Antroposen Çağında Tekno-Teatrallik ve Sanat Eleştirisi

Öz

Bu çalışma, günümüz ekonomik koşullarında sanat ve sanat eleştirisinin değer kaybını epistemolojik bir perspektiften incelemektedir. Sermayenin bilgi üzerindeki tahakkümü ve bilginin basitleştirilmesi (dumbing down) süreçleri, sanat eleştirisininnasıl değersizleştirildiğini ortaya koymaktadır. Araştırmanın kuramsal çerçevesi, kültürel sermaye ve bilgi-iktidar ilişkileri üzerine inşa edilmiştir. Ayrıca Antroposen Çağı, teknobilim ve teknosfer gibi günümüze ilişkin olguları açıklayan kavramların sanata etkileri incelenmiştir. Michael Fried’in “teatrallik” kavramına ek olarak önerilen “tekno-teatrallik” kavramı, teknolojinin sanat üzerindeki etkilerini analiz etmek için kullanılmıştır. Sanat eleştirisinin, ekonomik çıkarlar doğrultusunda bir gösteri ve tüketim nesnesine dönüştüğünü savunan bu çalışma, bilginin sermaye tarafından manipüle edilmesinin eleştirel düşünceyi nasıl zayıflattığını vurgulamaktadır. Bu bağlamda, sanat eserlerinin teknolojik büyüleyicilik ve tüketim odaklı bir yapıya büründüğü, vaka incelemeleri ve literatür taraması yöntemleriyle ortaya konulmuştur. Araştırma, sanat eleştirisinin krizinin, bilgi ekonomisinin ve sermaye birikiminin etkisi altında derinleştiğini göstermektedir. Tekno-teatrallik kavramı, bu sürecin analizi için yeni bir çerçeve sunarak, sanatın eleştirel niteliğinin korunması gerekliliğine dikkat çekmektedir. Sanatın, teknolojinin sunduğu olanaklarla birleşerek nasıl bir dönüşüm geçirdiği ve bu dönüşümün eleştirel düşünce üzerindeki etkileri detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Sanat eleştirisinin yeniden tanımlanması ve eleştirel düşüncenin güçlendirilmesi, sanat dünyasının geleceği için hayati öneme sahiptir. Bu bağlamda, makale sanat eleştirisinin, ekonomik ve teknolojik dinamiklerle etkileşimi sonucunda eleştirel düşünce üzerindeki olumsuz etkilerini ortaya koyarak, sanat dünyasında eleştirel bakışın yeniden canlandırılmasının yollarını tartışmaktadır. Araştırmanın sonuçları, sanat eleştirisinin krizinin, bilgi ekonomisinin ve sermaye birikiminin etkisi altında derinleştiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• sanat eleştirisi
• epistemoloji
• antroposen
• teatrallik
• tekno-teatrallik

Techno-Theatricality and Art Criticism in the Anthropocene Age

Abstract

This study examines the devaluation of art and art criticism in current economic conditions from an epistemological perspective. The hegemony of capital over knowledge and the processes of dumbing down reveal how art criticisms are devalued. The theoretical framework of the research is built on cultural capital and the relationships between knowledge and power. Additionally, the effects of concepts explaining contemporary phenomena, such as the Anthropocene era, technoscience, and the technosphere, on art are examined. In addition to Michael Fried’s concept of “theatricality,” the proposed concept of “techno-theatricality” is used to analyze the effects of technology on art. This study argues that art criticism has been transformed into a spectacle and a consumption object in line with economic interests, emphasizing how the manipulation of knowledge by capital weakens critical thinking. In this context, it is shown through case studies and literature review methods that art works have taken on a structure focused on technological enchantment and consumption. The research demonstrates that the crisis of art criticism has deepened under the influence of the knowledge economy and capital accumulation. The concept of techno-theatricality provides a new framework for analyzing this process, highlighting the necessity of preserving the critical nature of art. The study details how art has undergone a transformation by merging with the opportunities provided by technology and the effects of this transformation on critical thinking. The redefinition of art criticism and the strengthening of critical thinking are of vital importance for the future of the art world. In this context, the article discusses the negative effects on critical thinking resulting from the interaction of art criticism with economic and technological dynamics, proposing ways to revive critical perspectives in the art world. The results of the research reveal that the crisis of art criticism has deepened under the influence of the knowledge economy and capital accumulation.

Keywords

• art criticism
• epistemology
• anthroposene
• theatricality
• techno- theatricality