Araştırma Makalesi

Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü

Cilt: 10 Sayı: 2 28 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü

Öz

Çok uluslu şirketlerin agresif vergi planlamasına yönelerek matrah aşındırma ve kâr transferi eylemlerine yönelmeleri, uluslararası vergilendirme kurallarındaki boşluklardan doğar. OECD ve G20 ülkelerinin bu eylemlerin önüne geçmek ve sisteme güvenin yeniden inşası için BEPS önlemleri çerçevesinde attığı adımlardan biri de Küresel Asgari Kurumlar Vergisidir. 2021 yılında 130'dan fazla ülkenin katılımıyla kabul edilen bu düzenleme, çok uluslu şirketlerin minimum %15 oranında Kurumlar Vergisi ödemesini garanti altına almayı amaçlamaktadır. Söz konusu reform temel olarak iki amaca hizmet etmektedir; bir taraftan vergi gelirlerini artırırken diğer yandan vergi rekabetini sınırlayarak daha adil bir küresel vergi düzeni oluşturmayı hedeflemektedir. Bu çalışmada bir vergi güvenlik önlemi olarak uygulanması hedeflenen Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin fikri temelleri, uygulanabilirliği, devletlerin vergilendirme yetkisi üzerinden mali egemenliklerine bir tehdit olup olmadığı tartışmaları ile birlikte ele alınacaktır. Getirilecek yeni bir küresel verginin, emek üzerindeki vergi yükünün daha eşit ve adil dağılımı sonucunu doğurup doğurmayacağı bu çalışmanın temel sorunsalını oluşturmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alstadsæter, A., Johannesen, N., & Zucman, G. (2018). “Who Owns the Wealth in Tax Havens? Macro Evidence and Implications for Global Inequality.” Journal of Public Economics, 162, 89–100. https://gabriel-zucman.eu/files/AJZ2018.pdf
  2. Alstadsæter, A., Johannesen, N., & Zucman, G. (2019). “Tax Evasion and Inequality.” American Economic Review, 109(6), 2073–2103. https://pubs.aeaweb.org/doi/pdfplus/10.1257/aer.20172043
  3. Allingham, M. G., & Sandmo, A. (1972). “Income Tax Evasion: A Theoretical Analysis.” Journal of Public Economics, 1(3–4), 323–338. https://doi.org/10.1016/0047-2727(72)90010-2
  4. Arıkan, Z., & İnneci, A. (2023). “Küresel Asgari Kurumlar Vergisi ‘Dibe Doğru Yarış’ı Sona Erdirebilecek mi?” Vergi Sorunları Dergisi, 412, 13–20.
  5. Avi-Yonah, R. S. (2007). “International Tax as International Law: An Analysis of the International Tax Regime.” The American Journal of International Law, 101(2), 314–317. https://repository.law.umich.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1006&context=law_econ_archive
  6. Beer, S., de Mooij, R., & Liu, L. (2018). “International Corporate Tax Avoidance: A Review of the Channels, Magnitudes, and Blind Spots.” Journal of Economic Surveys, 34(3), 660–688. https://www.researchgate.net/publication/330515868
  7. Çömlekçioğlu, A. (2024). “Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmaları Kaynaklı İhtilafların Çözümünde Tahkim: Türk Hukuku Perspektifinden Bir Değerlendirme.” Sayıştay Dergisi, 35(133), 267–296.
  8. Essid, C. (2021). “The Global Minimum Tax Agreement: An End to Corporate Tax Havens?” SLU Law Journal Online, 73. https://scholarship.law.slu.edu/lawjournalonline/73

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mali Hukuk

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

15 Temmuz 2025

Kabul Tarihi

3 Eylül 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 10 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Gül Yücel, K., & Yücel, M. H. (2025). Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü. International Journal of Public Finance, 10(2), 459-482. https://doi.org/10.30927/ijpf.1742710
AMA
1.Gül Yücel K, Yücel MH. Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü. IJPF. 2025;10(2):459-482. doi:10.30927/ijpf.1742710
Chicago
Gül Yücel, Kadriye, ve Muhammed Hasan Yücel. 2025. “Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü”. International Journal of Public Finance 10 (2): 459-82. https://doi.org/10.30927/ijpf.1742710.
EndNote
Gül Yücel K, Yücel MH (01 Aralık 2025) Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü. International Journal of Public Finance 10 2 459–482.
IEEE
[1]K. Gül Yücel ve M. H. Yücel, “Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü”, IJPF, c. 10, sy 2, ss. 459–482, Ara. 2025, doi: 10.30927/ijpf.1742710.
ISNAD
Gül Yücel, Kadriye - Yücel, Muhammed Hasan. “Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü”. International Journal of Public Finance 10/2 (01 Aralık 2025): 459-482. https://doi.org/10.30927/ijpf.1742710.
JAMA
1.Gül Yücel K, Yücel MH. Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü. IJPF. 2025;10:459–482.
MLA
Gül Yücel, Kadriye, ve Muhammed Hasan Yücel. “Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü”. International Journal of Public Finance, c. 10, sy 2, Aralık 2025, ss. 459-82, doi:10.30927/ijpf.1742710.
Vancouver
1.Kadriye Gül Yücel, Muhammed Hasan Yücel. Dibe Doğru Yarıştan Adil Vergilendirmeye: Küresel Asgari Kurumlar Vergisinin Rolü. IJPF. 01 Aralık 2025;10(2):459-82. doi:10.30927/ijpf.1742710

________________________________________________________________________________________________

9246    9241    Content on this site is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International.

________________________________________________________________________________________________