OSMANLI DÖNEMİ İNGİLİZLERE TÜRKÇE ÖĞRETİMİNDE DEYİMLER VE ATASÖZLERİ

Öz

Atasözleri ve deyimler kültürümüzün dildeki tezahürü ve edebiyatımızdaki zengin ürünler olarak karşımıza çıkmaktadır. Üzerlerine yapılan onlarca araştırma ve Türkçe Öğretim Programlarında kendilerine ayrıca yer açılması bu anonim ürünlerin dilimiz açısından önemini gözler önüne sermektedir. Atasözleri ve deyimler sağlıklı kültür aktarımının olmazsa olmazı konumundadır. Bu çalışmada Osmanlı döneminde İngilizlere Türkçe öğretiminde atasözleri ve deyimlerden ne derece yararlanıldığı incelenmiştir. Bu nedenle Osmanlı döneminde İngilizlere Türkçe öğretmek amacıyla yazılmış kitaplar kaynak olarak ele alınmıştır. Türkçede atasözlerine oranla deyimler daha fazla yer kaplamaktadır. Bu durum İngilizlere Türkçe öğretim kitaplarında da etkisini göstermiştir. İngilizlere Türkçe öğretim kitaplarının bazılarında atasözleri için özel bölüm ayrıldığı ve bu atasözlerinin İngilizce açıklamalarının verildiği görülür. Osmanlı döneminde yazılan İngilizlere Türkçe öğretim kitaplarının büyük çoğunluğu Osmanlı Devletine iş için gelen, dolayısıyla dil bilgisi ve birikimi olmayan insanlar tarafından amaca yönelik olarak yazıldığı anlaşılmıştır. Araştırmada, Osmanlı döneminde İngilizlere Türkçe öğretmek amacıyla yazılan kitaplarda yazarların atasözleri ve deyimlerin dil öğretimindeki öneminin bilincinde olarak eserlerini oluşturdukları görülmüştür. Yeni yazılacak dil öğretim kitaplarında da Türk dilinin özellikleri ve yapısı gözetilmelidir. Atasözleri ve deyimler kültürümüzün önemli parçalarıdır. Yapılmış olan birçok çalışmaya rağmen bu değerlerimizin yok olup unutulmaya başlandığı görülmektedir. Bu nedenle Türkçe bilen herkes belli bir dil bilincine de sahip olmalı ve unutulmaya başlayan atasözleri ve deyimlerin tekrar işlevsel bir şekilde kullanılması için çaba göstermelidir.

Anahtar Kelimeler

• İngilizlere Türkçe Öğretimi
• Deyimler
• Atasözleri

USING IDIOMS AND PROVERBS IN THE TURKISH TEACHING TO THE ENGLISH PEOPLE IN OTTOMAN PERIOD

Abstract

Proverbs and idioms our cultures reflection in the language and one of our literature-rich products. A lot of research and pass in the Turkish Teaching Programs shows that this anonymous products important for our language. Also proverbs and idioms are required for the transfer of culture. In this study, teaching books were examined which written to teach Turkish to the English in the Ottoman period. Phrases covers more ground than proverbs our language. It is the same in the books which written to teach Turkish to English. There is special chapter for proverbs and the English meanings in some books which written to teach Turkish to English. The majority of this books were written by the people who came for working for agree simply. In the research, the authors recognition of the importance of the proverbs and idioms in language teaching was seen at the book writing. Properties and structure of the Turkish language should be respected at the new teaching books. Proverbs and idioms are important parts of our culture. Despite the many studies, It is observed that our values started to be kept. Fort his reason, everyone should have the awareness of Turkish language and proverbs and idioms should be used operably.

Keywords

• Teaching Turkish to the English
• idioms
• proverbs.

Kaynakça

1. Akpınar, M. (2010). Deyim ve atasözlerinin yabancılara Türkçe öğretiminde kullanımı üzerine bir araştırma, Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara. Arnold, E. (1877). A sımple translıteral of the Turkish language. Londra: Trübner & Co. Barker, W. B. (1854). A reading book of the Turkish language. Londra: James Medden.
2. Barker, W. B. (1854). A practical grammar of the Turkish language; with dialogues and vocabulary. Londra: Bernard Quarıtch.