Research Article

ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ

Volume: 9 Number: 2 October 1, 2025
EN TR

ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ

Abstract

Bu çalışma, popüler televizyon dizilerinde yer alan kurgusal iç mekânların mekânsal dizim yöntemi aracılığıyla incelenmesini amaçlamaktadır. Araştırmada Sex and the City dizisinden Carrie Bradshaw'ın evi, How I Met Your Mother dizisinden Ted ve Marshall'ın dairesi ile Friends dizisinden Monica'nın evi örneklem olarak seçilmiştir. Bu bağlamda öncelikle geçiş ilişkileri temel alınarak oluşturulan işlev şemasının, mimari plan üzerine yerleştirilmiş hâli olan geçirgenlik grafiği oluşturulmuştur. Ardından Syntax 2D yazılımı kullanılarak VGA (Visibility Graph Analysis) analizleri üretilmiştir. Mekânlar arasındaki bağlantı yoğunluğu, görsel erişebilirlik düzeyleri ve mahremiyet–sosyal etkileşim dengesi yorumlanmıştır. Bulgular, her bir mekânın kurgusal anlatıdaki rolüyle doğrudan ilişkili olduğunu göstermektedir. Carrie'nin evi bireysel mahremiyeti ve yaratıcılık odaklı alanları ön plana çıkarırken; Ted ve Marshall'ın dairesi sosyal etkileşime açık, ortak kullanım ağırlıklı bir düzen sergilemektedir. Monica'nın evi ise açık planlı sosyal alan ile bireysel odalar arasında dengeli bir geçiş sunmaktadır. Çalışma, mekânsal dizim analizlerinin, kurmaca mekânların fiziksel plan düzeyindeki yapısını ortaya koymanın yanı sıra, bu mekânların anlatıdaki işlevlerini anlamada da güçlü bir araç olduğunu ortaya koymaktadır.

Keywords

References

  1. Ateş, E. S., & Özel, Y. (2022). İç mekân tasarımında renk ve biçimin etkin-liği. İstanbul Ticaret Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 22(43), 113-123.
  2. Bafna, S. (2003). Space syntax: A brief introduction to its logic and analy-tical techniques. Environment and Behavior, 35(1), 17–29.
  3. Dursun, P., & Saglamer, G. (2009). Analysing housing quality: Belerko housing settlement, Trabzon, Turkey. Open House International, 34(4), 46-56.
  4. Günal, B., & Esin, N. (2010). İnsan-Mekân iletişim modeli bağlamında konutta psiko-sosyal kalitenin irdelenmesi. İTÜDERGİSİ/a, 6(1): 19-30.
  5. Husserl, E. (2003). Fenomenoloji üzerine beş ders. Harun Tepe (Çev.). An-kara: Bilim ve Sanat.
  6. Hillier, B. (2003). The knowledge that shapes the space. Progress in Plan-ning, 55(2), 107–197. https://doi.org/10.1016/S0305-9006(03)00003-7
  7. Hillier, B., & Hanson, J. (1989). The Social Logic of Space. Cambridge: Cambridge University Press.
  8. Hillier, B. (1996). Space is the Machine: A Configurational Theory of Arc-hitecture. Cambridge University Press.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Sociology (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 1, 2025

Submission Date

August 8, 2025

Acceptance Date

September 21, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 9 Number: 2

APA
Kandemir, A. (2025). ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ. International Journal of Social And Humanities Sciences, 9(2), 49-66. https://izlik.org/JA98RJ82DP
AMA
1.Kandemir A. ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ. IJSHS. 2025;9(2):49-66. https://izlik.org/JA98RJ82DP
Chicago
Kandemir, Ayşenur. 2025. “ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ”. International Journal of Social And Humanities Sciences 9 (2): 49-66. https://izlik.org/JA98RJ82DP.
EndNote
Kandemir A (October 1, 2025) ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ. International Journal of Social And Humanities Sciences 9 2 49–66.
IEEE
[1]A. Kandemir, “ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ”, IJSHS, vol. 9, no. 2, pp. 49–66, Oct. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA98RJ82DP
ISNAD
Kandemir, Ayşenur. “ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ”. International Journal of Social And Humanities Sciences 9/2 (October 1, 2025): 49-66. https://izlik.org/JA98RJ82DP.
JAMA
1.Kandemir A. ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ. IJSHS. 2025;9:49–66.
MLA
Kandemir, Ayşenur. “ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ”. International Journal of Social And Humanities Sciences, vol. 9, no. 2, Oct. 2025, pp. 49-66, https://izlik.org/JA98RJ82DP.
Vancouver
1.Ayşenur Kandemir. ANLATI VE MEKÂN: POPÜLER TV YAPIMLARINDAKİ KURGUSAL İÇ MEKÂNLARIN MEKÂN DİZİMİ ANALİZİ. IJSHS [Internet]. 2025 Oct. 1;9(2):49-66. Available from: https://izlik.org/JA98RJ82DP