Research Article

Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi

Volume: 18 Number: 1 April 28, 2026
EN TR

Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi

Abstract

Amaç: Psikiyatrik hastalıkların kardiyovasküler hastalıklar (KVH) için bağımsız bir risk faktörü olduğu ve bu iki durum arasında çift yönlü bir ilişki bulunduğu bilinmektedir. Trigliserit/HDL kolesterol oranının logaritması alınarak hesaplanan Aterojenik Plazma İndeksi (API), KVH riskini belirlemede önemli bir biyobelirteç olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmanın amacı, psikiyatri kliniğinde yatan hastaların API seviyelerini incelemek ve psikiyatrik tanı, yaş, cinsiyet ve hastanede yatış süresine göre karşılaştırmaktır. Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya, 01.01.2023 - 01.01.2025 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinin psikiyatri kliniğinde yatarak tedavi gören hastalar dahil edilmiştir. Hastaların yaş, cinsiyet, DSM-5'e göre psikiyatrik tanıları, yatış süreleri ve lipid profillerine ilişkin veriler tıbbi kayıtlarından elde edilmiştir. Hastalar iki gruba ayrılmıştır: psikotik bozukluklar (şizofreni, şizoaffektif bozukluk, psikotik bipolar bozukluk) ve nevrotik bozukluklar (majör depresif bozukluk, anksiyete bozuklukları, obsesif-kompulsif bozukluk, travma ilişkili bozukluklar). API değerleri, bağımsız örneklem t-testi kullanılarak karşılaştırılmıştır. Bulgular: Psikotik ve nevrotik bozukluğu olan hastalar arasında API seviyeleri açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). Yaş grupları (18-40 ve 41+ yaş) ve hastanede yatış süresi (≤30 gün, ≥31 gün) açısından da AİP seviyeleri benzer bulunmuştur (p > 0.05). Cinsiyet açısından ise erkeklerde AİP seviyeleri kadınlara göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p <0,05). Sonuç: Çalışmamızda, psikiyatrik hastalıklara sahip bireylerde API seviyelerinin psikotik ve nevrotik bozukluklar arasında farklılık göstermediği, ancak erkeklerde daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir. Bu bulgular, psikiyatrik hastalıkların KVH risk profili ile ilişkisini daha iyi anlamak için ileri araştırmalara ihtiyaç olduğunu göstermektedir. API’nin psikiyatrik hastalar arasında KVH riskinin belirlenmesinde potansiyel bir biyobelirteç olarak değerlendirilmesi önemlidir.

Keywords

References

  1. Referans 1. De Hert M, Detraux J, Vancampfort D. The intriguing relationship between coronary heart disease and mental disorders. Dialogues Clin Neurosci. 2018;20(1):31-40.
  2. Referans 2. Whooley MA, Wong JM. Depression and cardiovascular disorders. Annu Rev Clin Psychol. 2013;9(1):327-354.
  3. Referans 3. Seligman F, Nemeroff CB. The interface of depression and cardiovascular disease: therapeutic implications. Ann N Y Acad Sci. 2015;1345(1):25-35.
  4. Referans 4. Hayes J, Miles J, Walters K, King M, Osborn D. A systematic review and meta-analysis of premature mortality in bipolar affective disorder. Acta Psychiatr Scand. 2015;131(6):417-425.
  5. Referans 5. Fan Z, Wu Y, Shen J, Ji T, Zhan R. Schizophrenia and the risk of cardiovascular diseases: a meta-analysis of thirteen cohort studies. J Psychiatr Res. 2013;47(11):1549-1556.
  6. Referans 6. Celano CM, Millstein RA, Bedoya CA, Healy BC, Roest AM, Huffman JC. Association between anxiety and mortality in patients with coronary artery disease: A meta-analysis. Am Heart J. 2015;170(6):1105-1115. Referans
  7. Referans 7. Correll CU, Detraux J, De Lepeleire J, De Hert M. Effects of antipsychotics, antidepressants and mood stabilizers on risk for physical diseases in people with schizophrenia, depression and bipolar disorder. World Psychiatry. 2015;14(2):119-136.
  8. Referans 8. Meijer A, Conradi H, Bos E, Anselmino M, Carney R, Denollet J, et al. Adjusted prognostic association of depression following myocardial infarction with mortality and cardiovascular events: individual patient data meta-analysis. Br J Psychiatry. 2013;203(2):90-102.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Psychiatry

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 28, 2026

Submission Date

March 30, 2025

Acceptance Date

October 6, 2025

Published in Issue

Year 2026 Volume: 18 Number: 1

APA
Aydın, S., Eser, B., & Güneysu, İ. (2026). Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi. International Journal of Tokat Medical Sciences, 18(1), 1-8. https://izlik.org/JA86TD83CD
AMA
1.Aydın S, Eser B, Güneysu İ. Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi. International Journal of Tokat Medical Sciences. 2026;18(1):1-8. https://izlik.org/JA86TD83CD
Chicago
Aydın, Sare, Burcu Eser, and İlker Güneysu. 2026. “Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi”. International Journal of Tokat Medical Sciences 18 (1): 1-8. https://izlik.org/JA86TD83CD.
EndNote
Aydın S, Eser B, Güneysu İ (April 1, 2026) Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi. International Journal of Tokat Medical Sciences 18 1 1–8.
IEEE
[1]S. Aydın, B. Eser, and İ. Güneysu, “Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi”, International Journal of Tokat Medical Sciences, vol. 18, no. 1, pp. 1–8, Apr. 2026, [Online]. Available: https://izlik.org/JA86TD83CD
ISNAD
Aydın, Sare - Eser, Burcu - Güneysu, İlker. “Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi”. International Journal of Tokat Medical Sciences 18/1 (April 1, 2026): 1-8. https://izlik.org/JA86TD83CD.
JAMA
1.Aydın S, Eser B, Güneysu İ. Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi. International Journal of Tokat Medical Sciences. 2026;18:1–8.
MLA
Aydın, Sare, et al. “Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi”. International Journal of Tokat Medical Sciences, vol. 18, no. 1, Apr. 2026, pp. 1-8, https://izlik.org/JA86TD83CD.
Vancouver
1.Sare Aydın, Burcu Eser, İlker Güneysu. Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi. International Journal of Tokat Medical Sciences [Internet]. 2026 Apr. 1;18(1):1-8. Available from: https://izlik.org/JA86TD83CD