Türkiye’de Örgütsel Kültür ve Örgütsel Performans Konularında Yapılan Lisansüstü Tezlerin İçerik Analizi ile Değerlendirilmesi

Öz

Örgüt kültürü ve inovasyon, örgütsel dayanıklılığın temelidir, bu yüzden örgütsel kültürü destekleyen süreçleri incelemek uygulayıcılar ve araştırmacılar arasında oldukça popülerdir. Bu çalışma, örgütlerde yeniliği teşvik eden prosedürlerin geliştirilmesi için performansı sınırlayan veya teşvik eden örgütsel kültür ile örgütsel performans arasındaki ilişkiyi inceleyen lisansüstü tezlerin literatüre odaklanmıştır. Bu çalışma, Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi'nde örgütsel kültür ve örgütsel performans üzerine yazılmış herkesin erişimine açık 111 lisansüstü tezin analizini içermektedir. Bu çalışmanın amacı, literatür ve ampirik bir bakış açısıyla, örgütsel kültür ve performans arasındaki ilişkiyi sistematik bir endekste içerik analizi yöntemiyle yeniden değerlendirmektir. Araştırma sonuçlarına göre; Türkiye’de örgütsel kültür konusunda hazırlanan lisansüstü tezlerinin sayısı 1993-2003 yılları arası ile karşılaştırıldığında 2014-2024 arasına bir önceki inceleme periyoduna göre artış meydana gelirken, örgütsel performans konusunda hazırlanan yüksek lisans ve doktora tezlerinin sayısında 2014-2024 yılları arasında bir önceki inceleme periyoduna göre artış olduğu gözlemlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kültür
• Örgütsel kültür
• Örgütsel performans

Kaynakça

1. Aboramadan, M., Albashiti, B., Alharazin, H. & Zaidoune, S. (2020). Organizational culture, innovation and performance: a study from a non-western context. Journal of Management Development, 39(4), 437-451.
2. Ahmed, M. & Shafiq, S. (2014), “The impact of organizational culture on organizational performance: a case study on telecom sector”, Global Journal of Management and Business Research, Vol. 14 No. 3, pp1-10.
3. Al, U. (2008). Türkiye’nin Bilimsel Yayın Politikası: Atıf Dizinlerine Dayalı Bibliyometrik Bir Yaklaşım. Doktora Tezi, Ankara. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Doktora Tezi.
4. Alkhadra, W.A., Khawaldeh, S. & Aldehayyat, J. (2023). Relationship of ethical leadership, organizational culture, corporate social responsibility and organizational performance: a test of two mediation models. International Journal of Ethics and Systems, 39(4), 737-760.
5. Alosani, M.S. & Al-Dhaafri, H.S. (2021). An empirical examination of the relationship between benchmarking, innovation culture and organisational performance using structural equation modelling. The TQM Journal, 33(4), 930-964.
6. Avcı, U. (2005). İşletmelerde örgütsel öğrenme-örgütsel performans ilişkisi: konaklama işletmelerinde örgütsel öğrenme-örgütsel performans ilişkisine yönelik inceleme, Doktora Tezi, İsparta: SDÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayınlanmamış Doktora Tezi.
7. Bhuiyan, F., Baird, K. & Munir, R. (2020). The association between organisational culture, CSR practices and organisational performance in an emerging economy. Meditari Accountancy Research, 28(6), 977-1011.
8. Bititci, U.S., Mendibil, K., Nudurupati, S., Garengo, P. & Turner, T. (2006). Dynamics of performance measurement and organisational culture. International Journal of Operations & Production Management, 26(12), 1325-1350.

9. Boggs, W.B. & Fields, D.L. (2010). Exploring organizational culture and performance of christian churches. International Journal of Organization Theory & Behavior, 13(3), 305-334.
10. Çalık, M. & Sözbilir, M. (2014). Parameters of Content Analysis. Tedmem Education and Science, 39(174), 33-38.
11. Carlos Pinho, J., Paula Rodrigues, A. & Dibb, S. (2014). The role of corporate culture, market orientation and organisational commitment in organisational performance: The case of non-profit organisations. Journal of Management Development, 33(4), 374-398.
12. Çelik, N.(2016). Yenilikçilik Konusunda Yapılan Doktora Tezlerinin İçerik Analizi Yöntemiyle Değerlendirilmesi. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi, 2 (1), 29-42.
13. Demirel, Y. & Kardal, H. (2007). Örgüt Kültürünün Örgüt İçi Bireysel Becerilerin Kullanımına Etkisi Üzerine Bir Araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, 12 (3), 253-270.
14. Givens, R.J. (2012). The study of the relationship between organizational culture and organizational performance in non-profit religious organizations. International Journal of Organization Theory & Behavior, 15(2), 239-263.
15. Gürer, G.T. & Çalık, T. (2022). Türkiye’deki Örgüt Kültürü Konulu Tezlere İlişkin Bir İçerik Analizi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 42(2), 1463-1495.
16. Hartnell, C.A., Ou, A.Y., Angelo, K., Choi, D. & Karam, E.P. (2019). A meta-analytic test of organizational culture’s association with elements of an organization’s system and its relative predictive validity on organizational outcomes. Journal of Applied Psychology, 104(6), 832-850.
17. Hofstede, G. (1980). Culture and organizations. International Studies of Management and Organization, 10(4), 15-41.
18. Ilieş, L. & Gavrea, C. (2008). The link between organizational culture and corporate performance-an overview. Annals of Faculty of Economics, 4(1), 322-329.
19. Jacobs, R., Mannion, R., Davies, H. T., Harrison, S., Konteh, F., & Walshe, K. (2013). The relationship between organizational culture and performance in acute hospitals. Social science & medicine, 76, 115-125.
20. Kara, M. A. (2022). Türkiye’de Kurumsal Yönetişim Konusu İle İlgili Yayınlanan Doktora Tezlerinin Bibliyometrik Analiz Yöntemi İle İncelenmesi. Journal of Business Innovation and Governance, 5(2),199-222.
21. Kaya, H.P. (2019).Türkiye’de Denetim Alanında Yazılmış Olan Doktora Tezlerinin Değerlendirilmesi (1995-2018). Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(2), 556-576.
22. Keskin, A., Hamarat, K., Yayla, E. & Çakmak, M. (2023).Türkiye’de Örgüt İklimi Konusunda Hazırlanan Yüksek Lisans ve Doktora Tezlerinin Analizi. Ulusal Eğitim Dergisi, 3(1), 193-210.
23. Kim, T. & Chang, J. (2019). Organizational culture and performance: a macro-level longitudinal study. Leadership and Organization Development Journal, 41, 65-84.
24. Köseoğlu, D. (2020). Türkiye’de Performans Yönetimi İle İlgili Lisansüstü Tezlerin Bibliyometrik Analizi. 10.Bölüm, (s-218-241). Ankara: Nobel Yayınları.
25. Kwarteng, A., Simpson, S.N.Y. & Agyenim-Boateng, C. (2022). The effects of circular economy initiative implementation on business performance: the moderating role of organizational culture. Social Responsibility Journal, 18(7), 1311-1341.
26. Lin, Y-H., Huang, Z. & Gao, Y. (2024). Mediating role of relational capital in the influence of organizational culture on international project performance for construction enterprises. Engineering, Construction and Architectural Management, https://doi.org/10.1108/ECAM-10-2023-1068.
27. Mousavi, S.A., Hosseni, S.Y. & Hassanpour, N. (2015). On the effects of organizational culture on organizational performance: an Iranian experience in state bank branches. Iranian Journal of Management Studies, 8(1), 97-116.
28. Nikpour, A. (2017). The impact of organizational culture on organizational performance: the mediating role of employee’s organizational commitment. International Journal of Organizational Leadership, 6(1), 65-72.
29. Ouzky, M.S. & Machek, O. (2024). Family firm performance: the effects of organizational culture and organizational social capital. Journal of Family Business Management, 14(2), 353-373.
30. Özbek, C.Y. & Badem, A.C. (2018). Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi’nde Yayımlanmış Makalelerin Bibliyometrik Analizi (2008-2017). Muhasebe ve Vergi Uygulamaları Dergisi, 11(2), 216-247.
31. Polychroniou, P. & Trivellas, P. (2018). The impact of strong and balanced organizational cultures on firm performance: Assessing moderated effects. International Journal of Quality and Service Sciences, 10(1), 16-35.
32. Ravasi, D. & Schultz, M. (2006). Responding to organizational identity threats: exploring the role of organizational culture. Academy of Management Journal, 49(3), 433-458.
33. Raziq, M.M., Jabeen, Q., Saleem, S., Shamout, M.D. & Bashir, S. (2024). Organizational culture, knowledge sharing and organizational performance: a multi-country study. Business Process Management Journal, 30(2), 586-611.
34. Schein, E.H. (1990). Organizational culture. American Psychologist, 45(2), 109-119.
35. Seidu, S., Opoku Mensah, A., Issau, K. & Amoah-Mensah, A. (2022). Does organisational culture determine performance differentials in the hospitality industry? Evidence from the hotel industry. Journal of Hospitality and Tourism Insights, 5(3), 535-552.
36. Shea, T., Usman, S.A., Arivalagan, S. & Parayitam, S. (2023). Knowledge management practices as moderator in the relationship between organizational culture and performance in information technology companies in India. VINE Journal of Information and Knowledge Management Systems, 53(4), 719-747.
37. Strengers, J., Mutsaers, L., van Rossum, L. & Graamans, E. (2022). The organizational culture of scale-ups and performance. Journal of Organizational Change Management, 35(8), 115-130.
38. Umrani, W.A., Kura, K.M. & Ahmed, U. (2018). Corporate entrepreneurship and business performance: The moderating role of organizational culture in selected banks in Pakistan. PSU Research Review, 2, 59-80.
39. Zeb, A., Akbar, F., Hussain, K., Safi, A., Rabnawaz, M. & Zeb, F. (2021), The competing value framework model of organizational culture, innovation and performance. Business Process Management Journal, 27(2), 658-683.
40. Xenikou, A. & Simosi, M. (2006). Organizational culture and transformational leadership as predictors of business unit performance. Journal of Managerial Psychology, 21(6), 566-579.