitalist hareketlerin ilk kıvılcımı olarak adlandırılabilir.
Böylece, 1990’lı yılların sonu bir yandan anti-kapitalist hareketlerin küresel olarak başladığı yıllar iken, diğer yandan ise iletişim teknolojilerindeki gelişmeler sayesinde (özellikle internet), haberleşme ve bilgi paylaşımı konularında birçok değişiklik yaşanmıştır. İnternet kullanımının artması ile birlikte, bilgi paylaşımı kolaylaşmış, haberler ise internet öncesi dönemde olduğu gibi birkaç kaynak içinde sıkışıp kalmaktan çıkmaya başlamıştır. Ancak, hemen belirtmek gerekir ki, internetin yayılmaya başladığı ilk andan bu yana, küresel açıdan internetin sunduğu potansiyel faydalar var olduğu gibi, ‘tehditler’ de bulunmaktaydı. Daha sonra, önceleri ‘yeni medya’ olarak adlandırılan internet ve dijital medya, sonraları ise, facebook, twitter gibi sosyal platformların yaygınlaşmasıyla ‘sosyal medya’ olarak adlandırılmaya başlayanmecra sayesinde bilgi akışı son derece hızlı bir hâl almış, insanlar, birbirleri ile eskiye göre çok daha hızlı bir şekilde iletişim kurabilme şansı yakalamıştır.
Bu çalışma, intnernet ve sosyal medya kullanımından hareket ederek,
anti-kapitalist hareketlerde internet ve sosyal medyanın ne oranda etkili
olduğuna yönelik kuramsal bir araştırmanın ilk adımı olarak
nitelendirilmelidir. Bunu yaparken, yakın zamanda sosyal medya ve politika,
toplumsal olaylar üzerine yayımlanmış eserlerden yola çıkılmak suretiyle,
Fukuyama’nın (1999) “komümizmin çöküşü” sonrası ifade ettiği “liberal kapitalizmin
zaferi”nin, yine kapitalizmin içinden çıkıp çıkmadığını ve adına
anti-kapitalist hareketler denilen toplumsal (ve küresel) olayların
arkaplânında (eylemlerin plânlanması ve harekete geçilmesi vs.) sosyal medyanın
ne ölçüde etkili olduğu araştırılacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Auvinen, A-M. (2012) Social Media: The New Power of Political Influence. Helsinki: Suomen Toivo Think Tank. http://www.martenscentre.eu/sites/default/files/publication-files/social-media-and-politics-power-political-influence.pdf. (Çevrimiçi: 9/5/2016). Badiou, A. (2013) Yeni Bir Siyaset için Felsefe, Çev. Barış Özkul ve Erkan Ünal. İstanbul,Encore.
- Bailey, O. G.,Cammaerts, B. ve Carpentier, N. (2015) Alternatif Medyayı Anlamak, Çev. Çiğdem Öztürk. İstanbul, Kafka.
- Bauman, Z. (2014) Küreselleşme: Toplumsal Sonuçları, Çev. Abdullah Yılmaz. İstanbul, Ayrıntı.
- Bauman, Z. (2013) Azınlığın Zenginliği Hepimizin Çıkarına Mıdır? Çev. Hakan Keser. İstanbul, Ayrıntı.
- Bekmen, A. ve Özden, B. A. (der). (2015) Emperyalizm: Teori ve Güncel Tartışmalar. İstanbul, Habitus.
- Canadian Security Intelligence Service (2000) Anti-Globalization - A Spreading Phenomenon. Report No: 8. http://www.iatp.org/files/Anti-Globalization_-_A_Spreading_Phenomenon_2.htm. (Çevrimiçi: 29/4/2016).
- Callinicos, A. (2003) An Anti-Capitalist Manifesto. Cambridge,PolityPress.
- Chalaby, J. (2000). “New Media, New Freedoms, New Threats”, Gazette: The International Journal for Communication Studies, 62(1): 19-29.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İletişim ve Medya Çalışmaları
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Hakan Karahasan
*
0000-0001-8479-0094
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
26 Kasım 2018
Gönderilme Tarihi
6 Nisan 2018
Kabul Tarihi
12 Kasım 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 1 Sayı: 1