EN
TR
Alıç Anacının Hafif Çukurgöbek Yenidünya Çeşidinde Vejetatif Büyüme, Çiçeklenme ve Meyve Tutumu Üzerine Etkilerinin Ön Sonuçları
Öz
Çalışmanın amacı, alıç anacının Hafif Çukurgöbek (HÇG) yenidünya çeşidinin vejetatif büyümesi, fenolojik özellikleri, çiçeklenme ve meyve tutum oranları üzerine etkisini araştırmaktır. Çalışmada, yenidünya çöğür anacı da kontrol olarak kullanılmıştır. Anaç/çeşit kombinasyonlarının, vejetatif büyümesi (anaç ve gövde çapı, yıllık sürgün uzunluğu) çiçeklenme dönemleri (çiçeklenme başlangıcı, ilk çiçeklenme, tam çiçeklenme, çiçeklenme sonu ve meyve tutumu tarihleri) ile çiçek salkım özellikleri (salkım uzunluğu, salkımdaki somak, çiçek tomurcuğu ve açan çiçek sayıları ile salkımdaki tutan ve derimi yapılan meyve sayıları) incelenmiştir. Ayrıca, anaçlara göre çiçeklenme ve meyve tutum oranları belirlenmiştir. Tüm çiçeklenme dönemleri, alıç anacı üzerindeki bitkilerde, yenidünya çöğür anacından daha erken meydana gelmiştir. Alıç anacına aşılı olan bitkiler, yenidünya anacına aşılı olanlara göre meyve deriminde iki gün erkencilik sağlamıştır. Gerek salkım uzunluğu gerek salkımın öteki özellikleri bakımından anacı yenidünya çöğürü olan bitkiler, alıç anacına aşılı bitkilere göre daha yüksek değerler verirken, küçük meyve ve derimi yapılan meyve sayısı bakımından alıç anacına aşılı bitkiler, daha iyi sonuçlar vermiştir. Anacı alıç olan bitkilerin çiçeklenme oranı (%93.52) anacı yenidünya çöğürü (%89.00) olanlara göre daha yüksek olmuştur. Salkımdaki ilk meyve, küçük meyve ve derimi yapılan meyve oranları bakımından da anacı alıç olan bitkilerden (sırasıyla %11.16, %7.91 ve %6.29) daha yüksek değerler elde edilmiştir. Yıllık sürgün uzunluğu, kalem ve anaç çapı bakımından yenidünya çöğür anacı, alıç anacına göre önemli düzeyde daha yüksek değerler vermiştir. İncelenen öteki bütün parametreler bakımından da yenidünya çöğür anacının daha kuvvetli vejetatif büyüme gösterdiği belirlenmiştir. Elde edilen bu ilk verilere göre alıç anacı, yenidünya çöğür anacına göre üzerine aşılı kalemde yaklaşık %60 bodurluk sağlamaktadır.
Anahtar Kelimeler
References
- Abdollahi, H., Atashkar, D., & Alizadeh, A. (2012). Comparison of the dwarfing effects of two hawthorn and quince rootstocks on several commercial pear cultivars. Iranian Journal of Horticultural Science, 43(1), 53-63. https://doi.org/10.22059/ijhs.2012.24860.
- Abdollahi, H., Mohammadi, M., Atashkar, D., & Alizadeh, A. (2018). Comparison of growth and yield of some commercial pear cultivars on two dwarf hawthorn (Crataegus atrosanguinea) and quince a rootstocks. Seed and Plant Production, 34(1), 1-21. https://doi.org/10.22092/SPPJ.2018.118099.
- Akkuş, S. (2020). Bazı ayva anaçlarının sık dikilen Hafif Çukurgöbek yenidünya çeşidinde vegetatif büyüme ve meyve kalitesi üzerine etkileri [Yüksek Lisans Tezi]. Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, Hatay.
- Akkuş, S., & Polat, A. A. (2022). Effect of some quince rootstocks on inflorescence properties, flowering and fruit set in loquat (Eriobotrya japonica Lindl.). KSU Journal of Agriculture and Nature, 25(2), 253-257. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.910339.
- Al-Junaidee, M. J. (1977). Flora in Jordan and ecological distribution. Ministry of Agriculture, Amman. Anonim, (2020). Meteoroloji Genel Müdürlüğü. https://mgm.gov.tr/ (Erişim tarihi: 10.01.2021).
- Bolat, İ., & İkinci, A., (2019, Mart 8-10). Meyvecilikte anaç kullanımı 1. Uluslararası Harran Multidisipliner Çalışmalar Kongresi, Şanlıurfa, Türkiye.
- Davis, P. H. (1972). Flora of Turkey and the east aegean islands, v.4. Edinburgh: Edinburgh University Press. Demir, S., (1987). Yenidünya Yetiştiriciliği. T. C. Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığı Antalya Narenciye Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü.
- Gerçekçioğlu, R., Bilginer, Ş., & Soylu, A. (2009). Genel Meyvecilik. Nobel Yayın Dağıtım Tic. Ltd. Şti., Ankara, Türkiye. Gharaghani, A., Solhjoo, S., & Oraguzie, N., (2016). A review of genetic resources of pome fruits in Iran. Genetic Resources and Crop Evolution, 63,151–172. https://doi.org/10.1007/s10722-015-0334-3
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Horticultural Production
Journal Section
Research Article
Authors
Early Pub Date
August 14, 2023
Publication Date
August 21, 2023
Submission Date
December 13, 2022
Acceptance Date
May 25, 2023
Published in Issue
Year 2023 Volume: 9 Number: 2