Research Article

Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Volume: 6 Number: 3 September 30, 2021
EN TR

Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Abstract

Amaç: Teknolojinin gelişmesi ile birlikte günümüzde bilgiye ulaşmada internet kullanımı gittikçe yaygınlaşmıştır. Sağlıkla ilgili bilgileri doğru değerlendirebilmek ayrıca önem taşımaktadır. Bu çalışmada amaç, Duong ve arkadaşları tarafından geliştirilen Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeği’nin Türkçe geçerlik ve güvenirliğini değerlendirerek Türkçe formunun oluşturulmasıdır. Gereç ve Yöntem: Araştırmada elde edilen veriler SPSS 22.0 ve LISREL 5.53 istatistik paket programları aracılığıyla değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde Bartlett testi ve Kaiser-Meyer- Olkin (KMO) testi yapılmış; Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA), Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ve pearson korelasyon analizi uygulanmıştır. Geçerlilik aşamasında dil ve kapsam geçerliği yapılmıştır. Geliştirilen ölçeğin güvenirlik değeri düzeyinin saptanmasında iç tutarlılık için “Cronbach alfa güvenirlik katsayısı” hesaplanmıştır. Bulgular: Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Formu’nun maddelerin faktör yüklerinin 0,472 ile 0,706, madde toplam korelasyonlarının 0,391 ile 0,613 ve DFA yüklerinin 0,49 ile 0,73 arasında değiştiği belirlenmiştir. 12 maddelik ölçeğin Cronbach alfa güvenirlik katsayısı 0,856 olarak bulunmuştur. Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeği’nin maddelerin faktör yüklerinin 0,692 ile 0,858 , madde toplam korelasyonlarının 0,492 ile 0,700 ve DFA yüklerinin 0,29 ile 0,68 arasında değiştiği tespit edilmiştir. 4 maddelik ölçeğin Cronbach alpha güvenirlik katsayısı 0,785 olarak bulunmuştur. Sonuç: Her iki ölçeğin Türkçe formu, ülkemizde 18-65 yaş arası bireylerin sağlık okuryazarlığını ve dijital sağlıklı diyet okuryazarlığını değerlendirmek amacıyla kullanılabilir

Keywords

References

  1. Deniz S. Bireylerin e-sağlık okuryazarlığı ve siberkondri düzeylerinin incelenmesi. İnsan &İnsan. 2020; 7(24): 84-96.
  2. Duong TV, Aringazina A, Kayupova G, Nurjanah, Pham TV, Pham KM, et al. Development and validation of a New Short-Form Health Literacy Instrument (HLS-SF12) for the general public in six Asian countries. HLRP.2019a; 3(2): 90-102.
  3. Hahn EA, Burns JL, Jacobs EA, Ganschow PS, Garcia SF, Rutsohn JP, et al. Health literacy and patient-reported outcomes: a cross-sectional study of underserved english- and spanish-speaking patients with type 2 diabetes. J Health Commun. 2015; 20: 4-15.
  4. Nguyen HT, Do BN, Pham KM, Kim GB, Dam HTB, Nguyen TT, et al. Fear of COVID-19 Scale—associations of ıts scores with health literacy and health-related behaviors among medical students. Int J Environ Res Public Health. 2020a; 17: 4164.
  5. Nyugen TT, Le NT, Nyugen MH, Pham LV, Do BN, Nyugen HC, et al. Health literacy and preventive behaviors modify the association between pre-existing health conditions and suspected COVID-19 symptoms: a multi-ınstitutional survey. Int J Environ Res Public Health. 2020b; 17: 8598.
  6. Gencer ZT, Daşlı Y, Biçer EB. Sağlık iletişiminde yeni yaklaşımlar: dijital medya kullanımı. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi. 2019; 22(1): 42-52.
  7. Duong TV, Pham KM, Do BN, Kim GB, Dam HT, Le VTT, et al. Digital Healthy Diet Literacy and self-perceived eating behavior change during COVID-19 pandemic among undergraduate nursing and medical students: a rapid online survey. Int J Environ Res Public Health. 2020;17(19):7185.
  8. Tavşancıl E. Tutumların ölçülmesi ve SPSS ile veri analizi. Ankara: Nobel Yayınevi; 2014. p 230.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Care Administration

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 30, 2021

Submission Date

February 9, 2021

Acceptance Date

May 5, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 6 Number: 3

APA
Karahan Yılmaz, S., & Eskici, G. (2021). Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 6(3), 19-25. https://izlik.org/JA25RH62FC
AMA
1.Karahan Yılmaz S, Eskici G. Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. İKÇÜSBFD. 2021;6(3):19-25. https://izlik.org/JA25RH62FC
Chicago
Karahan Yılmaz, Sevil, and Günay Eskici. 2021. “Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form Ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6 (3): 19-25. https://izlik.org/JA25RH62FC.
EndNote
Karahan Yılmaz S, Eskici G (September 1, 2021) Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6 3 19–25.
IEEE
[1]S. Karahan Yılmaz and G. Eskici, “Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, İKÇÜSBFD, vol. 6, no. 3, pp. 19–25, Sept. 2021, [Online]. Available: https://izlik.org/JA25RH62FC
ISNAD
Karahan Yılmaz, Sevil - Eskici, Günay. “Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form Ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 6/3 (September 1, 2021): 19-25. https://izlik.org/JA25RH62FC.
JAMA
1.Karahan Yılmaz S, Eskici G. Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. İKÇÜSBFD. 2021;6:19–25.
MLA
Karahan Yılmaz, Sevil, and Günay Eskici. “Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form Ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, vol. 6, no. 3, Sept. 2021, pp. 19-25, https://izlik.org/JA25RH62FC.
Vancouver
1.Sevil Karahan Yılmaz, Günay Eskici. Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği-Kısa Form ve Dijital Sağlıklı Diyet Okuryazarlığı Ölçeğinin Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. İKÇÜSBFD [Internet]. 2021 Sep. 1;6(3):19-25. Available from: https://izlik.org/JA25RH62FC



Licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.