Research Article

Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü

Volume: 10 Number: 2 December 28, 2025
EN TR

Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü

Abstract

Çok uluslu şirketlerin agresif vergi planlamasına yönelerek matrah aşındırma ve kâr transferi eylemlerine yönelmeleri, uluslararası vergilendirme kurallarındaki boşluklardan doğar. OECD ve G20 ülkelerinin bu eylemlerin önüne geçmek ve sisteme güvenin yeniden inşası için BEPS önlemleri çerçevesinde attığı adımlardan biri de Küresel Asgari Kurumlar Vergisidir. 2021 yılında 130'dan fazla ülkenin katılımıyla kabul edilen bu düzenleme, çok uluslu şirketlerin minimum %15 oranında Kurumlar Vergisi ödemesini garanti altına almayı amaçlamaktadır. Söz konusu reform temel olarak iki amaca hizmet etmektedir; bir taraftan vergi gelirlerini artırırken diğer yandan vergi rekabetini sınırlayarak daha adil bir küresel vergi düzeni oluşturmayı hedeflemektedir. Bu çalışmada bir vergi güvenlik önlemi olarak uygulanması hedeflenen Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin fikri temelleri, uygulanabilirliği, devletlerin vergilendirme yetkisi üzerinden mali egemenliklerine bir tehdit olup olmadığı tartışmaları ile birlikte ele alınacaktır. Getirilecek yeni bir küresel verginin, emek üzerindeki vergi yükünün daha eşit ve adil dağılımı sonucunu doğurup doğurmayacağı bu çalışmanın temel sorunsalını oluşturmaktadır.

Keywords

References

  1. Alstadsæter, A., Johannesen, N., & Zucman, G. (2018). “Who Owns the Wealth in Tax Havens? Macro Evidence and Implications for Global Inequality.” Journal of Public Economics, 162, 89–100. https://gabriel-zucman.eu/files/AJZ2018.pdf
  2. Alstadsæter, A., Johannesen, N., & Zucman, G. (2019). “Tax Evasion and Inequality.” American Economic Review, 109(6), 2073–2103. https://pubs.aeaweb.org/doi/pdfplus/10.1257/aer.20172043
  3. Allingham, M. G., & Sandmo, A. (1972). “Income Tax Evasion: A Theoretical Analysis.” Journal of Public Economics, 1(3–4), 323–338. https://doi.org/10.1016/0047-2727(72)90010-2
  4. Arıkan, Z., & İnneci, A. (2023). “Küresel Asgari Kurumlar Vergisi ‘Dibe Doğru Yarış’ı Sona Erdirebilecek mi?” Vergi Sorunları Dergisi, 412, 13–20.
  5. Avi-Yonah, R. S. (2007). “International Tax as International Law: An Analysis of the International Tax Regime.” The American Journal of International Law, 101(2), 314–317. https://repository.law.umich.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1006&context=law_econ_archive
  6. Beer, S., de Mooij, R., & Liu, L. (2018). “International Corporate Tax Avoidance: A Review of the Channels, Magnitudes, and Blind Spots.” Journal of Economic Surveys, 34(3), 660–688. https://www.researchgate.net/publication/330515868
  7. Çömlekçioğlu, A. (2024). “Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmaları Kaynaklı İhtilafların Çözümünde Tahkim: Türk Hukuku Perspektifinden Bir Değerlendirme.” Sayıştay Dergisi, 35(133), 267–296.
  8. Essid, C. (2021). “The Global Minimum Tax Agreement: An End to Corporate Tax Havens?” SLU Law Journal Online, 73. https://scholarship.law.slu.edu/lawjournalonline/73

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Financial Law

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 28, 2025

Submission Date

July 15, 2025

Acceptance Date

September 3, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 10 Number: 2

APA
Gül Yücel, K., & Yücel, M. H. (2025). Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü. International Journal of Public Finance, 10(2), 459-482. https://doi.org/10.30927/ijpf.1742710
AMA
1.Gül Yücel K, Yücel MH. Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü. IJPF. 2025;10(2):459-482. doi:10.30927/ijpf.1742710
Chicago
Gül Yücel, Kadriye, and Muhammed Hasan Yücel. 2025. “Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü”. International Journal of Public Finance 10 (2): 459-82. https://doi.org/10.30927/ijpf.1742710.
EndNote
Gül Yücel K, Yücel MH (December 1, 2025) Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü. International Journal of Public Finance 10 2 459–482.
IEEE
[1]K. Gül Yücel and M. H. Yücel, “Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü”, IJPF, vol. 10, no. 2, pp. 459–482, Dec. 2025, doi: 10.30927/ijpf.1742710.
ISNAD
Gül Yücel, Kadriye - Yücel, Muhammed Hasan. “Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü”. International Journal of Public Finance 10/2 (December 1, 2025): 459-482. https://doi.org/10.30927/ijpf.1742710.
JAMA
1.Gül Yücel K, Yücel MH. Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü. IJPF. 2025;10:459–482.
MLA
Gül Yücel, Kadriye, and Muhammed Hasan Yücel. “Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü”. International Journal of Public Finance, vol. 10, no. 2, Dec. 2025, pp. 459-82, doi:10.30927/ijpf.1742710.
Vancouver
1.Kadriye Gül Yücel, Muhammed Hasan Yücel. Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü. IJPF. 2025 Dec. 1;10(2):459-82. doi:10.30927/ijpf.1742710

________________________________________________________________________________________________________________________

9246    9241    Content on this site is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International license.