Türkiye’de Organik Antepfıstığı Yetiştiriciliği ve Geliştirme Olanakları Üzerine Bir Derleme

Abstract

Türkiye de organik tarım 1980 lerde başlamıştır ve antep fıstığı, badem, ceviz, zeytin, nar gibi meyvelerin Anadolu da organik olarak üretilmesi kısa bir geçmişe sahiptir. Ülkemizdeki birçok bölge, çoğu meyve türünün organik üretimi için uygun ekolojik koşullara sahiptir. Türkiye de organik tarım üretimi 2015 yılında 1.164.022 ton gerçekleşmesine ragmen, organik antep fıstığı üretimi 1.141 ton da kalmıştır. Türkiye’nin organik tarım üretim potansiyeli göz önüne alındığında, üretimin istenilen seviyede olmadığı ve bu potansiyelin üst düzeye çıkarılması gerektiği söylenebilir. Bundan dolayı organik tarım üretimi arttırılmalıdır. Organik tarım üretiminde, araştırma sayısının az olması, çiftçilerin bilgi eksikliği ve üretimde maliyetlerin yüksek olması organik tarım üretimini sınırlamaktadır. Bu çalışmada organik antep fıstığı potansiyeli ortaya konularak bu konudaki farkındalığı arttırmak ve çiftçileri organik meyve bahçeleri kurmaya teşvik etmek amaçlanmaktadır.

Keywords

• Organik üretim,Antep fıstığı

A Review on Organic Pistachio Growth and Development Opportunities in Turkey

Öz

Production of organic plants started the 1980s in Turkey, and organic fruits such as pistachio, almond, walnut, olive, and pomegranate have a short history in Anatolia. Many regions in our country have suitable ecological conditions for organic production of many fruit cultivars. Although organic agricultural production was realized to be 1.164.202 tons in Turkey in 2015, organic pistachio production was 1.141 tons. Turkey is not at the desired level when considering its potential and there is a need for maximizing to its potential. Therefore, organic pistachio production should be increased. Lack of knowledge of farmers on organic pistachio production, lack of research works and high costs production are the main problems in the organic production. The aim of this paper is to raise awareness of the organic pistachio potential and to encourage farmers on organic orcharding in our country.

Anahtar Kelimeler

• pistachio,Organic production,Turkey

References

1. Acena L., Vera L., Guasch J., Busto O and Mestres M., 2010. Comparative study of two extraction techniques to obtain representative aroma extracts for being analysed by gas chromatography-olfactometry application to roasted pistachio aroma. Journal of Chromatography, 1217(49): 7781-7787.
2. Akça Y., 2009. Ceviz Yetiştiriciliği. Anı Matbaası, Ankara.
3. Aldars-García L., Ramos AJ., Sanchis V and Marín S., 2016. Modelling the probability of growth and aflatoxin B1 production of Aspergillus flavus under changing temperature conditions in pistachio nuts. Procedia Food Science, 7: 76-79.
4. Balık Hİ., Balık Kayalak S., Beyhan N ve Erdoğan V., 2016. Fındık Çeşitleri. Trabzon Ticaret Borsası, Klasmat Matbaacılık, Trabzon. Dreher ML., 2012. Pistachio nuts: composition and potential health benefits. Nutrition Review, 70: 234-240.
5. FAO 2015. Food and Agriculture Organization Pistachio production http://faostat.fao.org/ [Access: June 1, 2017].
6. Gercekcioglu R., Bilgener S and Soylu A., 2014. General Orcharding (Principles of Fruit Growing). Nobel Academic Publishing, Improved 4th Edition, Istanbul.
7. Gezginç Y ve Duman AD., 2004. Antep fıstığı işleme tekniği ve muhafazasının kalite üzerine etkisi. Gıda Teknolojisi Derneği (GTD) yayını, 5: 239-244.
8. Gülsoy E., Kaya T., Şimşek M and Pehluvan M., 2016. Selections of walnut (Juglans regia L.) in Igdir district. Iğdır University Journal Institute Science & Technology, 6: 25-30.

9. Kaska N., 1995. Pistachio nut growing in Turkey. Acta Horticulturae, 419: 161-164.
10. Kaya GH., 2003. Dünya’da ve Türkiye’de organik tarımsal ürün ticareti ve tüketici reaksiyonları. www.bahce.biz.com.tr [Access: February 11, 2018]. Köksal İ., 2002. Türk Fındık Çeşitleri. Fındık Tanıtım Grubu Yayınları, Ankara. KPC 2017. Kırmızı antep fıstığı çeşidi http://www.fidandeposu.com/kirmizi-cesidi-antep-fistigi-fidani [Access: December 15, 2017].
11. IOF 2018. Introduction to Organic Farming (IOF). http://www.omafra.gov.on.ca/english/crops/facts/09-077.htm [Access: February 15, 2018].
12. MPOPP 2017. Map of provinces having organic pistachio production. https: //www. google. com.tr/maps/@39.3243502,35.0595584,6.25z?hl=tr [Access: June 1, 2017].
13. OTKS 2018. OTKS, 2018. Organik tarımda kontrol ve sertifikasyon http://bahce bitkileri.cu.edu.tr/upload/ nturemis/sertifikasyon.pdf [Access: February 1, 2018].
14. OTN 2017. Organik tarım nedir [OTN]. http://www.eko-tar.com/TR/Icerik/Index/5/11/35/organik_tarim_nedir [Access: February 1, 2018]. PT 2017. Antep fıstığı ağacı https://www.fistik.gen.tr/antep-fistigi-agaci.html [Access: December 15, 2017].
15. RG 2017. Resmi Gazete [RG]. Organik, iyi tarım, tohumculuk ve fidan destekleri. https://www.dunya.com/kose-yazisi/2017-organik-iyi-tarim-tohumculuk-ve-fidan-destekleri/366181 [Access: February 11, 2018].
16. Rodriguez-Bencomo JJ., Kelebek H., Sonmezdag AS., Rodriguez-Alcala LM., Fontecha J and Selli T., 2015. Characterization of the aroma-active, phenolic, and lipid profiles of the pistachio (Pistacia vera L.) nut as affected by the single and double roasting process. Journal of Agricultural and Food Chemistry, 63(35): 7830-7839.
17. RTMFAL 2015. Republic of Turkey Ministry of Food, Agriculture and Livestock.. http:// www.tarim.gov.tr [Access: June 1, 2017].
18. Satil F., Azcan N and Baser KHC., 2003. Fatty acid composition of pistachio nuts in Turkey. Chemistry of Natural Compounds, 39(4).
19. Soylu, 1984. Kestane Yetiştiriciliği ve Özellikleri. Atatürk Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü, Yayın No: 59, Yalova.
20. SP 2017. Siirt fıstığı http://www.fidandeposu.com/siirt-cesidi-antep-fistigi-fidani [Access: December 15, 2017]. SPC 2017. Bazı antep fıstığı çeşitleri http://www.tadim.com.tr/bilgidetay/Antep-Fistigi/59 [Access: December 15, 2017].
21. Sykes JT, 1975. The Influence of climate on the regional distribution of nut crops in Turkey. Economic Botany, 29(2): 108-115. Şimşek M., 2013. Gübreler ve Gübreleme Ders notları: [in Turkish].
22. Şimşek M., 2015. A research on almond growing in Turkey and the state of selection studies. Dicle University Journal of Institute of Natural and Applied Science, 4: 95-100.
23. Tsantili E., Takidelli C., Christopoulos MV., Lambrinea E., Louskas DR and Roussos A., 2010. Physical, compositional and sensory differences in nuts among pistachio (Pistachia vera L.) varieties. Scientia Horticulturae, 26: 562-568.
24. TSI 2015. Turkish Statistical Institute (TSI). http://www.turkstat.gov.tr/ Start.do [Access: June 1, 2017].