Belkıs Balpınar ve Sanatsal Kilim Dokumaları

Year 2021, Volume: 1 Issue: 8 Mart Özel Sayısı, 69 - 83, 31.03.2021

Öznur Aydın , Tuba Ayhan

Abstract

En eski dokuma türlerinden biri olan kilim; atkı ipliklerinin çözgü ipliklerinin altından ve üstünden geçmesiyle oluşur. Önceleri soğuk, toz ve rutubet gibi dış etkenlerden korumak amacıyla ortaya çıkmıştır. Daha sonra insanın süsleme gereksinimine de cevap vererek dokumacının duygu, düşünce, gelenek ve göreneklerini, motifler ve renkler aracılığıyla yansıtan bir sanata dönüşmüştür. Geleneksel ile günümüz arasında bir köprü oluşturarak, yeni bir sanat formuna öncülük eden sanatçılardan biri de Belkıs Balpınar’dır. Bu çalışmada Türkiye'nin en önemli kilim sanatçılarından birisi olan Belkıs Balpınar'ın, 1960’lı yıllardan itibaren sanat eğitimini tamamlayarak kurumsal yapılardaki çalışmaları sonucu kazanmış olduğu donanımları ve bunun sonucunda şekillenen dokuma sanatı ele alınmıştır. Makale yöntemini oluşturan Belkıs Balpınar ile sözlü görüşme; 19 Mart, 15 Nisan, 10 Mayıs, 17-18 Mayıs ve 9 Haziran 2019 tarihlerinde danışmanlığını yürütmüş olduğum lisans öğrencim Kübra USTA tarafından gerçekleştirilmiştir. Makalede; Art Kilim sanatçısı olan Balpınar’ın yaşamı, geleneksel dokumalara olan bakış açısı ve tasarımları incelenmiştir.

Keywords

Belkıs Balpınar Acar , Art Kilim , Kilim , Kilim Sanatçısı , Müze , Halı -Kilim Müzesi

Belkıs Balpınar and Artıstıc Rug Weavıng

Abstract

Rug, one of the oldest types of weaving, is formed when the weft threads pass under and over the warp threads. It was first created to protect it from external factors such as cold, dust, and moisture. Later, it turned into an art reflecting the feelings, thoughts, traditions, and customs of the weaver through motifs and colors by responding to the ornamentation need of the human. Belkıs Balpınar is one of the artists who pioneered a new art form by creating a bridge between the traditional and the present. In this study, Turkey’s one of the most important rug artists Belkıs Balpınar and her equipment that she has gained as a result of her work in organizational structure by completing art education since the 1960s and the art of weaving shaped as a result of this were discussed. The verbal interview with Belkıs Balpınar creating the method of the article was conducted by my undergraduate student, Kübra Usta, with whom I supervised on March 19, April 15, May 10, May 17-18, and June 9, 2019. The life of Balpınar, as an Art Kilim artist, her perspective on traditional weaving, and her designs were examined.

Keywords

Belkıs Balpınar Acar , Rug , Rugs Artist , Art Kilim , Museum , Carpet-Rug Museum.

References

• Acar, B. (1975) Kilim ve Düz Dokuma zaygılar, Ak zayınları Türk Süsleme Sanatları Serisi: 3.
• Balpınar, B. se Hirsch U. (1982). Kilim, Cicim, Zili, Sumak Türk Düz Dokuma Yaygıları, Eren Yayınevi.
• Beşen, M. (2011). Geleneksel Halı Dokumalarının Çağdaş Halıya Etkileri. (Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul. (303095)
• Hirsch, U. ve Balpınar, B. (1982). T.C. Vakıflar Genel Müdürlüğü Kilim ve Düz Dokuma Yaygılar Müzesi Kataloğu, Wesel, Almanya: Uta Hülsey Yayınevi.
• Öngen, A, G. (2016). Çağdaş Türk Kirkitli Dokuma Sanatçıları, Akdeniz Sanat Dergisi, Cilt:9, Sayı:17.
• Usluca Erim, Ö. ;2019Ϳ. Sanatsal Bir İfade Aracı Olarak Tekstil, 7dil dergisi, 2019, cilt: 8, sayı: 54 DOI:10.7816ͬ/idil-08-54-18.
• https://annalaudel.gallery/artists/belkis-balpinar/ Erişim Tarihi: 09.06.2019.
• https://www.dogadernegi.org/sihirli-gunler/ Erişim Tarihi: 09.06.2019.
• https://www.artsy.net/show/ethan-cohen-new-york-belkis-balpinar-weave-knot?sort=partner_show_position Erişim Tarihi: 07.03.2021.
• https://www.50golborneart.com/biography-belkis-balpinar Erişim Tarihi 07.03.2021.
• https://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/ferhan-istanbullu/kilim-formunda-sanat-40558530 Erişim Tarihi: 22.03.2021