Farklı Eğitim Alanlarında Yapay Zekâ: Uygulama Örnekleri

Öz

Günümüzde teknoloji yoğun olarak kullanılmaktadır ve bunun bir sonucu olarak yapay zekanın kullanımı ön plana çıkmıştır. Yapay zekânın ön plana çıkmasıyla ona olan ilgi artmış, bu durumdan eğitim kurumları da etkilenmiştir. Eğitim ve öğretimde kişiselleştirilmiş veya uyarlanabilir akıllı öğrenme sistemleri olarak kullanılan yapay zekâ uygulamaları ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada farklı eğitim alanlarında yapay zekâ uygulamaları incelenmiştir. Farklı eğitim alanlarında yapay zekâ uygulamaları üç grupta sınıflandırılmıştır: (1) Akıllı Öğretici Sistemler, (2) Uzman Sistemler ve (3) Chatbotlar. (1) Akıllı Öğretici Sistemler, matematik, fizik veya tıp gibi iyi yapılandırılmış alanlarda öğrencilerin bireysel özelliklerine uygun, aşama aşama yürütülen ve kişiselleştirilmiş öğrenme ortamlarıdır. (2) Uzman Sistemler, bir alanda uzmanlık bilgisi sağlayan yapay zekâ destekli sistemlerdir. (3) Chatbotlar, öğrencilerin sorularına cevap veren ve onlara yardımcı olan yapay zekâ destekli sohbet robotlarıdır. Çalışmada her bir gruptan uygulama örnekleri; uygulamanın ne olduğu, uygulamanın özelliklerinin neler olduğu, uygulamanın ne amaçla kullanıldığı ve uygulamanın nasıl kullanılabileceği açılarından tanıtılmıştır. Çalışmada eğitimde yapay zekâ uygulamaları hakkında bilgi verilmiş ve farkındalık oluşturulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Yapay zekâ
• uygulama
• eğitim

Artificial Intelligence in Various Educational Areas: Application Examples

Abstract

Today, technology is used extensively and as a result, the use of artificial intelligence has come to the fore. With artificial intelligence coming to the fore, interest in it has increased, and educational institutions have also been affected by this situation. Artificial intelligence applications used as personalized or adaptive intelligent learning systems in education and training have emerged. In this study, artificial intelligence applications in various educational areas were examined. Artificial intelligence applications in various educational areas are classified into three groups: (1) Intelligent Tutoring Systems, (2) Expert Systems and (3) Chatbots. (1) Smart Tutoring Systems are personalized learning environments that are carried out step by step in accordance with the individual characteristics of students in well-structured fields such as mathematics, physics or medicine. (2) Expert Systems are artificial intelligence-supported systems that provide expert knowledge in a field. (3) Chatbots are artificial intelligence-supported chat robots that answer students' questions and help them. Application examples from each group in the study are introduced in terms of what the application is, what the features of the application are, what the application is used for, and how the application can be used. In the study, information was given about artificial intelligence applications in various educational areas and awareness was created.

Keywords

• Artificial intelligence
• application
• education

References

1. Akyürek, H. A. (2013). Yapay zekâ teknikleri kullanarak akıllı iş gücü yönetimi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Mevlana Üniversitesi.
2. Alkhatlan, A., & Kalita, J. (2018). Intelligent tutoring systems: A comprehensive historical survey with recent developments. https://doi.org/10.48550/arXiv.1812.09628
3. Alhazmi, A. K., Alhammadi, F., Zain, A. A., Kaed, E., & Ahmed, B. (2023). AI’s role and application in education: Systematic review. In A. K. Nagar, D. Singh Jat, D. K. Mishra, A. Joshi, (Eds) Intelligent sustainable systems. Lecture notes in networks and systems (vol 578). Springer. https://doi.org/10.1007/978-981-19-7660-5_1
4. Amazon Alexa (Nisan 2024). In Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Amazon_Alexa
5. Arslan, K. (2020). Eğitimde yapay zekâ ve uygulamaları. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(1), 71-88. https://dergipark.org.tr/en/pub/baebd/issue/55426/690058
6. Atalay, M., & Çelik, E. (2017). Büyük veri analizinde yapay zekâ ve makine öğrenmesi uygulamaları-. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(22), 155-172. https://doi.org/10.20875/makusobed.309727
7. Aydın, Ş. E. (2017). Yapay zekâ teknolojisi (Yapay zekâların dünü bugünü yarını). Çukurova Üniversitesi. https://www.academia.edu/35714946/YAPAY_ZEK%C3%82_TEKNOLOJ%C 4%B0S%C4%B0
8. Bahçeci, F., & Gürol, M. (2010). Eğitimde akıllı öğretim sistemleri uygulamalarına yönelik bir model önerisi. Engineering Sciences, 5(2), 121-128. https://dergipark.org.tr/en/pub/nwsaeng/issue/19862/212846

9. Barış, A. (2020). A new business marketing tool: Chatbot. GSI Journals Serie B. Advancements in Business and Economics, 3(1),31-46. https://doi.org/10.5281/zenodo.4030216.
10. Bayburt, B., & Figen, Eğin (2021). Teknoloji ve sanayideki gelişmelerin yansıması olarak eğitim 4.0. Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi, 16(2), 137-154. https://doi.org/10.54860/beyder.1010372
11. Beck, J., Stern, M., & Haugsjaa, E., (2005). Application of AI in education. http://www.acm.org/crossroads/xrds3- 1/aied.html
12. Biz Manager (2024). Biz Manager Online. https://bizmanageronline.com/
13. Blackboard Ally (t.y.). Blackboard Ally: Accessible content is better content. https://ally.ac/
14. BotStar (t.y.). BotStar. https://www.botstar.com/
15. Carnegie Learning (2024). Carnegie Learning. https://www.carnegielearning.com/company/
16. ChatGPT (Nisan 2024). In Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/ChatGPT
17. Chaushi, B.A., Selimi, B., Chaushi, A., Apostolova, M. (2023). Explainable artificial intelligence in education: A comprehensive review. In L. Longo (eds) Explainable artificial intelligence (xAI 2023). Communications in Computer and Information Science (CCIS, vol 1902). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-031-44067-0_3
18. Chen, X., Zou, D., Xie, H., Cheng, G., & Liu, C. (2022). Two decades of artificial intelligence in education: contributors, collaborations, research topics, challenges, and future directions. Educational Technology & Society, 25(1), 28-47. https://www.jstor.org/stable/48647028
19. Cognii (2024). Cognii: Artificial intelligence for education. https://www.cognii.com/about
20. Coşkun, F., & Gülleroğlu, H. D. (2021). Yapay zekânın tarih içindeki gelişimi ve eğitimde kullanılması. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 54(3), 947-966. https://doi.org/10.30964/auebfd.916220
21. Coursera (2024). About Coursera. https://about.coursera.org/
22. Çetin, M., & Aktaş, A. (2021). Yapay zeka ve eğitimde gelecek senaryoları. OPUS International Journal of Society Researches, 18(Eğitim Bilimleri Özel Sayısı), 4225-4268. https://doi.org/10.26466/opus.911444 2528-9535
23. Demir, M. (2024). 2024'ün en iyi 10 Twitch görüntüleyici botu. https://tekfollows.com/2024un-en-iyi-10-twitch-goruntuleyici-botu/
24. Dreambox (2023). Dreambox Learning by discovery education. https://www.dreambox.com/
25. Duolingo (t.y.). Hakkımızda. https://tr.duolingo.com/info
26. DXplain (Mart 2023). In Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/DXplain
27. Edmentum (t.y.). About Edmentum. https://www.edmentum.com/about/
28. edX (2024). About edX. https://www.edx.org/about-us
29. Erçetin, Ö. Z., & Baykoç, Ö. F. (2004). Tedarikçi seçimi problemine karar teorisi destekli uzman sistem yaklaşımı. Gazi Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Dergisi, 19(3), 276-286. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/76161
30. Expert.ai (2024). About us. https://www.expert.ai/about-us/
31. Heeg, D. M., & Avraamidou, L. (2023). The use of artificial intelligence in school science: a systematic literature review. Educational Media International, 60(2), 125-150. https://doi.org/10.1080/09523987.2023.2264990
32. Health Assist (t.y.). About: High impact prompt personalised care without limits. https://thehealthassist.com/about/#Healthassist
33. Holmes, W., Bialik, M., & Fadel, C. (2019). Artificial intelligence in education: Promises and implications for teaching and learning. Center for Curriculum Redesign.
34. IBM Watson (2024). IBM Watson to watsonx. https://www.ibm.com/watson
35. investbot (2020). About investbot. https://www.investbotapp.com/
36. İşler, B., & Kılıç, M. (2021). Eğitimde yapay zekâ kullanımı ve gelişimi. Yeni Medya Elektronik Dergisi, 5(1), 1-11. https://dergipark.org.tr/en/pub/ejnm/issue/58097/738221
37. Kane, D. A. (2016). The role of chatbots in teaching and learning. E-Learning and the Academic Library: Essays on Innovative Initiatives içinde (s. 131-156). UC Irvine: Libraries. https://escholarship.org/content/qt1hs0k71b/qt1hs0k71b.pdf
38. Karlgren K. (2005). Intelligent tutoring systems (ITS). http://www.dsv.su.se/klas/Learn/ITS/its.html
39. Khan Academy (2024). About Khan Academy. https://www.khanacademy.org/about
40. Kuruca, Y. , Üstüner, M. & Şimşek, I. (2022). Dijital pazarlamada yapay zekâ kullanımı: Sohbet robotu (Chatbot). Medya ve Kültür, 2(1), 88-113. https://dergipark.org.tr/en/pub/medkul/issue/70767/1126842
41. Kurzweil, R. (1992). The age of intelligent machines. MIT Press.
42. Küçükali, R., & Çoşkun, H. C. (2021). Eğitimde dijitalleşme ve yapay zekânın okul yöneticiliğindeki yeri. Uluslararası Liderlik Çalışmaları Dergisi: Kuram ve Uygulama, 4(2), 124-135. https://doi.org/10.52848/ijls.852119
43. Labadze, L., Grigolia, M., & Machaidze, L. (2023). Role of AI chatbots in education: systematic literature review. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 20, 56. https://doi.org/10.1186/s41239-023-00426-1
44. LawBot (t.y.). Your pocket-sized AI legal helper. https://botwise.app/lawbot
45. MathGenius (2023). What is MathGenius? https://www.mathgenius.app/
46. McCarthy, J. (2004). What is artificial intelligence? http://wwwformal.stanford.edu/jmc/whatisai/
47. mghlcs (2017). DXplain: Using decision support to help explain clinical manifestations of disease. https://www.mghlcs.org/projects/dxplain
48. Microsoft (t.y.). Copilot: Your everyday AI companion https://www.microsoft.com/en-us/bing/do-more-with-ai?form=MA13KP
49. Musixmatch (t.y.). Musixmatch. https://www.musixmatch.com/
50. Nabiyev, V. V. (2012). Yapay zeka: İnsan-bilgisayar etkileşimi. Seçkin Yayıncılık.
51. Nilsson, J. (2018). Yapay zekâ: Geçmişi ve geleceği (Çev. Mehmet Doğan). Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi.
52. Nilsson, N. (1990). The mathematical foundations of learning machines. Morgan Kaufmann.
53. Notion Labs (2024). About Notion. https://www.notion.so/about
54. Ok Google (t.y.). Genel bakış. https://assistant.google.com/
55. OpenAI (2024). ChatGPT [Large language model]. https://chat.openai.com
56. Önder, H. H. (2003). Uzaktan eğitimde bilgisayar kullanımı ve uzman sistemler. The Turkish Online Journal of Educational Technology, 2(3), 142-146. http://www.tojet.net/articles/v2i3/2317.pdf
57. Paxton Legal AI (t.y). Welcome to Paxton AI! https://app.paxton.ai/dashboard/audit
58. Portfolio Optimizer (2024). About Portfolio Optimizer. https://portfoliooptimizer.io/about/
59. Recruitbot (2023). 4 simple steps to a recruiting revolution. https://recruitbot.com/how-it-works/
60. RiskAssess (2024). Risk assessments for high school science. https://www.riskassess.com.au/
61. Say, C. (2018). 50 soruda yapay zekâ. Bilim ve Gelecek Kitaplığı.
62. Seo, K., Tang, J., Roll, I., Fels, I., & Yoon, D. (2021). The impact of artificial intelligence on learner–instructor interaction in online learning. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 18, 54. https://doi.org/10.1186/s41239-021-00292-9
63. Shiftdelete.net (2021). En popüler Discord botları: İşte 20 maddelik liste. https://shiftdelete.net/en-populer-discord-botlari-iste-20-maddelik-liste
64. Shazam (2024). Hakkımızda. https://www.shazam.com/tr/company
65. Siri (Nisan 2024). In Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Siri
66. Smart Sparrow (t.y.). About Smart Sparrow. https://www.smartsparrow.com/about/
67. Soft Zone (t.y.). Services. https://softzoneits.com/#
68. SoundHound Chat AI (2024). SoundHound Chat AI app. https://www.soundhound.com/about/
69. Şahin, İ. (2008). Uzman sistem kullanarak 2B’lu izdüşümlerden katı model oluşturma (Yayımlanmamış doktora tezi). Gazi Üniversitesi.
70. Talent Match (2023). Talent Match. https://www.talentmatchglobal.com/index
71. Tars (2024). About Tars. https://hellotars.com/about
72. Treehouse (2024). About Treehouse. https://teamtreehouse.com/about
73. Udemy (2024). About us. https://about.udemy.com/
74. Uludağ İhracatçı Birlikleri (2017). Yapay zekâ ve yeni teknolojiler. Uludağ İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliği Ar&Ge Şubesi Raporu. http://www.uib.org.tr/tr/kbfile/yapay-zeka-ve-yeni-teknolojiler
75. UNESCO (2017). Data revolution to measure equity in education for SDGs #CIES2017. UNESCO Institute for Statistics.
76. Uzun, Y., Tümtürk, A. Y., & Öztürk, H. (2021). Günümüzde ve gelecekte eğitim alanında kullanılan yapay zekâ. 1st International Conference on Applied Engineering and Natural Sciences.
77. VisualDx (2024). About VisualDx. https://www.visualdx.com/about-visualdx/
78. Yücelbakan, B. (2019). The history of the artificial intelligence as an alternative workforce and the possible opportunities/threats for its future. In S. Yılmaz (Ed.), Business and management (pp. 83-99). Akademisyen Yayınevi.
79. Zawacki-Richter, O., Marín, V. I., Bond, M., & Gouverneur, F. (2019). Systematic review of research on artificial intelligence applications in higher education – where are the educators. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 16, 39. https://doi.org/10.1186/s41239-019-0171-0