ÖĞRENCİLERİN KULLANDIKLARI EKLERLE DERS KİTAPLARINDAKİ METİNLERDE KULLANILAN EKLERİN ÖRTÜŞME DÜZEYLERİ

Öz

Bu çalışmanın amacı, ortaokul 5. sınıf öğrencilerinin yazılı anlatımlarında kullandıkları çekim ve yapım ekleri ile 5. Sınıf Türkçe Ders Kitabı’ndaki metinlerde kullanılan çekim ve yapım eklerinin örtüşme düzeylerini karşılaştırmak, bunu yaparken de öğrencilerin kullandıkları eklerin bir listesini oluşturabilmektir. Türkçe, eklemeli yapısı dolayısıyla bünyesinde çok çeşitli çekim ve yapım eklerini barındırmaktadır. Bu ek zenginliği, hem dilin kelime çeşitliliğini em de kelimelerin cümle içinde çekimlenmelerine dair kuralların çeşitliliğini artırmaktadır. Bu sebeple Türkçedeki eklerin öğretimi, Türkçenin öğretimi içinde önemli bir etkiye sahiptir. Ayrıca, Türkçenin öğretiminde en önemli materyallerden biri olarak kullanılan metinlerle öğrencilerin kullandıkları dil arasında paralellik olmalıdır. Metinler, öğrencilerin dil gelişimlerini desteklemeli ve onlara yeni dil becerileri edinmelerinin önünü açmalıdır. Bu sebeple de ders kitaplarında kullanılan metinlerin çok boyutlu olarak incelenmesi gerekmektedir. Çalışmada, 2013-2014 öğretim yılında bir devlet okulunun 5. sınıfında öğrenim görmüş 73 kız ve 48 erkek öğrenciden 6. sınıfın başında yazılı materyaller toplanmıştır. Bu materyallerdeki ekler tespit edilerek öğrencilerin 5. sınıfta Türkçe ders kitabında okudukları 36 metinde kullanılan eklerle karşılaştırılmıştır. Araştırmada, öğrencilere ve metinlere ait ek sıklık listeleri oluşturulmuş ve bu listelerin örtüşme düzeyleri belirlenmiştir. Çalışma sonucunda öğrencilerin kullandıkları eklerle metinlerde kullanılan eklerin ve erkek öğrencilerle kız öğrencilerin kullandıkları eklerin birbirinden farklı oldukları tespit edilmiştir. Söz konusu bu farklar listelerde gösterilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Çekim eki
• yapım eki
• ders kitabı
• Türkçe eğitimi
• kelime hazinesi

THE INTERPLAY LEVELS BETWEEN SUFFIXES THAT STUDENTS COULD USE AND THAT USED AT TEXTS IN TEXTBOOKS

Abstract

The purpose of this study is to compare the level of interplay in derivational and inflection suffixes that middle school 5th grade students used at written expressions and that used at texts of 5th grades Turkish textbooks. Meanwhile, it aims to also create a list of suffixes that students used. Due to Turkish language have an eclectic structure, it contains a wide range of diverse derivational and inflection suffixes. This richness of suffixes increase both the diversity of vocabulary in language and the diversity of rules about which words are inflected in the sentences. Thus, teaching derivational and inflection suffixes in Turkish language has a significant impact on teaching Turkish language. Moreover, it should be harmony between the texts used as one of the most important teaching materials and the structure of language that students could use. The texts should encourage their language developments and support the acquisition of new language skills. Resultly, the texts used in textbooks needs to be examined multidimensionally. In study, at starting period of 6th grades, written materials were collected from 73 female and 48 male students who studied at 5th grades in 2013-2014 years. Firstly, suffixes were diagnosised in these materials, and then suffixes used at 36 texts that students at 5th grades read in Turkish course textbook was compared with those of in these materials. Furthermore, the lists of frequecies regarding students and texts were created and the level of interplay between these lists was determined. The findings showed that there is any differentiation between suffixes that students could use and that included at texts, and male and female students could also use them at different levels. These differences was showed in lists.

Keywords

• Inflection suffixes
• derivational suffixes
• textbooks
• Turkish language teaching
• vocabulary

Kaynakça

1. Tekşan, K. (2012). Atasözlerinden Dil Bilgisi Öğretiminde Kullanılabilirliği, TÜBAR, 31, 301-322.
2. Yaman, H. ve Süğümlü, Ü. (2009). Dilbilgisi Öğretiminde Senaryo Tabanlı Öğrenme Yaklaşımının Etkiliği, Dil Dergisi, 144, 56-73.
3. Yapıcı, M. (2004). İlköğretim Dil bilgisi Konularının Çocuğun Bilişsel Düzeyine Uygunluğu. İlköğretim-Online, 3(2), 35-41.