Radikal Örgütlerin Ortaya Çıkmasında Batı Politikalarının Etkisi

Abstract

İslam anlayışına temel teşkil eden Eş’ari ve Maturudi geleneğinin temsilcisi olan Osmanlı Devleti’nin dağılması ve onun yerine kurulan Türkiye Cumhuriyeti’nin de hilafeti fiilen ortadan kaldırması sonucu Sünni-İslam geleneğinin temsil edilme açısından zayıfladığı söylenebilir. Varşova Paktı’nın dağılmasından sonra Batının tehdit algısında değişiklik meydana gelmiş ve Rusya’nın yerine üstü kapalı bir şekilde İslam Dünyası yeni tehdit unsuru olarak kabul edilmiştir. Huntington tarafından ortaya atılan “Medeniyetler Çatışması” tezi de İslam Dünyası’nı potansiyel bir tehdit olarak gösteren görüşleri takviye etmektedir. ABD önderliğinde dünya siyasetine yön veren güç odakları Büyük Ortadoğu Projesini gerçekleştirmek için radikal örgütler üzerinden politikalar üretmeye başlamışlar, önce Afganistan’ı sonra da Irak’ı işgal etmişlerdir. Arap Baharı ile başlayan demokratikleşme hareketini engelleyerek Arap ülkelerinde diktatörlüklere arka çıkmışlardır. Batılı güçler Şiilik ve Haricilik akımlarına destek vererek, mezhepler üzerinden bir kutuplaştırma siyaseti izlemektedirler. İzlenen bu politikalar, özellikle Afganistan ve Irak’ın işgalinden sonra hapishanelerde Müslümanlara yapılan işkence ve insanlık dışı muameleler radikal bazı akımların güçlenmesine yol açmıştır. IŞİD’in Irak ve Suriye’de ortaya çıkması bunun en açık örneğidir. İslam dünyasının kahir ekseriyeti Sünni İslam akidesine bağlı olmasına rağmen bugün Batı politikaları azınlık mesabesinde olan Şii ve Harici unsurları kutuplaştırıp savaştırmakta ve uyguladığı politikalarla radikal akımların güçlenmesine yol açmaktadır

Keywords

• Radikal örgütler, batı politikaları, IŞİD, BOP

The Effect of Western Politics on the Emergence of Radical Organizations

Abstract

It can be said that there are two main factors weakening Sunnite-Islamic tradition in terms of representation. First, Ottoman decline and fragmentation and second the annihilation of caliphate chair by the Republic of Turkey, successor of the Ottoman Empire which was the representor of two Islamic baseline: Eş’ari and Maturidi tradition. After the Warsaw Pact was declared disbanded, the threat senses on western civilizations’ minds have shifted from Russia to the Islamic World. In addition to this shift, Huntington’s thesis, ‘The Clash of Civilizations’ also encourages the opinions which see the Islamic World as a potential threat. Power Elites dominating the world politics under the leadership of the US have started producing politics over radical organizations so as to execute Greater Middle East Initiative. Therefore, they occupied Afghanistan before, and Iraq after. They have also supported Arabic dictatorships against democratic movements awakening with the Arabic Spring. The western powers follow a polarization politics on Islamic doctrines through supporting Shi’ism and Kharijiism. These politics followed by the west, and especially inhuman treatments and tortures on Muslim prisoners in western jails after the occupation of Afghanistan and Iraq have strengthened some Islamic radical movements. The most explicit example of that has been the occurrence of ISIS in Iraq and Syria. Even if, the prevailing doctrine in Islam has been Sunniism, the western politics focus on polarization and militarization of Shi’ist and Kharijiist components and cause strengthening of radical Islamic movements

Keywords

• Radical Organizations, Western Politics, ISIS, Greater Middle East Initiative

References

1. Baktıaya, A. (2010). 1830: Fransa’nın Cezayir’i İşgali, Abdülkadir’in Yükselişi ve Amerikan
2. Kamuoyunda ‘Abdülkadir’ Hayranlığı, Ortadoğu Etütleri, Cilt 2, Sayı 2, s. 143-169. Bozan, M. (2012). Türk ve Arap Yakınlaşmasının Stratejik Önemi, Turgut Özal Uluslararası
3. Ekonomi ve Siyaset Kongresi 2, e-kitap, Malatya, s. 692-706. Çelik, H. (2014). Ortadoğu’da ABD Politikaları Ve Büyük Ortadoğu Projesi, Ufuk
4. Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara. Dağ, AE. (2015). Ortadoğu Çatışmaları, İnsani ve Sosyal Araştırmalar Merkezi, İstanbul.
5. Diyanet İşleri Başkanlığı (2015). DAİŞ’in Temel Felsefesi Ve Dini Referansları Raporu, Din
6. İşleri Yüksek Kurulu, Ankara. Erişim 19.04.2016.
7. Günal, Altuğ (2004). Büyük Ortadoğu Projesi ve Türkiye, www.onlinedergi.com/makaledosyalari/51/pdf_1_15.pdf.
8. Güngörmüş, KG. (2007). Orta Doğu Merkezli Radikal Örgütler Ve Türkiye’ye Etkileri, 38.

9. ICANAS Uluslararası Asya ve Kuzey Afrika Çalışmaları Kongresi, 10-15 September 2007, Ankara.
10. Kök, R. (2009). “ABD’nin “Orta Doğu Projesi Ve Enerji Koridorlarının Merkezindeki
11. Türkiye” http://www.deu.edu.tr/userweb/recep.kok/ortadogu.pdf.Erişim: 31.03.2016
12. Nasuhbeyoğlu, T. (1993). Mısır’da İslami Hareketler, Pusula Derneği Yayınları, Ankara.
13. Oğuzlu, T. (2011). Arap Baharı ve Yansımaları, Ortadoğu Analiz, Cilt:3, Sayı:36, s. 8-16.
14. Polat, İ. (2006). 11 Eylül Terör Saldırıları Ve Amerika Birleşik Devletlerinin Afganistan
15. Müdahalesi, Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Isparta. Sander, O. (2008). Siyasi Tarih: İlkçağlardan 1918’e, İmge Kitabevi, İstanbul.
16. Tandoğan, A. (2013). Arap Baharı Sürecinde Mısır, Atılım Üniversitesi Sosyal Bilimler
17. Enstitüsü Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara. Taşdemir, F. (2015). İç Savaş Çerçevesinde Terörizm ve IŞİD Örneği, Uluslararası Hukuk ve Politika, Cilt: 11, Sayı: 42.
18. Taşlı, Ö. (1986). Ortadoğu'ya Süper Güçlerin Etkileri, ABD-SSCB, Fikir Yayınları, İstanbul.
19. Turan, Ö. (2002). Tarihin Başladığı Nokta Ortadoğu, Yaydağ Yayınları, İstanbul.
20. Ulusan, Ş. (2009). Şark Meselesi’nden Sevr’e Türkiye, ÇTTAD, VIII/18-19. S.229-256. Erişim:27.04.2016.
21. Ural, A. (2009). ABD’nin Enerji Hâkimiyeti Teorisi Ve Büyük Ortadoğu Projesi, Akademik
22. Orta Doğu, Cilt 3, Sayı 2. Vatandaş, S. ( 2015). IŞİD ve Türkiye’de IŞİD Tartışmaları, Bilgi Analiz, No 1