Mobil Ödeme Kullanımına Yönelik Niyet ve Algıların SosyoDemografik Özelliklere Göre Farklılıklarının İncelenmesi*
Abstract
Araştırmanın temel amacı, bireylerin QR kodlu mobil ödeme sistemlerinin kullanımına yönelik niyet ve algılarının
sosyo-demografik özelliklere göre nasıl farklılaştığının belirlenmesidir. Bu doğrultuda, mobil ödeme sistemlerinin
kullanımının yaygınlaşması için hangi hususlara dikkat edilmesi gerektiğini açıklamaya çalışmak bu çalışmanın bir diğer
amacını oluşturmaktadır. Türkiye’de yaygınlaşmaya başlayan QR kodlu mobil ödeme sistemlerine yönelik pazarlama
alanında yapılmış çalışmaların azlığı dikkat çekmekte ve bu durum araştırmanın temel motivasyonunu oluşturmaktadır.
Araştırmada, çevrimiçi anket yöntemiyle 485 katılımcıdan oluşan bir örneklemden veri elde edilmiştir. Kullanılan mobil
ödeme ölçeğinde yer alan niyet ve algılara yönelik geçerlilik ve güvenilirlik analizleri yapılmıştır. Keşfedici faktör analizleri
sonucunda elde edilen kullanma niyeti ve algılardan oluşan mobil ödeme ölçeği boyutlarının sosyo-demografik özelliklere
göre nasıl bir farklılaşma gösterdiğini belirlemek amacıyla bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü ANOVA uygulanmıştır.
Analizler sonucunda, kullanma niyeti, algılanan fayda, algılanan kullanım kolaylığı, algılanan güven, algılanan uyumluluk
ve algılanan güvenlik değişkenlerinin, sosyo-demografik özelliklere göre önemli farklılıklar gösterdiği belirlenmiştir.
Katılımcıların daha önceden mobil ödeme kullanmış veya kullanmamış olmalarının, kullanma niyeti ve mobil ödemeye
yönelik algıları açısından farklılıklara neden olduğu tespit edilmiştir. Bu doğrultuda, bireylerin mobil ödemelere yönelik
kullanma niyeti ve algılarının, sosyo-demografik faktörlere göre farklılıklarının belirlenmiş olması, uygulayıcılar için QR
kodlu mobil ödeme sistemlerinin yaygınlaştırılmasının sağlanması adına çeşitli kullanıcı segmentlerine ilişkin pazarlama
faaliyetlerini ve stratejilerini yönetmeleri açısından önemli veriler içermektedir.
Keywords
Supporting Institution
References
- Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes,50(2), 179–211.
- Amoroso, D. L. ve Magnier-Watanabe R. (2012). Building a research model for mobile wallet consumer adoption: the case of mobile Suica in Japan. Journal of Theoretical and Applied Electronic Commerce Research, 7(1), 94–110.
- Aslam, W., Ham M., & Arif, I. (2017). Consumer behavioral intentions towards mobile payment services: An empirical analysis in Pakistan. Market-Tržište, 29(2), 161–176.
- Awad, N. F., & Ragowsky, A. (2008). Establishing trust in electronic commerce through online word of mouth: An examination across genders. Journal of Management Information Systems, 24(4), 101–121.
- Bandura, A. (1982). Self-efficacy mechanism in human agency. American Psychologist, 37(2), 122–147.
- Bhattacherjee, A. (2001). “Understanding information systems continuance: an expectationconfirmation model”. MIS quarterly, 25(3), 351-370.
- BTK (2015). “Mobil Ödeme Hizmetleri”. [Erişim: 20 Ocak 2019: https://www.btk.gov.tr/uploads/pages/slug/mobil-odeme-hizmetleri.pdf]
- Chandra, S, Srivastava C. S., & Theng Y. L. (2010). Evaluating the role of trust in consumer adoption of mobile payment systems: An empirical analysis. CAIS, 27(29), 561–588.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Business Administration
Journal Section
Research Article
Publication Date
December 23, 2019
Submission Date
July 31, 2019
Acceptance Date
December 2, 2019
Published in Issue
Year 2019 Number: 87