Research Article

2005, 2018 ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması

Number: 25 June 15, 2026
EN TR

2005, 2018 ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması

Abstract

Araştırma 2005, 2018 ve 2024 ilkokul fen bilimleri dersi öğretim programlarının hedef, içerik, öğrenme-öğretme süreçleri ve ölçme-değerlendirme öğeleri açısından karşılaştırılmasını amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda öğretim programları dört temel öğe doğrultusunda incelenerek karşılaştırılmıştır. Nitel bir çalışma olan bu araştırmada veri toplama yöntemlerinden doküman incelemesi kullanılmıştır. Araştırma soruları doğrultusunda elde edilen veriler; hedef, içerik, öğrenme-öğretme süreci ve ölçme-değerlendirme temaları altında sunulmuştur. Araştırma sonucunda 2005 öğretim programındaki kazanım sayısının 2018 programında çok büyük oranda azaldığı ve 2024 programında da bu düşüşün devam ettiği tespit edilmiştir. Araştırmaya göre, 2005 ve 2018 öğretim programlarındaki fen okuryazarlığı anlayışlarının birbirine paralellik gösterdiği ifade edilebilir. 2024 programında ise bu kavram yer almamakla birlikte, öğrencilerin problem çözme ve bilinçli karar vermede bütüncül bakış açısıyla okuryazarlık becerilerini kullanmaları amaçlanmıştır. 2005 öğretim programındaki yaratıcılık kavramı yerine 2018 programında yenilikçilik becerisi verilmiştir. 2024 programında yenilikçilik yer almazken, tekrar yaratıcılık becerisine dönüş yapılmıştır. 2005 öğretim programında tüm kazanımlarda yapılabilecek farklı etkinlikler ve bunlara ilişkin yönergeler vardır. 2018 ve 2024 öğretim programlarına ise etkinlikler konulmamıştır. Kazanımlardan bazılarına ilişkin yönergeler yer alırken, bazılarında ise yönergeler yoktur. Ölçme ve değerlendirme boyutu ile 2005 öğretim programının 2018 ve 2024 öğretim programlarına göre daha zengin ve öğretmenler için daha açıklayıcı bir içeriğe sahip olduğu söylenebilir.

Keywords

Supporting Institution

Yazar bu çalışma için finansal destek almadığını beyan etmiştir.

Ethical Statement

Bu çalışmanın, özgün bir çalışma olduğunu; çalışmanın hazırlık, veri toplama, analiz ve bilgilerin sunumu olmak üzere tüm aşamalarından bilimsel etik ilke ve kurallarına uygun davrandığımı; bu çalışma kapsamında elde edilmeyen tüm veri ve bilgiler için kaynak gösterdiğimi ve bu kaynaklara kaynakçada yer verdiğimi; kullanılan verilerde herhangi bir değişiklik yapmadığımı, çalışmanın Committee on Publication Ethics (COPE)' in tüm şartlarını ve koşullarını kabul ederek etik görev ve sorumluluklara riayet ettiğimi beyan ederim. Herhangi bir zamanda, çalışmayla ilgili yaptığım bu beyana aykırı bir durumun saptanması durumunda, ortaya çıkacak tüm ahlaki ve hukuki sonuçlara razı olduğumu bildiririm.

References

  1. Achieve. (2010). International science standards benchmarking study. https://www.nextgenscience.org/resources/international-science-standards-benchmarking-study
  2. Akınoğlu, O. (2005). Türkiye’de uygulanan ve değişen eğitim programlarinin psikolojik temelleri. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 22(22), 31-45.
  3. Arı, G. (2016). Türkçe dersi (1-8. sınıflar) öğretim programı sözlü iletişim öğrenme alanındaki kazanımlara eleştirel bir bakış. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(2) , 235-253.
  4. Aydın, S. (2013). Eğitim reformlarında neoliberal eğilimler: Türkiye örneği. Eğitim Bilimleri Dergisi, 37, 1-15.
  5. Babadoğan, C. (1996). Modern öğretim stratejilerinin öğretim-öğrenim süreçlerine yansıması. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Ankara Üniversitesi, Ankara.
  6. Bahar, M., Yener, D., Yılmaz, M., Emen, H., & Gürer, F. (2018). 2018 Fen bilimleri öğretim programı kazanımlarındakı değişimler ve fen teknoloji matematik mühendislik (STEM) entegrasyonu. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(2), 702-735.
  7. Bilir, U. (2025). Türkiye'de 2018 ve 2024 yılları Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programlarının temel ögeler açısından karşılaştırılması. Millî Eğitim Dergisi, 54(246), 793-836. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1532604
  8. Bağdatlı, A. (2005). Değişen ilkögretim programlarındaki 4. sınıf fen ve teknoloji dersinin taslak öğretim programının, öğrenci başarısına etkisi ve sınıf öğretmenlerinin programa ilişkin görüşlerinin değerlendirilmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Mustafa Kemal Üniversitesi, Hatay.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Sociology (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 15, 2026

Submission Date

October 28, 2025

Acceptance Date

April 4, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: 25

APA
Bozan, İ. (2026). 2005, 2018 ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması. Uluslararası Sosyal Ve Eğitim Bilimleri Dergisi, 25, 27-48. https://doi.org/10.20860/ijoses.1812119
AMA
1.Bozan İ. 2005, 2018 ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması. IJOSES. 2026;(25):27-48. doi:10.20860/ijoses.1812119
Chicago
Bozan, İbrahim. 2026. “2005, 2018 Ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması”. Uluslararası Sosyal Ve Eğitim Bilimleri Dergisi, nos. 25: 27-48. https://doi.org/10.20860/ijoses.1812119.
EndNote
Bozan İ (June 1, 2026) 2005, 2018 ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması. Uluslararası Sosyal ve Eğitim Bilimleri Dergisi 25 27–48.
IEEE
[1]İ. Bozan, “2005, 2018 ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması”, IJOSES, no. 25, pp. 27–48, June 2026, doi: 10.20860/ijoses.1812119.
ISNAD
Bozan, İbrahim. “2005, 2018 Ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması”. Uluslararası Sosyal ve Eğitim Bilimleri Dergisi. 25 (June 1, 2026): 27-48. https://doi.org/10.20860/ijoses.1812119.
JAMA
1.Bozan İ. 2005, 2018 ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması. IJOSES. 2026;:27–48.
MLA
Bozan, İbrahim. “2005, 2018 Ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması”. Uluslararası Sosyal Ve Eğitim Bilimleri Dergisi, no. 25, June 2026, pp. 27-48, doi:10.20860/ijoses.1812119.
Vancouver
1.İbrahim Bozan. 2005, 2018 ve 2024 İlkokul Fen Bilimleri Öğretim Programlarının Program Değerlendirmenin Temel Ögeleri Doğrultusunda Karşılaştırılması. IJOSES. 2026 Jun. 1;(25):27-48. doi:10.20860/ijoses.1812119

 


Indexes

Indexed by INDEX COPERNİCUS [ICI], Eurasian Scientific Journal Index [ESJI], ISAM [Makaleler Veri Tabanı], SOBIAD, Scilit, İdeal Online 

Monitored by TÜBİTAK/ULAKBİM (TR) SBVT. 


Articles Published in the International Journal of Social and Educational Sciences are Licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY-NC 4.0). International Journal of Social and Educational Sciences provides immediate open access to its content, reflecting its commitment to advancing global knowledge exchange. The opinions presented in the articles are the sole responsibility of their respective authors and do not represent the views or opinions of the International Journal of Social and Educational Sciences.