A Meta-Synthesis Study on the Glass Ceiling Factors in Türkiye

Abstract

For the past 100 years, Turkishwomen have had the opportunity to obtain an education and enter the labor force due to the democratic regime established in 1923. Despite some economic and social barriers, they have taken advantage of these opportunities and advanced in their careers to some extent. However, as with all women around the world, they face barriers in their career paths. This study aims to analyze the scientific research studies on the glass ceiling syndrome conducted in Türkiye to gain detailed insights into people’s perception of the glass ceiling and capture their perspectives on the factors that contribute to it. This is a meta-synthesis study aimed at conducting a systematic review of selected qualitative studies and integrating their findings. A systematic search was conducted across local academic databases, namely, Dergipark and Tubitak Ulakbim-Equal. MAXQDA2022 software was used to code and analyze the articles. The factors forming glass ceiling defined by the studies were renamed as 18 subthemes in total and classified under three themes: (1) personal factors, (2) sociocultural factors and (3) organizational factors. Although the role of motherhood and work life balance was found to be the most frequently referred factor, some current research revealed that not only women but also men experience this syndrome in Türkiye, despite the patriarchal culture of the country. The study’s limitations are noted, and the implications and future research directions are discussed. JEL Classification : M1 , M12 , M14

Keywords

• Glass ceiling
• Qualitative studies
• Meta-synthesis
• Factors forming glass ceiling
• career barriers

References

1. Afza, S. R. & Newaz, M. K. (2008). Factors determining the presence of glass ceiling and influencing women career advancement in Bangladesh, BRAC University Journal, vol. V, no. 1: 85-92. google scholar
2. Atan, E. (2011). İlköğretim okullarında görev yapan kadın okul yöneticilerinin cam tavana ilişkin algılarının incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, İstanbul, Türkiye. google scholar
3. Aspfors, J. & Fransson, G. (2015). Research on mentor education for mentors of newly qualified teachers: a qualitative meta-synthesis, Teaching and Teacher Education, 48: 75-86. google scholar
4. Bazzoli, A., & Probst, T. M. (2022). Vulnerable workers in insecure jobs: A critical meta-synthesis of qualitative findings, Applied Psychology, 1-21. google scholar
5. Berkery, E., Morley, M. & Tiernan, S. (2013). Beyond gender role stereotypes and requisite managerial characteristics, Gender in Management: An International Journal, 28(5): 278-298. google scholar
6. Brannigan, C., Galvin, R., Walsh, M. E., Loughnane, C., Morrissey, E. J., Macey, C., Delargy, M., ve Horgan, N. F. (2016). Barriers and facilitators associated with return to work after stroke: A qualitative meta-synthesis. Disability and Rehabilitation, Disability and Rehabilitation, 39 (3): 211-222. google scholar
7. Bulut, D. & Kızıldağ, D. (2017). Cinsiyet ayrımcılığı ve kadın insan kaynakları yöneticilerinin kariyerleri üzerindeki etkileri, Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 15(2): 81-102. google scholar
8. Bulut, S. & Çelikten M. (2021). Türk eğitim sisteminde kadın okul yöneticiliği, Journal of Social, Humanities and Administrative Sciences, 7(40): 886-94. google scholar

9. Büyükyaprak, F. (2015). Çalışan kadın personelin kariyer gelişimi engellerinden cam tavan sendromu: MEB merkez teşkilatı örneği. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Türk Hava Kurumu Üniversitesi, Ankara, Türkiye. google scholar
10. Cech, E.A. & Blair-Loy, M. (2010). Perceiving glass ceilings? Meritocratic versus structural explanations of gender inequality among women in science and technology, Social Problems, 57(3): 371-397. google scholar
11. Coffman, K.B., Exley, C.L. & Muriel Niederle, M. (2019). When gender discrimination is not about gender, Harvard Business School Working Paper, No.18-054, December 2017 (Revised January 2019). google scholar
12. Cotter, D. A. & Hermsen, J. (2001). The glass ceiling effect, Social Forces, 80(2): 655-681. google scholar
13. Çalık, M. & Sözbilir, M. (2014). İçerik analizinin parametreleri, Eğitim ve Bilim, 39 (174): 33-38. google scholar
14. Çetin, A. (2011). Kadın yöneticilerin cam tavan algısının cam tavana aşma stratejilerine etkisi: bursa ili tekstil sektöründe bir alan araştırması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Dumlupınar Üniversitesi, Kütahya, Türkiye. google scholar
15. Çoban, S. (2022). Gender and telework: work and family experiences of teleworking professional, middleclass, married women with children during the covid-19 pandemic in Turkey, Gender Work Organization. 2022; 29: 241-255. google scholar
16. Davidson, M.J. & Cooper, C.L. (1992). Shattering the Glass Ceiling: The Woman Manager, Chapman, London. google scholar
17. Demir, S. (2018). Akademide kadın: Farklı disiplinlerden kadınların akademideki yeri ve aile yaşamlarıyla etkileşimi, Siyasal Bilimler Dergisi, 6(1):187-210. google scholar
18. Dehaghani, M. V.; Cholmaghani, G. & Goli, M. (2013). Factors Causing the Glass Ceiling in Public Organizations, International Journal of Scientific Research in Knowledge (IJSRK), 1(5): 106-115. google scholar
19. Derin, N. (2020). Glass ceiling syndrome with examples around the world and Turkey, Journal of Individual & Society, Year 10, Issue 2: 137-154. google scholar
20. Dickerson, A. & Taylor, M.A. (2000). Self-limiting behavior in women, Group and Organization Management, 25(2): 191-210. google scholar
21. Doğramacı, E. (1984). Status of Women in Turkey, Meteksan Co. Ltd. Ankara. google scholar
22. Dreher, G. F. (2003). Breaking the glass ceiling: The effects of sex ratios and work-life programs on female leadership at the top, Human Relations, Volume 56(5), The Tavistock Institute, Sage Publications: 541-562. google scholar
23. Erdoğan, E. & Acar, P. (2019). Cam tavan sendromu bağlamında kadın ve iş yaşamı: eğitim sektöründe nitel bir araştırma, International Journal of Social Humanities Sciences Research (JSHSR), 6(40): 2125-34. google scholar
24. Finfgeld D.L. (2003). Meta-synthesis: The state of the art-so far. Qualitative Health Research, 13: 893-904. google scholar
25. Finfgeld-Connett, D. (2010). Generalizability and transferability of meta-synthesis research findings, Journal of Advanced Nursing, 66(2): 246-254. google scholar
26. Flick, U. 2015. Introducing research methodology: A beginner’s guide to doing a research project. Analyzing Qualitative and Qualitative Data. London: SAGE Publications. google scholar
27. Hartman, R.L. & Barber, E.G. (2020). Women in the workforce: The effect of gender on occupational self-efficacy, work engagement and career aspirations, Gender in Management, 35(1): 92-118. google scholar
28. Hoşgör, H., Hoşgör, D. G. & Memiş, K. (2016). Sosyo-demografik özellikler ile cam tavan sendromu arasındaki ilişki ve farklılıkların incelenmesi: Sağlık çalışanları örneği, Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (35): 345-362. google scholar
29. İmamoğlu- Akman, G. & Akman, Y. (2016). Kraliçe arı sendromu bağlamında kadın öğretmenlerin kadın yöneticilere ilişkin görüşleri, Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(3): 748- 763. google scholar
30. İpçioğlu, İ., Eğilmez, Ö. & Şen, H. (2018). Cam tavan sendromu: İnsan kaynakları yöneticileri bağlamında bir araştırma, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(25): 686-709. google scholar
31. Karaca, A. (2007). Career barriers of female managers: an emprical study on glass ceiling sydrome, Master’s thesis, Selcuk University, Konya,Turkiye. google scholar
32. Karakaya, Ş., & Reyhanoglu, M. (2020). Erkek egemen dünyada kadın yönetici olmak: Kadın yönetici çevresi üzerine bir araştırma, Journal of Politics, Economy and Management 3(1): 47-74. google scholar
33. Karakuş- Umar, E. (2021). Türkiye’de çalışma hayatında kadın olmak: Cam uçurum kavramı, Akdeniz Kadın Çalışmaları ve Toplumsal Cinsiyet Dergisi, Sayı IV (2): 244-264. google scholar
34. Kirişci, G. & Can, N. (2020). Eğitim yöneticilerinin cam tavan sendromuna ilişkin görüşleri, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(2): 618-36. google scholar
35. Kobal, H. Y. (2021). Kraliçe arı fenomeni bağlamında özel sektörde çalışan kadınlara yönelik nitel bir araştırma, Kadem Kadın Araştırmaları Dergisi, 7(1): 53-78. google scholar
36. Korkmaz, H. (2016). Yönetimde kadın ve cam tavan sendromu ve toplumsal cinsiyet. Alternatif Politika, 8 (Özel Sayı II): 95-112. google scholar
37. Kök, Z. (2021). Relationship between women’s career barriers and their organizational commitment, Master’s thesis, Hasan Kalyoncu University,Gaziantep, Turkiye. google scholar
38. Major, C. H., & Savin-Baden, M. (2010). An introduction to qualitative research synthesis: managing the information explosion in social science research. Routledge. google scholar
39. Öktem, Ş., Kubat, G. ve Kızıltan B. (2018). Otel işletmelerinde kadın işgören davranışlarını etkileyen algılara ilişkin bir araştırma, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 29(2):197- 208. google scholar
40. Özgen, O. & Ufuk, H. (2000), Socio-cultural and economic profiles of women entrepreneurs: The example of Ankara, KOSGEB, Raporu. google scholar
41. Özkazanç-Pan, B. (2012). Postcolonial feminist research: challenges and complexities, Equality, Diversity and Inclusion: An International Journal Vol. 31 No. 5/6: 573-591. google scholar
42. Özertürk, M & Gül, İ. (2021). Eğitim çalışanı kadınların yönetici olmalarının önündeki cam tavan sendromuna yönelik görüşleri, Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergisi, 51: 24-44. google scholar
43. Öztürk, A. (2011). Kadın öğretim elemanlarının cam tavan sendromu üzerine bir araştırma: Ankara üniversitesi örneği. Master’s thesis, Gazi University, Ankara, Turkiye. google scholar
44. Polat, S. & Ay, O. (2016). Meta-sentez: Kavramsal bir çözümleme. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi- Journal of Qualitative Research in Education, 4(1): 52-64. google scholar
45. Powell, G.N. (1999). Reflections on the glass ceiling: Recent trends and future prospects. Powell, G.N. (Ed.), Handbook of Gender and Work, Sage, Thousand Oaks, CA: 325-345. google scholar
46. Powell, G. N. & Butterfield, D. A. (2015). The glass ceiling: What have we learned 20 years on?, Journal of Organizational Effectiveness: People and Performance, 2(4): 306-326. google scholar
47. Profiroiu, A.G. & Nastaca, C.C. (2016). The gender ınfluence on leadership style practiced in the romanian government’s working apparatus (office), Administratie si Management Public, 27: 74-93. google scholar
48. Reiss, C. (1983). Adequacy and equivalence in translation, Technical Papers for the Bible Translator, 34(3): 301- 308. google scholar
49. Riger, S. & Galligan, P. (1980). Women in management: an exploration of competing paradigms, American Psychologist, 35: 902-910. google scholar
50. Shveitser, A. (1993). Chapter 6 equivalence and adequacy, translation as social action, Palma Zlateva ed., 1st edition, Routledge. google scholar
51. Son, J. (2018). Back translation as a documentation tool, Translation & Interpreting Vol. 10 No. 2: 89-100. google scholar
52. Staneva, A. A., Bogossian, F., ve Wittkowski, A. (2015). The experience of psychological distress, depression, and anxiety during pregnancy: A meta-synthesis of qualitative research. Midwifery, 31, 563-573. google scholar
53. Staub, S. (2017). Türk iş dünyasında kadının liderlik tarzı ve kullandıkları liderlik dili, Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi, 12(2): 207-219. google scholar
54. Swanson, J. L., Daniels, K. K., & Tokar, D. M. (1996). Assessing perceptions of career-related barriers: The Career Barriers Inventory. Journal of Career Assessment, 4, 219-244. google scholar
55. Swanson, J. L., & Tokar, D. M. (1991). Development and initial validation of the Career Barriers Inventory. Journal of Vocational Behavior, 39, 344-361 google scholar
56. Tahtalıoğlu, H. & Özgür, H. (2020). Türkiye’nin yükseköğretim sektöründe akademisyenlerin idari görevleri açısından cam tavan algısı üzerine bir araştırma, Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 41: 166 - 190. google scholar
57. Tanrısevdi, F.; Sarpkaya, P. & Sarpkaya, R. (2019). Eğitim örgütlerindeki kadın yöneticilerin cam tavan deneyimleri, Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi (ENAD), 7(4): 1590-1617. google scholar
58. Taşkın, E. & Çetin, A. (2012). Kadın yöneticilerin cam tavan algısının cam tavanı aşma stratejilerine etkisi: bursa örneği, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 33: 19-34. google scholar
59. Terzi, G. & Deniz, L. (2020). Türkiye’de cam tavan üzerine yapılan lisansüstü tezlere yönelik bir meta- değerlendirme, Kesit Akademi Dergisi, 6 (25): 423-452. google scholar
60. Timulak, L. (2014). Qualitative meta-analysis. In The SAGE handbook of qualitative data analysis, ed. U. Flick, vol. 33, 481-95. London: SAGE Publications. google scholar
61. Tüzel İşeri, E. & Çalık, T. (2019). Kadın okul yöneticilerinin karşılaştıkları kurumsal kariyer engelleri ve bunları aşmaya yönelik çözüm yolları, İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 8(3): 1470-1503. google scholar
62. The Economist (2019). The glass ceiling index, https://www.economist.com/graphic-detail/2019/03/08/the-glass-ceiling-index, 22.09.2022. google scholar
63. The Economist (2022). The glass ceiling index, https://www.economistgroup.com/group-news/the-economist/women-are-still-not-having-it-all-according-to-the-economists-2022-glass : 07.03.2023 google scholar
64. Thorne S. (2022). Qualitative meta-synthesis. Nurse Author Ed.; 32(1):15-18. https://doi.org/10.1111/nae2.12036 google scholar
65. Uçar, M. & Güven, S. (2020). İlkokul öğretmenlerinin kariyer engeli olarak cam tavana ilişkin görüşleri, Route Educational and Social Science Journal, 7(57): 215-28. google scholar
66. UN Women Turkey (2019). Brochure on UN women’s work in Turkey. United Nations entity for gender equality and empowerment of women (Erişim tarihi: 22.09.2022) https://eca.unwomen.org/en/digital-library/publications/2019/08/un-women-turkey-brochure#view google scholar
67. Walsh, D. & Downe, S. (2005). Meta-synthesis method for qualitative research: A literatüre review, Journal of Advanced Nursing, 50(2), 204-211. google scholar
68. Wirth, L. (2001). Breaking through the glass ceiling: Women in management. Ceneva: International Labour Office. google scholar
69. WEF- World Economic Forum (2022). Global gender gap Report 2022 Insight Report, chrome-extension: //efaidnbmnnnibpcajpcglclefind-mkaj/https://www3.weforum.org/docs/WEF_GGGR_2022.pdf, Erişim Tarihi: 22.09.2022 google scholar
70. Yavuz, E & Uzun, A. (2019). Türkiye’de 2000-2018 yılları arasında cam tavan kavramı ile ilgili çalışmaların incelenmesi ve yorumlanması, Avrasya Uluslararası Araştırmalar Journal, 7/16: 697 - 718. google scholar
71. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri, Genişletilmiş 9. Baskı, Seçkin, Ankara. google scholar
72. Yılmaz, T. (2013). Kadın ve erkek eğitim yöneticilerinin cam tavan sendromuna ilişkin algıları: İstanbul ili örneği. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Maltepe Üniversitesi, İstanbul, Türkiye. google scholar
73. Zeybek, E. (2010). Kariyer engelleri ve cam tavan: Ankara’da faaliyet gösteren 4 ve 5 yıldızlı otel işletmelerinde bir uygulama. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara, Türkiye. google scholar
74. Zimmer, L. (2006). Qualitative meta-synthesis: a question of dialoguing with texts, Journal of Advanced Nursing, 53(3), 311-318. google scholar