Araştırma Makalesi

Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi

Cilt: 18 Sayı: 1 28 Nisan 2026
PDF İndir
EN TR

Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi

Öz

Amaç: Psikiyatrik hastalıkların kardiyovasküler hastalıklar (KVH) için bağımsız bir risk faktörü olduğu ve bu iki durum arasında çift yönlü bir ilişki bulunduğu bilinmektedir. Trigliserit/HDL kolesterol oranının logaritması alınarak hesaplanan Aterojenik Plazma İndeksi (API), KVH riskini belirlemede önemli bir biyobelirteç olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmanın amacı, psikiyatri kliniğinde yatan hastaların API seviyelerini incelemek ve psikiyatrik tanı, yaş, cinsiyet ve hastanede yatış süresine göre karşılaştırmaktır. Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya, 01.01.2023 - 01.01.2025 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinin psikiyatri kliniğinde yatarak tedavi gören hastalar dahil edilmiştir. Hastaların yaş, cinsiyet, DSM-5'e göre psikiyatrik tanıları, yatış süreleri ve lipid profillerine ilişkin veriler tıbbi kayıtlarından elde edilmiştir. Hastalar iki gruba ayrılmıştır: psikotik bozukluklar (şizofreni, şizoaffektif bozukluk, psikotik bipolar bozukluk) ve nevrotik bozukluklar (majör depresif bozukluk, anksiyete bozuklukları, obsesif-kompulsif bozukluk, travma ilişkili bozukluklar). API değerleri, bağımsız örneklem t-testi kullanılarak karşılaştırılmıştır. Bulgular: Psikotik ve nevrotik bozukluğu olan hastalar arasında API seviyeleri açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). Yaş grupları (18-40 ve 41+ yaş) ve hastanede yatış süresi (≤30 gün, ≥31 gün) açısından da AİP seviyeleri benzer bulunmuştur (p > 0.05). Cinsiyet açısından ise erkeklerde AİP seviyeleri kadınlara göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p <0,05). Sonuç: Çalışmamızda, psikiyatrik hastalıklara sahip bireylerde API seviyelerinin psikotik ve nevrotik bozukluklar arasında farklılık göstermediği, ancak erkeklerde daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir. Bu bulgular, psikiyatrik hastalıkların KVH risk profili ile ilişkisini daha iyi anlamak için ileri araştırmalara ihtiyaç olduğunu göstermektedir. API’nin psikiyatrik hastalar arasında KVH riskinin belirlenmesinde potansiyel bir biyobelirteç olarak değerlendirilmesi önemlidir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Referans 1. De Hert M, Detraux J, Vancampfort D. The intriguing relationship between coronary heart disease and mental disorders. Dialogues Clin Neurosci. 2018;20(1):31-40.
  2. Referans 2. Whooley MA, Wong JM. Depression and cardiovascular disorders. Annu Rev Clin Psychol. 2013;9(1):327-354.
  3. Referans 3. Seligman F, Nemeroff CB. The interface of depression and cardiovascular disease: therapeutic implications. Ann N Y Acad Sci. 2015;1345(1):25-35.
  4. Referans 4. Hayes J, Miles J, Walters K, King M, Osborn D. A systematic review and meta-analysis of premature mortality in bipolar affective disorder. Acta Psychiatr Scand. 2015;131(6):417-425.
  5. Referans 5. Fan Z, Wu Y, Shen J, Ji T, Zhan R. Schizophrenia and the risk of cardiovascular diseases: a meta-analysis of thirteen cohort studies. J Psychiatr Res. 2013;47(11):1549-1556.
  6. Referans 6. Celano CM, Millstein RA, Bedoya CA, Healy BC, Roest AM, Huffman JC. Association between anxiety and mortality in patients with coronary artery disease: A meta-analysis. Am Heart J. 2015;170(6):1105-1115. Referans
  7. Referans 7. Correll CU, Detraux J, De Lepeleire J, De Hert M. Effects of antipsychotics, antidepressants and mood stabilizers on risk for physical diseases in people with schizophrenia, depression and bipolar disorder. World Psychiatry. 2015;14(2):119-136.
  8. Referans 8. Meijer A, Conradi H, Bos E, Anselmino M, Carney R, Denollet J, et al. Adjusted prognostic association of depression following myocardial infarction with mortality and cardiovascular events: individual patient data meta-analysis. Br J Psychiatry. 2013;203(2):90-102.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikiyatri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Nisan 2026

Gönderilme Tarihi

30 Mart 2025

Kabul Tarihi

6 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 18 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Aydın, S., Eser, B., & Güneysu, İ. (2026). Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi. International Journal of Tokat Medical Sciences, 18(1), 1-8. https://izlik.org/JA86TD83CD
AMA
1.Aydın S, Eser B, Güneysu İ. Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi. Int J Tokat Med Sci. 2026;18(1):1-8. https://izlik.org/JA86TD83CD
Chicago
Aydın, Sare, Burcu Eser, ve İlker Güneysu. 2026. “Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi”. International Journal of Tokat Medical Sciences 18 (1): 1-8. https://izlik.org/JA86TD83CD.
EndNote
Aydın S, Eser B, Güneysu İ (01 Nisan 2026) Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi. International Journal of Tokat Medical Sciences 18 1 1–8.
IEEE
[1]S. Aydın, B. Eser, ve İ. Güneysu, “Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi”, Int J Tokat Med Sci, c. 18, sy 1, ss. 1–8, Nis. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA86TD83CD
ISNAD
Aydın, Sare - Eser, Burcu - Güneysu, İlker. “Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi”. International Journal of Tokat Medical Sciences 18/1 (01 Nisan 2026): 1-8. https://izlik.org/JA86TD83CD.
JAMA
1.Aydın S, Eser B, Güneysu İ. Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi. Int J Tokat Med Sci. 2026;18:1–8.
MLA
Aydın, Sare, vd. “Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi”. International Journal of Tokat Medical Sciences, c. 18, sy 1, Nisan 2026, ss. 1-8, https://izlik.org/JA86TD83CD.
Vancouver
1.Sare Aydın, Burcu Eser, İlker Güneysu. Psikiyatri Servisinde Yatan Hastalarda Kardiyovasküler Risk Belirleyici Olarak Aterojenik Plazma İndeksi. Int J Tokat Med Sci [Internet]. 01 Nisan 2026;18(1):1-8. Erişim adresi: https://izlik.org/JA86TD83CD