Research Article

Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü

Volume: 11 Number: 2 December 28, 2025
TR EN

Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü

Abstract

Araştırmanın amacı, spor bilimleri alanında lisans eğitimi alan öğrencilerin öz eleştiri düzeylerinin akademik erteleme davranışına etkisini belirlemektir. Bu kapsamda araştırmanın çalışma grubunu; üç farklı kamu üniversitesinin 2023-2024 akademik yılının bahar döneminde Spor Bilimleri Fakültelerinde öğrenim görmekte olan 160’ı (%39,6) kadın, 244’ü (%60,4) erkek olmak üzere 404 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak; Thompson & Zuroff (2004) tarafından geliştirilip Öngen (2006) tarafından uyarlanan “Öz Eleştiri Ölçeği” ile Tuckman (1991) tarafından geliştirilen Özer, Saçkes & Tuckman’ın (2013) uyarladığı “Akademik Erteleme Ölçeği” kullanılmıştır. Elde edilen bulgular dikkate alındığında katılımcıların öz eleştiri (X̄=2.93) ve akademik erteleme (X̄=2.97) düzeylerinin ortalama bir seviyede olduğu ifade edilebilir. Katılımcıların cinsiyet, bölüm, sınıf düzeyi ve not ortalamaları ile öz eleştiri ve akademik erteleme davranışları arasında anlamlı bir farklılığın bulunmadığı belirlenmiştir. Buna ek olarak; karşılaştırmalı ve içsel öz eleştiri ile akademik erteleme arasında anlamlı bir ilişkinin (p<0.01, r1=-0.32; p<0.01, r2=0.20) olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca; karşılaştırmalı ve içsel öz eleştirinin %11 oranında akademik erteleme davranışını açıklama gücüne sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu noktadan hareketle, akademik erteleme davranışını azaltabilmek adına bireylere öz eleştiri beceri kazandıracak farkındalık etkinliklerinin akademik dönemler süresince planlanması önerilmektedir.

Keywords

References

  1. Aydoğan, D., Özbay Y. (2008). Akademik erteleme davranışının benlik saygısı, durumluluk kaygi ve öz-yeterlik ile açıklanabilirliği. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 2(3), 1-9.
  2. Balkis, M., Duru, E. (2009). Academic procrastination and its psychological predictors: A Turkish university sample. Journal of Social and Clinical Psychology, 28(6), 673-691.
  3. Blatt, S. J. D'Afflitti, J. P. ve Quinlan, D. M. (1976). Experiences of depression in normal young adults. Journal of Abnormal psychology, 85(4), 383-389.
  4. Bulut, R. (2014). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının akademik erteleme davranışlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. [Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü].
  5. Burka, J. B., & Yuen, L. M. (1983). Procrastination: Why do you do it, what to do about it. Addison-Wesley Publishing Company.
  6. Cassady, J. C., Pierson, E. E., & Starling, J. M. (2019, February). Predicting student depression with measures of general and academic anxieties. In Frontiers in Education (Vol.4, p. 11). Frontiers Media SA.
  7. Chang, E. C. (2008). Self-criticism and self-enhancement: Theory, research, and clinical implications. Washington, DC: American Psychological Association.
  8. Cohen, J., Gelfand, M., & Spector, P. (2018). The relationship between self-criticism, procrastination, and academic success. Journal of Educational Psychology, 110(4), 567-574.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Sports Activity Management, Exercise and Sports Psychology

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 28, 2025

Submission Date

May 6, 2025

Acceptance Date

June 25, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 11 Number: 2

APA
Yılmaz, S., Yenel, F., Güngör, N. B., & Kurtipek, S. (2025). Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 11(2), 235-251. https://izlik.org/JA67YZ94MJ
AMA
1.Yılmaz S, Yenel F, Güngör NB, Kurtipek S. Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü. UGEAD - IntJCES. 2025;11(2):235-251. https://izlik.org/JA67YZ94MJ
Chicago
Yılmaz, Seyfettin, Fatih Yenel, Nuri Berk Güngör, and Serkan Kurtipek. 2025. “Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü”. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi 11 (2): 235-51. https://izlik.org/JA67YZ94MJ.
EndNote
Yılmaz S, Yenel F, Güngör NB, Kurtipek S (December 1, 2025) Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi 11 2 235–251.
IEEE
[1]S. Yılmaz, F. Yenel, N. B. Güngör, and S. Kurtipek, “Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü”, UGEAD - IntJCES, vol. 11, no. 2, pp. 235–251, Dec. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA67YZ94MJ
ISNAD
Yılmaz, Seyfettin - Yenel, Fatih - Güngör, Nuri Berk - Kurtipek, Serkan. “Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü”. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi 11/2 (December 1, 2025): 235-251. https://izlik.org/JA67YZ94MJ.
JAMA
1.Yılmaz S, Yenel F, Güngör NB, Kurtipek S. Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü. UGEAD - IntJCES. 2025;11:235–251.
MLA
Yılmaz, Seyfettin, et al. “Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü”. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, vol. 11, no. 2, Dec. 2025, pp. 235-51, https://izlik.org/JA67YZ94MJ.
Vancouver
1.Seyfettin Yılmaz, Fatih Yenel, Nuri Berk Güngör, Serkan Kurtipek. Akademik Erteleme Davranışında Öz Eleştirinin Rolü. UGEAD - IntJCES [Internet]. 2025 Dec. 1;11(2):235-51. Available from: https://izlik.org/JA67YZ94MJ