Research Article

Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi

Volume: 12 Number: 2 August 28, 2026
TR EN

Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi

Abstract

Bu çalışmada, bireysel çalışmalardan elde edilen verileri bir veya birkaç istatistiksel analizle birleştirerek yorumlanmasına katkı sağlayan meta-analiz tekniği kullanılarak, Türkiye genelinde yürütülen pamuk tarımında toprak işleme yöntemlerinin karşılaştırılmasına yönelik çalışmaların sonuçları birlikte değerlendirilerek, iklim, toprak ve uygulanan tarımsal işlemlerin farklı toprak işleme yöntemlerindeki verim üzerindeki etkileri incelenmiştir. Bu amaçla, meta-analize dahil edilme kriterlerini karşılayan 16 çalışmadan elde edilen toplam 52 gözlem değeri birlikte analiz edilmiştir. Meta-analiz sonucunda, alternatif toprak işleme yöntemlerinin geleneksel toprak işleme ile karşılaştırıldığında genel etki büyüklüğünün istatistiksel olarak anlamsız olduğu belirlenmiştir (Genel Etki Büyüklüğü = -0.076; %95 Güven Aralığı = -0.350, 0.199). Bu durum, alternatif toprak işleme yöntemlerinin genel olarak geleneksel yöntemlere kıyasla belirgin bir üstünlük ya da dezavantaj sağlamadığını ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, analizde yüksek düzeyde heterojenite tespit edilmiştir (Q = 142.943, p < 0.001, I² = %64.32). Bu durum ise alternatif toprak işleme yöntemlerinin pamuk verimine etkisinin, uygulanan alternatif toprak işleme yönteminin özellikleri, ekim nöbeti, anız yönetimi, iklim ve toprak koşulları gibi faktörlerden etkilendiğini göstermektedir. Sonuç olarak, alternatif toprak işleme yöntemlerinin Türkiye koşullarında kütlü pamuk verimi üzerinde geleneksel toprak işleme yöntemlerine kıyasla belirgin bir üstünlük veya olumsuzluk oluşturmadığı, ancak uygulama koşullarına bağlı olarak etkilerinin değişebileceği görülmüştür.

Keywords

References

  1. Aşık, K. (2015). Söke Ovasında II. Ürün pamukta toprak işleme, ekim ve dikim yöntemlerinin bazı toprak ve bitki özellikleri üzerine etkisi [Yüksek Lisans Tezi, Adnan Menderes Üniversitesi]. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/ Atakan, E., & Boyacı, K. (2017). Pamukta farklı ekim şekli ve ekim zamanının yeşilkurt (Helicoverpa armigera Hubn. Lepidoptera: Noctuidae) popülasyonuna ve bitki gelişmesine etkisinin araştırılması. Türkiye Entomoloji Bülteni, 7(2), 143–156. https://doi.org/10.16969/entoteb.289802
  2. Aykas, E., Yalçın, H., Önal, İ., & Evcim, Ü. (2007). İkinci ürün pamuk üretiminde doğrudan ekim uygulama olanakları. Tübitak Proje Sonuç Raporu, Proje No. TOVAG 2675.
  3. Blaise, D., & Ravindran, C. D. (2003). Influence of tillage and residue management on growth and yield of cotton grown on a vertisol over 5 years in a semi-arid region of India. Soil and Tillage Research, 70 (2), 163-173. https://doi.org/10.1016/S0167-1987(02)00153-8
  4. Bordovsky, J. P., Lyle, W. M., & Keeling, J. W. (1994). Crop rotation and tillage effects on soil water and cotton yield. Agronomy Journal, 86, 1-6. https://doi.org/10.2134/agronj1994.00021962008600010001x
  5. Constable, G. A., Rochester, I. J., & Daniells, I. G. (1992). Cotton yield and nitrogen requirement is modified by crop rotation and tillage method. Soil and Tillage Research, 23(1-2), 41-59. https://doi.org/10.1016/0167-1987(92)90004-U
  6. Çopur, O. (2018). GAP Projesinin Türkiye pamuk üretimine etkisi: son on yıldaki değişimler. ADYUTAYAM Dergisi, 6(1), 11-18. https://izlik.org/JA46SU29DH
  7. Cumming, G. (2012). Understanding the new statistics: Effect sizes, confidence intervals, and meta-analysis. Taylor and Francis Group.
  8. Demirtaş, M., & Şimşek, M. K. (2015). Kışlık fiğ üretimi sonrası pamuk (Gossypium hirsutum L.) tarımı için uygulanan farklı toprak işleme sistemlerinin karşılaştırılması. Tarım Makinaları Bilimi Dergisi, 11(2), 105 – 112. https://izlik.org/JA44FW73YN

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Biosystem, Agricultural Machines, Agronomy, Soil Sciences and Plant Nutrition (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

August 28, 2026

Submission Date

April 2, 2026

Acceptance Date

June 24, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 12 Number: 2

APA
Gürsoy, S. (2026). Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi. Uluslararası Tarım Ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, 12(2), 123-136. https://doi.org/10.24180/ijaws.1921647
AMA
1.Gürsoy S. Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi. Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi. 2026;12(2):123-136. doi:10.24180/ijaws.1921647
Chicago
Gürsoy, Songül. 2026. “Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi”. Uluslararası Tarım Ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi 12 (2): 123-36. https://doi.org/10.24180/ijaws.1921647.
EndNote
Gürsoy S (August 1, 2026) Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi. Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi 12 2 123–136.
IEEE
[1]S. Gürsoy, “Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi”, Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, vol. 12, no. 2, pp. 123–136, Aug. 2026, doi: 10.24180/ijaws.1921647.
ISNAD
Gürsoy, Songül. “Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi”. Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi 12/2 (August 1, 2026): 123-136. https://doi.org/10.24180/ijaws.1921647.
JAMA
1.Gürsoy S. Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi. Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi. 2026;12:123–136.
MLA
Gürsoy, Songül. “Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi”. Uluslararası Tarım Ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi, vol. 12, no. 2, Aug. 2026, pp. 123-36, doi:10.24180/ijaws.1921647.
Vancouver
1.Songül Gürsoy. Pamuk Yetiştiriciliğinde Alternatif Toprak İşleme Yöntemlerinin Verime Etkisi: Türkiye Çalışmalarının Meta-Analizi. Uluslararası Tarım ve Yaban Hayatı Bilimleri Dergisi. 2026 Aug. 1;12(2):123-36. doi:10.24180/ijaws.1921647

Journal of Agriculture and Wildlife Science   is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY NC).