EN
KU
TR
Signs of Death in Duhok Folk Beliefs
Öz
Ev gotar, baweriyên gelêrî yên derbarê nîşaneyên mirinê yên xelkê herêma Duhokê dinirxîne. Di berdewamiya tarîxê de mirovan mirin hem wekî dawiyeke biyolojîk hem jî wekî raboraneke ruhî dîtine. Mereqa derbarê mirinê de bûye sedemê derketina baweriyên çandî û dînî yên curbicur. Çanda Kurdî, di bin bandora dînên kevin yên wekî Zerduştî û Êzidiyatiyê û dînên semawî yên wekî Îslam, Xirîstiyanî û Yahûdîtiyê, tesewirên cuda yên mirin û piştî mirinê derxistine meydanê. Di nava xelkê Duhokê de nîşaneyên mirinê; bi awayên curbicur yên wekî ta, guherînên ji nişkê ve yên fîzîkî û psîkoljîk, xewn û tevgerên heywanan, têne eleqedarkirin. Bi taybetî tevgerên heywanên wekî se, mih, bim, mirîşk, pisîk û qijakê, wekî sembolên ku mirinê xeber didin, têne dîtin. Dîsa, bûyerên kozmik ên wekî xurîcîna stêrkan jî wekî xebera mirinê tên dîtin. Ev bawerî xwe dispêrên tecrûbeyên xelkê yên derbarê mirinê û baweriyên wan ên dînî. Xelk li hemberî nîşaneyên mirinê, ji bo ku bandora mirinê kêmtir bike, yan jî rê li ber wê bigire, rêbazên curbicur bi kar anîne.
Anahtar Kelimeler
References
- Albayrak, E. (2006). Erciş’te Eski Türk İnançlarının İzleri. Teza Masterê ya Neçapbûyî. Niğde Üniversitesi Sosyal Bilimleri Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı.
- Bafi, B. (1999). Bîrûbawerên Kevin di Nav Miletê Kurd da. Duhok: Weşanên Hawar.
- Cafer, H. (1993). Hindek Bawerên Xelkên li Badînanê. Bexda: Weşanên Kelepora Kurdî.
- Demir, T. (2022). Türk Kültüründe Geçiş Dönemleri Büyülerinin Mitolojik ve Dini Kökenleri. Çanakale: Paradigma Akademi Yayınları.
- Florioti, H. D. (Mayıs 2014). ‘’Eski Kültürlerde Köpeğin Algılanışı: “Eski Mezopotamya Örneği’’.Tarih Araştırmaları Dergisi 33 (55), 45-70.
- Frazer, J. G. (2019). Ruhun Tehlikeleri ve Tabu. Çev. Yılmaz, İ. H. İstanbul: Pirhan Yayıncıları. İnan, A. (2020).
- Tarihte ve Bugün Şamanizm. 10. Baskı, Ankara: Altınordu Yayınları. Morris, D. (2010). Albuma Tarixu’ho Al-tabii ve Al-Takafi (Baykuş: Doğal ve Kültürel Tarihi). Çev. Cabir, A. Abudebi: Abudebi Kültür Yayınları.
- Mursi, F. (2010). Al-Kıt Fi Al-Muutakad Al-Şaabi (Halk İnanışlarında Kedi). Al-Kahire: Genel kültür Merkezi.
Details
Primary Language
Kurdish
Subjects
Kurdish Language, Literature and Culture
Journal Section
Research Article
Authors
Early Pub Date
March 22, 2025
Publication Date
March 21, 2025
Submission Date
December 14, 2024
Acceptance Date
February 22, 2025
Published in Issue
Year 2025 Volume: 11 Number: 1