Research Article
BibTex RIS Cite

SPORTİF AKTİVİTE SÜRESİ VE SALDIRGANLIK: KESİTSEL BİR İNCELEME

Year 2026, Volume: 13, 1 - 11, 27.03.2026

Muhammet Talha Han , Emirhan Kan , Elçin Emir

https://izlik.org/JA39SJ46WX

Abstract

Bu araştırmanın amacı, lisans öğrencilerinde haftalık sportif aktivite süresi ile saldırganlık düzeyi arasındaki ilişkisel yapıyı incelemektir. Araştırma, nicel yaklaşıma dayalı ilişkisel tarama modelinde yürütülmüş olup; çalışma grubunu Türkiye’deki farklı üniversitelerde öğrenim gören 398 lisans öğrencisi oluşturmuştur. Katılımcıların saldırganlık düzeyleri Saldırganlık Ölçeği Kısa Formu (AQ-SF) ile, haftalık sportif aktivite süreleri ise kişisel bilgi formu aracılığıyla elde edilmiştir. Veriler basit doğrusal regresyon analizi ile değerlendirilmiş ve katsayıların anlamlılığı 5000 örneklemli Bootstrap güven aralıklarıyla (GA) test edilmiştir. Bulgular, haftalık sportif aktivite süresi ile saldırganlık düzeyi arasında negatif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunduğunu göstermiştir (B = -0.13; t = -2.14; %95 Bootstrap GA [-0.26, -0.01]). Kurulan modelin açıkladığı varyans düşük düzeyde bulunsa da (R2 = 0.011), sonuçlar sportif aktiviteye ayrılan sürenin artmasıyla daha düşük saldırganlık eğilimleri arasında anlamlı bir bağlantı olduğunu ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, çalışmanın kesitsel yapısı gereği elde edilen bu bulgular nedensel bir sonuç olarak değil; fiziksel aktivitenin genç yetişkinlerin psikososyal uyumuna eşlik eden koruyucu ve ilişkili bir değişkeni olarak değerlendirilmelidir.

Keywords

Spor Sportif aktivite saldırganlık regresyon analizi.

Ethical Statement

Bu araştırma için Karabük Üniversitesi Sosyal ve Beşerî Bilimler Araştırmaları Etik Kurulu’nun 26.12.2025 tarihli ve 2025/12 sayılı toplantısında alınan 88 numaralı karar ile etik onay alınmıştır. İlgili çalışma, kurul tarafından etik kurallara uygun bulunarak oy birliği ile kabul edilmiştir

References

  • Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational behavior and human decision processes, 50(2), 179-211. https://doi.org/10.1016/0749-5978(91)90020-T
  • Alp, H. (2018). Şiddet Eğilimli Ergenlerin Saldirgan Davranişlarina Fiziksel Aktivite ve Sportif Oyunlarin Etkisi. Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, (66), 1-11.
  • AHA (American Heart Association) (2016). American Heart Association recommendations for physical activity in adults.
  • Anderssen, N., & Wold, B. (1992). Parental and peer influences on leisure-time physical activity in young adolescents. Research Quarterly for exercise and Sport, 63(4), 341-348. https://doi.org/10.1080/027013 67.1992.10608754
  • Bayazıt, B., & Öztürk, A. (2016). Eğitilebilir Zihinsel Engelli Bireylerde Sportif Rekreasyonel Aktivitelerin Psikolojik Adaptasyon ve Öfke Düzeyleri Üzerindeki Etkileri. Pamukkale Spor Bilimleri Dergisi , 7 (1), 35-47.
  • Breuer, C., & Wicker, P. (2009). Decreasing sports activity with increasing age? Findings from a 20-year longitudinal and cohort sequence analysis. Research quarterly for exercise and sport, 80(1), 22-31. https://doi.org/10.1080/02701367.2009.10599526
  • Bryant, F. B., & Smith, B. D. (2001). Refining the architecture of aggression: A measurement model for the Buss–Perry Aggression Questionnaire. Journal of Research in Personality, 35(2), 138-167. https://doi. org/10.1006/jrpe.2000.2302
  • Buss, A. H., & Perry, M. (1992). The Aggression Questionnaire. Journal of Personality and Social Psychology, 63(3), 452. https://doi.org/10.1037/0022-3514.63.3.452
  • Byrne, B. M. (2001). Structural equation modeling with AMOS, EQS, and LISREL: Comparative approaches to testing for the factorial validity of a measuring instrument. International Journal of Testing, 1(1), 55-86. https://doi.org/10.1207/S15327574IJT0101_4
  • Christensen, L. B., Johnson, B., Turner, L. A., & Christensen, L. B. (2011). Research methods, design, and analysis.
  • Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2. bs.). Lawrence Erlbaum Associates.
  • Council of Europe. (2001). Recommendation No. R (92) 13 REV of the Committee of Ministers to Member States on the revised European Sports Charter. Council of Europe.
  • Creswell, J. W., & Clark, V. L. P. (2017). Designing and conducting mixed methods research. Sage publications.
  • Eime, R. M., Young, J. A., Harvey, J. T., Charity, M. J., & Payne, W. R. (2013). A systematic review of the psychological and social benefits of participation in sport for children and adolescents: informing development of a conceptual model of health through sport. International journal of behavioral nutrition and physical activity, 10(1), 98. https://doi.org/10.1186/1479-5868-10-98
  • European Commission. (2007). White paper on sport. European Commission.
  • Faul, F., Erdfelder, E., Buchner, A., & Lang, A. G. (2009). Statistical power analyses using G* Power 3.1: Tests for correlation and regression analyses. Behavior Research Methods, 41(4), 1149-1160.https://doi. org/10.3758/BRM.41.4.1149
  • Fite, P. J., & Vitulano, M. (2011). Proactive and reactive aggression and physical activity. Journal of Psychopathology and Behavioral Assessment, 33(1), 11-18.https://doi.org/10.1007/s10862-010-9193-6
  • Fox, K. R. (2004). Childhood obesity and the role of physical activity. The journal of the Royal Society for the Promotion of Health, 124(1), 34-39. https://doi.org/10.1177/146642400312400111
  • Fraser-Thomas, J., & Strachan, L. (2014). Personal development and performance?: Exploring positive youth development in elite sport contexts. In Health and Elite Sport (pp. 15-32). Routledge.
  • Fung, A. L. C., & Lee, T. K. H. (2018). Effectiveness of Chinese martial arts and philosophy to reduce reactive and proactive aggression in schoolchildren. Journal of Developmental & Behavioral Pediatrics, 39(5), 404-414. https://doi.org/10.1097/DBP.00000000000005
  • Georgiev, G., & Gontarev, S. (2019). Impact of physical activity on the aggressiveness, deviant behavior and selfesteem with school children aged 11-15. Journal of Anthropology of Sport and Physical Education, 3(4), 21-25. https://doi.org/10.26773/jaspe.191005
  • Geri, S., & Demirhan, B. (2016). Spor Yapan ve Yapmayan Gençlerin Öfke Durumunun Analizi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi , 5 (4), 223-230. https://doi.org/10.11616/basbed.vi.455873
  • Günay, Y., & Aygün, M. (2023). Üniversite öğrencilerinin spora katılım açısından saldırganlık düzeylerinin incelenmesi. Research in Sport Education and Sciences, 25(4), 89-92. https://doi.org/10.5152/ JPESS.2023.23098
  • Gürbüz, S. (2021). Sosyal bilimlerde aracı, düzenleyici ve durumsal etki analizleri. Seçkin Yayıncılık.
  • Gürkan, D. Y., Çimke, S., & Gürkan, O. (2024). The impact of artistic and sporting activities on children’s levels of digital addiction, aggression, and psychological resilience. Archives of psychiatric nursing, 51, 102-107. https://doi.org/10.1016/j.apnu.2024.05.013
  • Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2013). Multivariate data analysis: Pearson new international edition PDF eBook. Pearson Higher Ed.
  • Hair, J. F., Sarstedt, M., Ringle, C. M., & Mena, J. A. (2012). An assessment of the use of partial least squares structural equation modeling in marketing research. Journal of the academy of marketing science, 40(3), 414-433. https://doi.org/10.1007/s11747-011-0261-6
  • Han, M. T. (2025). The effect of sports commitment on regular studying: the mediating role of athlete mental health continuity. Research in Sport Education and Sciences, 27(3), 238-251. https://doi.org/10.62425/ rses.1679329
  • Han, M. T., & Kurt, T. (2024). Investigation Of Olympic Values Perception: Among Undergraduate Students. Düzce Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 4(1), 32-41. https://izlik.org/JA27TU36DZ
  • Holt, N. L., Deal, C. J., & Pankow, K. (2020). Positive youth development through sport. Handbook of sport psychology, 429-446. https://doi.org/10.1002/9781119568124.ch20
  • Kan, E., & Han, M. T. (2025). Spora Bağlılık İle Psikolojik Sağlamlık Arasındaki İlişki. Journal of Sport for All and Recreation, 7(1), 91-102. https://doi.org/10.56639/jsar.1639502
  • Khan, K. M., Thompson, A. M., Blair, S. N., Sallis, J. F., Powell, K. E., Bull, F. C., & Bauman, A. E. (2012). Sport and exercise as contributors to the health of nations. The Lancet, 380(9836), 59-64. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(12)60865-4
  • Kırımoğlu, H., Parlak, N., Dereceli, Ç., Kepoğlu, A. (2008). Lise Öğrencilerinin Saldırganlık Düzeylerinin Spor Yapıp Yapmama Durumlarına Göre İncelemesi Aydın İl Örneği. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2(2), 147-154.
  • Kjønniksen, L., Anderssen, N., & Wold, B. (2009). Organized youth sport as a predictor of physical activity in adulthood. Scandinavian journal of medicine & science in sports, 19(5), 646-654. https://doi.org/10.1111/ j.1600-0838.2008.00850.x
  • Kline, R. B. (2023). Principles and practice of structural equation modeling. Guilford publications.
  • Kuzucu, Y., ve Sarıot-Ertürk, Ö. (2020). Psychometric Properties of Turkish Version of Aggression Questionnaire Short Form in Adolescents and Adults. Journal of Measurement and Evaluation in Education and Psychology, 11(3), 243-265.
  • Mallery, P., & George, D. (2000). SPSS for windows step by step. Allyn & Bacon, Inc..
  • Marshall, C. & Rossman, G. B. (2014). Designing qualitative research. Sage.
  • Maystruk, V. V., Pylypko, O. A., & Fotuyma, O. Y. (2010). Situation Determinanty of Display of Aggression in Sporting Activity. Pedagogika, psihologia ta mediko-biologicni problemi fizicnogo vihovanna i sportu, 2, 79-82.
  • Nowak, P. F. (2014). Amateur sports of the elderly: a chance for health and a higher quality of life. Advances in Aging Research, 3(3), 222-229. https://doi.org/10.4236/aar.2014.33031
  • Pálvölgyi, Á., Ács, P., & Betlehem, J. (2020). The effect of differing levels of physical activity on dispositional mindfulness, trait anxiety, and trait aggression. Health Problems of Civilization, 14(3), 183-189. https:// doi.org/10.5114/hpc.2020.98896
  • Pate, R. R., Pratt, M., Blair, S. N., Haskell, W. L., Macera, C. A., Bouchard, C., ... & Wilmore, J. H. (1995). Physical activity and public health: a recommendation from the Centers for Disease Control and Prevention and the American College of Sports Medicine. Jama, 273(5), 402-407. https://doi.org/ 10.1001/jama.1995.03520290054029
  • Perkins, D. F., Jacobs, J. E., Barber, B. L., & Eccles, J. S. (2004). Childhood and adolescent sports participation as predictors of participation in sports and physical fitness activities during young adulthood. Youth & Society, 35(4), 495-520. https://doi.org/10.1177/0044118X03261619
  • Pesce, C., Lakes, K. D., Stodden, D. F., & Marchetti, R. (2021). Fostering self‐control development with a designed intervention in physical education: A two‐year class‐randomized trial. Child Development, 92(3), 937- 958.https://doi.org/10.1111/cdev.13445
  • Poitras, V. J., Gray, C. E., Borghese, M. M., Carson, V., Chaput, J. P., Janssen, I., ... & Tremblay, M. S. (2016). Systematic review of the relationships between objectively measured physical activity and health indicators in school-aged children and youth. Applied physiology, nutrition, and metabolism, 41(6), S197-S239.https://doi.org/10.1139/apnm-2015-0
  • Rodgers, B. (1977). Rationalising sports policies: Sport in its social context. International comparisons. Strasbourg: Council of Europe.
  • Sirard, J. R., & Pate, R. R. (2001). Physical activity assessment in children and adolescents. Sports medicine, 31(6), 439-454. https://doi.org/10.2165/00007256-200131060-00004
  • Smith, A. L. (2003). Peer relationships in physical activity contexts: A road less traveled in youth sport and exercise psychology research. Psychology of sport and Exercise, 4(1), 25-39. https://doi.org/10.1016/ S1469-0292(02)00015-8
  • Strauss, R. S., Rodzilsky, D., Burack, G., & Colin, M. (2001). Psychosocial correlates of physical activity in healthy children. Archives of pediatrics & adolescent medicine, 155(8), 897-902. https://doi.org/10.1001/archpedi.155.8.897
  • Şahinler, Y., Ulukan, M., & Ulukan, H. (2020). Covid-19 sürecinde fiziksel aktivite yapan spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin saldırganlık düzeylerinin incelenmesi. Akdeniz Spor Bilimleri Dergisi, 3(1), 171-184. https://doi.org/10.38021/asbid.748273
  • Tao, S., Li, J., Zhang, M., Zheng, P., Lau, E. Y. H., Sun, J., & Zhu, Y. (2021). The effects of mindfulnessbased interventions on child and adolescent aggression: a systematic review and metaanalysis. Mindfulness, 12(6), 1301-1315. https://doi.org/10.1007/s12671-020-01570-9
  • Tutkun, E., Çobanoğlu Güner, B., Ağaoğlu, S. A., Soslu, R. (2010). Takım Sporları Ve Bireysel Sporlar Yapan Sporcuların Saldırganlık Düzeylerinin Değerlendirilmesi. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 1(1), 23-29. https://doi.org/10.17155/spd.30525
  • Türkçapar, Ü., & Eroğlu, H. (2023). Bireysel ve takım sporu yapan bireylerin saldırganlık düzeylerinin incelenmesi. Uluslararası Medeniyet Çalışmaları Dergisi, 8(2), 244-257. https://doi.org/10.58648/inciss.1297621
  • WHO, (2017). Physical activity. Erişim
  • Yalçın, Y., & Kahraman, Ö. (2024). Do Fair Play Behaviors Reduce Aggression and Anger in Sport?. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 19(2), 161-184. https://doi.org/10.33459/cbubesbd.1425181
  • Zhu, Y., Li, J., Zhang, M., Li, C., Lau, E. Y. H., & Tao, S. (2022). Physical activity participation and physical aggression in children and adolescents: A systematic review and meta-analysis. Psychology of Sport and Exercise, 63, 102288. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2022.102288

SPORTS ACTIVITY DURATION AND AGGRESSION: A CROSS-SECTIONAL STUDY

Year 2026, Volume: 13, 1 - 11, 27.03.2026

Muhammet Talha Han , Emirhan Kan , Elçin Emir

https://izlik.org/JA39SJ46WX

Abstract

The purpose of this study is to examine the relationship between weekly sports activity duration and aggression levels among undergraduate students. The research was conducted using a correlational survey model based on a quantitative approach. The study group consisted of 398 undergraduate students studying at various universities in Turkey. Participants' aggression levels were measured using the Aggression Questionnaire Short Form (AQ-SF), and their weekly sports activity durations were obtained via a personal information form. The data were analyzed using simple linear regression, and the significance of the coefficients was tested with 5000-sample Bootstrap confidence intervals (CI). The findings indicated a negative and statistically significant relationship between weekly sports activity duration and aggression levels (B = -0.13; t = -2.14; 95% Bootstrap CI [-0.26, -0.01]). Although the variance explained by the established model was low (R2 = 0.011), the results reveal a significant association between increased time allocated to sports activities and lower aggression tendencies. However, due to the cross-sectional nature of the study, these findings should not be interpreted as causal; rather, physical activity should be considered a protective and associated variable accompanying the psychosocial adjustment of young adults.

Keywords

Sport Sportive activity aggression regression analysis.

References

  • Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational behavior and human decision processes, 50(2), 179-211. https://doi.org/10.1016/0749-5978(91)90020-T
  • Alp, H. (2018). Şiddet Eğilimli Ergenlerin Saldirgan Davranişlarina Fiziksel Aktivite ve Sportif Oyunlarin Etkisi. Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, (66), 1-11.
  • AHA (American Heart Association) (2016). American Heart Association recommendations for physical activity in adults.
  • Anderssen, N., & Wold, B. (1992). Parental and peer influences on leisure-time physical activity in young adolescents. Research Quarterly for exercise and Sport, 63(4), 341-348. https://doi.org/10.1080/027013 67.1992.10608754
  • Bayazıt, B., & Öztürk, A. (2016). Eğitilebilir Zihinsel Engelli Bireylerde Sportif Rekreasyonel Aktivitelerin Psikolojik Adaptasyon ve Öfke Düzeyleri Üzerindeki Etkileri. Pamukkale Spor Bilimleri Dergisi , 7 (1), 35-47.
  • Breuer, C., & Wicker, P. (2009). Decreasing sports activity with increasing age? Findings from a 20-year longitudinal and cohort sequence analysis. Research quarterly for exercise and sport, 80(1), 22-31. https://doi.org/10.1080/02701367.2009.10599526
  • Bryant, F. B., & Smith, B. D. (2001). Refining the architecture of aggression: A measurement model for the Buss–Perry Aggression Questionnaire. Journal of Research in Personality, 35(2), 138-167. https://doi. org/10.1006/jrpe.2000.2302
  • Buss, A. H., & Perry, M. (1992). The Aggression Questionnaire. Journal of Personality and Social Psychology, 63(3), 452. https://doi.org/10.1037/0022-3514.63.3.452
  • Byrne, B. M. (2001). Structural equation modeling with AMOS, EQS, and LISREL: Comparative approaches to testing for the factorial validity of a measuring instrument. International Journal of Testing, 1(1), 55-86. https://doi.org/10.1207/S15327574IJT0101_4
  • Christensen, L. B., Johnson, B., Turner, L. A., & Christensen, L. B. (2011). Research methods, design, and analysis.
  • Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2. bs.). Lawrence Erlbaum Associates.
  • Council of Europe. (2001). Recommendation No. R (92) 13 REV of the Committee of Ministers to Member States on the revised European Sports Charter. Council of Europe.
  • Creswell, J. W., & Clark, V. L. P. (2017). Designing and conducting mixed methods research. Sage publications.
  • Eime, R. M., Young, J. A., Harvey, J. T., Charity, M. J., & Payne, W. R. (2013). A systematic review of the psychological and social benefits of participation in sport for children and adolescents: informing development of a conceptual model of health through sport. International journal of behavioral nutrition and physical activity, 10(1), 98. https://doi.org/10.1186/1479-5868-10-98
  • European Commission. (2007). White paper on sport. European Commission.
  • Faul, F., Erdfelder, E., Buchner, A., & Lang, A. G. (2009). Statistical power analyses using G* Power 3.1: Tests for correlation and regression analyses. Behavior Research Methods, 41(4), 1149-1160.https://doi. org/10.3758/BRM.41.4.1149
  • Fite, P. J., & Vitulano, M. (2011). Proactive and reactive aggression and physical activity. Journal of Psychopathology and Behavioral Assessment, 33(1), 11-18.https://doi.org/10.1007/s10862-010-9193-6
  • Fox, K. R. (2004). Childhood obesity and the role of physical activity. The journal of the Royal Society for the Promotion of Health, 124(1), 34-39. https://doi.org/10.1177/146642400312400111
  • Fraser-Thomas, J., & Strachan, L. (2014). Personal development and performance?: Exploring positive youth development in elite sport contexts. In Health and Elite Sport (pp. 15-32). Routledge.
  • Fung, A. L. C., & Lee, T. K. H. (2018). Effectiveness of Chinese martial arts and philosophy to reduce reactive and proactive aggression in schoolchildren. Journal of Developmental & Behavioral Pediatrics, 39(5), 404-414. https://doi.org/10.1097/DBP.00000000000005
  • Georgiev, G., & Gontarev, S. (2019). Impact of physical activity on the aggressiveness, deviant behavior and selfesteem with school children aged 11-15. Journal of Anthropology of Sport and Physical Education, 3(4), 21-25. https://doi.org/10.26773/jaspe.191005
  • Geri, S., & Demirhan, B. (2016). Spor Yapan ve Yapmayan Gençlerin Öfke Durumunun Analizi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi , 5 (4), 223-230. https://doi.org/10.11616/basbed.vi.455873
  • Günay, Y., & Aygün, M. (2023). Üniversite öğrencilerinin spora katılım açısından saldırganlık düzeylerinin incelenmesi. Research in Sport Education and Sciences, 25(4), 89-92. https://doi.org/10.5152/ JPESS.2023.23098
  • Gürbüz, S. (2021). Sosyal bilimlerde aracı, düzenleyici ve durumsal etki analizleri. Seçkin Yayıncılık.
  • Gürkan, D. Y., Çimke, S., & Gürkan, O. (2024). The impact of artistic and sporting activities on children’s levels of digital addiction, aggression, and psychological resilience. Archives of psychiatric nursing, 51, 102-107. https://doi.org/10.1016/j.apnu.2024.05.013
  • Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2013). Multivariate data analysis: Pearson new international edition PDF eBook. Pearson Higher Ed.
  • Hair, J. F., Sarstedt, M., Ringle, C. M., & Mena, J. A. (2012). An assessment of the use of partial least squares structural equation modeling in marketing research. Journal of the academy of marketing science, 40(3), 414-433. https://doi.org/10.1007/s11747-011-0261-6
  • Han, M. T. (2025). The effect of sports commitment on regular studying: the mediating role of athlete mental health continuity. Research in Sport Education and Sciences, 27(3), 238-251. https://doi.org/10.62425/ rses.1679329
  • Han, M. T., & Kurt, T. (2024). Investigation Of Olympic Values Perception: Among Undergraduate Students. Düzce Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 4(1), 32-41. https://izlik.org/JA27TU36DZ
  • Holt, N. L., Deal, C. J., & Pankow, K. (2020). Positive youth development through sport. Handbook of sport psychology, 429-446. https://doi.org/10.1002/9781119568124.ch20
  • Kan, E., & Han, M. T. (2025). Spora Bağlılık İle Psikolojik Sağlamlık Arasındaki İlişki. Journal of Sport for All and Recreation, 7(1), 91-102. https://doi.org/10.56639/jsar.1639502
  • Khan, K. M., Thompson, A. M., Blair, S. N., Sallis, J. F., Powell, K. E., Bull, F. C., & Bauman, A. E. (2012). Sport and exercise as contributors to the health of nations. The Lancet, 380(9836), 59-64. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(12)60865-4
  • Kırımoğlu, H., Parlak, N., Dereceli, Ç., Kepoğlu, A. (2008). Lise Öğrencilerinin Saldırganlık Düzeylerinin Spor Yapıp Yapmama Durumlarına Göre İncelemesi Aydın İl Örneği. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2(2), 147-154.
  • Kjønniksen, L., Anderssen, N., & Wold, B. (2009). Organized youth sport as a predictor of physical activity in adulthood. Scandinavian journal of medicine & science in sports, 19(5), 646-654. https://doi.org/10.1111/ j.1600-0838.2008.00850.x
  • Kline, R. B. (2023). Principles and practice of structural equation modeling. Guilford publications.
  • Kuzucu, Y., ve Sarıot-Ertürk, Ö. (2020). Psychometric Properties of Turkish Version of Aggression Questionnaire Short Form in Adolescents and Adults. Journal of Measurement and Evaluation in Education and Psychology, 11(3), 243-265.
  • Mallery, P., & George, D. (2000). SPSS for windows step by step. Allyn & Bacon, Inc..
  • Marshall, C. & Rossman, G. B. (2014). Designing qualitative research. Sage.
  • Maystruk, V. V., Pylypko, O. A., & Fotuyma, O. Y. (2010). Situation Determinanty of Display of Aggression in Sporting Activity. Pedagogika, psihologia ta mediko-biologicni problemi fizicnogo vihovanna i sportu, 2, 79-82.
  • Nowak, P. F. (2014). Amateur sports of the elderly: a chance for health and a higher quality of life. Advances in Aging Research, 3(3), 222-229. https://doi.org/10.4236/aar.2014.33031
  • Pálvölgyi, Á., Ács, P., & Betlehem, J. (2020). The effect of differing levels of physical activity on dispositional mindfulness, trait anxiety, and trait aggression. Health Problems of Civilization, 14(3), 183-189. https:// doi.org/10.5114/hpc.2020.98896
  • Pate, R. R., Pratt, M., Blair, S. N., Haskell, W. L., Macera, C. A., Bouchard, C., ... & Wilmore, J. H. (1995). Physical activity and public health: a recommendation from the Centers for Disease Control and Prevention and the American College of Sports Medicine. Jama, 273(5), 402-407. https://doi.org/ 10.1001/jama.1995.03520290054029
  • Perkins, D. F., Jacobs, J. E., Barber, B. L., & Eccles, J. S. (2004). Childhood and adolescent sports participation as predictors of participation in sports and physical fitness activities during young adulthood. Youth & Society, 35(4), 495-520. https://doi.org/10.1177/0044118X03261619
  • Pesce, C., Lakes, K. D., Stodden, D. F., & Marchetti, R. (2021). Fostering self‐control development with a designed intervention in physical education: A two‐year class‐randomized trial. Child Development, 92(3), 937- 958.https://doi.org/10.1111/cdev.13445
  • Poitras, V. J., Gray, C. E., Borghese, M. M., Carson, V., Chaput, J. P., Janssen, I., ... & Tremblay, M. S. (2016). Systematic review of the relationships between objectively measured physical activity and health indicators in school-aged children and youth. Applied physiology, nutrition, and metabolism, 41(6), S197-S239.https://doi.org/10.1139/apnm-2015-0
  • Rodgers, B. (1977). Rationalising sports policies: Sport in its social context. International comparisons. Strasbourg: Council of Europe.
  • Sirard, J. R., & Pate, R. R. (2001). Physical activity assessment in children and adolescents. Sports medicine, 31(6), 439-454. https://doi.org/10.2165/00007256-200131060-00004
  • Smith, A. L. (2003). Peer relationships in physical activity contexts: A road less traveled in youth sport and exercise psychology research. Psychology of sport and Exercise, 4(1), 25-39. https://doi.org/10.1016/ S1469-0292(02)00015-8
  • Strauss, R. S., Rodzilsky, D., Burack, G., & Colin, M. (2001). Psychosocial correlates of physical activity in healthy children. Archives of pediatrics & adolescent medicine, 155(8), 897-902. https://doi.org/10.1001/archpedi.155.8.897
  • Şahinler, Y., Ulukan, M., & Ulukan, H. (2020). Covid-19 sürecinde fiziksel aktivite yapan spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin saldırganlık düzeylerinin incelenmesi. Akdeniz Spor Bilimleri Dergisi, 3(1), 171-184. https://doi.org/10.38021/asbid.748273
  • Tao, S., Li, J., Zhang, M., Zheng, P., Lau, E. Y. H., Sun, J., & Zhu, Y. (2021). The effects of mindfulnessbased interventions on child and adolescent aggression: a systematic review and metaanalysis. Mindfulness, 12(6), 1301-1315. https://doi.org/10.1007/s12671-020-01570-9
  • Tutkun, E., Çobanoğlu Güner, B., Ağaoğlu, S. A., Soslu, R. (2010). Takım Sporları Ve Bireysel Sporlar Yapan Sporcuların Saldırganlık Düzeylerinin Değerlendirilmesi. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 1(1), 23-29. https://doi.org/10.17155/spd.30525
  • Türkçapar, Ü., & Eroğlu, H. (2023). Bireysel ve takım sporu yapan bireylerin saldırganlık düzeylerinin incelenmesi. Uluslararası Medeniyet Çalışmaları Dergisi, 8(2), 244-257. https://doi.org/10.58648/inciss.1297621
  • WHO, (2017). Physical activity. Erişim
  • Yalçın, Y., & Kahraman, Ö. (2024). Do Fair Play Behaviors Reduce Aggression and Anger in Sport?. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 19(2), 161-184. https://doi.org/10.33459/cbubesbd.1425181
  • Zhu, Y., Li, J., Zhang, M., Li, C., Lau, E. Y. H., & Tao, S. (2022). Physical activity participation and physical aggression in children and adolescents: A systematic review and meta-analysis. Psychology of Sport and Exercise, 63, 102288. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2022.102288
There are 56 citations in total.

Details

Primary Language Turkish
Subjects Physical Activity and Health
Journal Section Research Article
Authors

Muhammet Talha Han 0000-0003-4760-3485

Emirhan Kan 0000-0001-5569-7624

Elçin Emir 0009-0000-5651-6880

Submission Date February 3, 2026
Acceptance Date March 10, 2026
Publication Date March 27, 2026
IZ https://izlik.org/JA39SJ46WX
Published in Issue Year 2026 Volume: 13

Cite

APA Han, M. T., Kan, E., & Emir, E. (2026). SPORTİF AKTİVİTE SÜRESİ VE SALDIRGANLIK: KESİTSEL BİR İNCELEME. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi Ve Spor Bilimleri Dergisi, 13, 1-11. https://izlik.org/JA39SJ46WX

Aim & Scope

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi (İÜBSBD), spor bilimleri temel alanında çok disiplinli araştırmaları destekleyen bir yayın politikasına sahiptir. Derginin ana amacı, spor bilimleri ve insan hareketine ilişkin deneysel araştırmaları, derleme ve olgu raporlarının sonuçlarını geniş bir toplulukla paylaşmaktır.

Dergi, spor bilimlerinin tüm alt disiplinlerinde iletişimi kolaylaştırmayı ve geliştirmeyi hedeflemektedir. İÜBSBD, aşağıdaki alanlarda yüksek bilimsel standartlara sahip araştırmaları teşvik etmektedir:

Dergi ayrıca spor bilimlerinin tüm alt disiplinlerinde iletişimi kolaylaştırmayı ve geliştirmeyi amaçlamaktadır.  

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, aşağıdaki alanlarda yüksek bilimsel standartlarda araştırmaları teşvik etmektedir:

(a) Uygulamalı Spor Bilimleri

(b) Biyomekanik ve Motor Kontrolü

(c) Fizyoloji ve Beslenme

(d) Psikoloji, Sosyal Bilimler ve Beşeri Bilimler

(e) Spor ve Egzersiz Tıbbı

Dergi, beden eğitimi ve spor bilimleri alanındaki çeşitli alt disiplinlerdeki gelişmeleri takip etmekte ve bu alandaki araştırmaların yaygınlaştırılmasına olanak tanımaktadır. Ayrıca, dergide yayımlanan makaleler yalnızca akademik çevreler için değil, sporcular, antrenörler, spor yöneticileri ve ilgili diğer profesyoneller için de değerli bir kaynak niteliği taşımaktadır.

 

Değerlendirilmek üzere sunulan makaleler özgün olmalı ve daha önce herhangi bir elektronik veya basılı ortamda sunulmamış veya yayımlanmamış olmalıdır. Bir makale daha önce bir konferans veya toplantıda sunulmuşsa, yazarlar organizasyonun adı, tarihi ve yeri de dahil olmak üzere etkinlik hakkında ayrıntılı bilgi vermelidir.

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi’ne gönderilen yazılar, önce yayın kurulu tarafından dergi ilkelerine uygunluk açısından bir ön değerlendirmeye tabi tutulur. Dergi kapsamına girmeyen veya bilimsel bir yazı formatına içerik ve şekil şartları açısından uymayan yazılar, hakemlik süreci başlatılmadan geri çevrilir ya da bazı değişiklikler istenebilir. Yayın için teslim edilen makalelerin değerlendirilmesinde akademik tarafsızlık ve bilimsel kalite en önemli ölçütlerdir.

Dergi sayfasında (https://dergipark.org.tr/tr/pub/inubesyo) yer alan "Makale Gönder" kısmından sisteme yüklenmelidir. Dergimize e-posta ile ya da başka yöntemlerle çalışma kabul edilmemektedir.

İlk gönderim sırasında yazarların aşağıdaki formu sunmaları gerekmektedir:

Makale Yükleme Süreci:

  1. Dergipark Kullanıcı Sayfası
  2. Süreç
  3. Makale Gönderme
  4. Makale Ana Verileri
  5. ... ve sistemdeki gerekli adımları takip ederek devam edilmelidir.

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi’ne (İÜBSBD) gönderilecek çalışmalar aşağıdaki yayın kurallarını dikkate almalıdır.

  1. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi yayın dili Türkçedir.
  2. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi’nde beden eğitimi ve spor bilimleri alanında yapılmış ve daha önce hiçbir yayın organında yayınlanmamış özgün, derleme ve olgu raporları yayınlanır.
  3. Dergiye gönderilecek çalışmalar için Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi “TÜBİTAK ULAKBİM DERGİPARK ulusal makale gönderim, takip ve değerlendirme sistemi” kullanılmaktadır. Bu nedenle yazarların bir kereye mahsus olmak üzere ilgili sisteme kayıt olup kullanıcı adı ve şifre almaları gerekmektedir.
  4. Biçimsel kontrolü geçen her çalışma, bilimsel içeriğine göre uygun hakemlere gönderilerek değerlendirmeye alınır.
  5. Çeşitli nedenlerden dolayı çalışmasının yayınlanmasından vazgeçen yazar başvurusundan itibaren iki (2) ay içerisinde yazısını geri çekebilir.
  6. Çalışmalar yayınlanmak üzere dergiye gönderildikten sonra, tüm yazarların yazılı izni olmadan yazar isimleri silinemez, yeni isim eklenemez ve yazar sıralaması değiştirilemez.
  7. Yayın süreci tamamlanan çalışmalar dergiye geliş tarihi esas alınarak yayınlanır. Ancak güncelliğini kaybetmemesi açısından bu sıra bazı öncelikli çalışmalar için uygulanmayabilir. Buna karar verme yetkisi editöre aittir.
  8. Sözlü görüşmeler ve yayınlanmamış eserlere ait bildirimler (Yüksek Lisans ve Doktora Tezleri hariç) kaynak olarak kullanılmamalıdır.
  9. Kaynakların doğruluğundan yazar/yazarlar sorumludur.
     
  10. Yayınlanan çalışmaların bilimsel etik ve hukuki sorumluluğu yazarına/yazarlarına aittir. İnsan ve hayvan denekler için etik kurul raporu alınmalıdır.

DERGİYE GÖNDERİLEN ÇALIŞMALAR ŞU SIRAYI İZLEMELİDİR:

1. İlk sayfa (Yazarların Künyesi); çalışmanın Türkçe ve İngilizce başlığı sayfa ortalanacak şekilde alt alta büyük harfle tek satır aralıklı, 12 punto olarak yazılır ve hemen onun altında sıralamaya göre yazar/yazarların ad ve soyadları, kurum bilgileri, telefon numaraları ve e-mail adresleri sola yaslanarak alt alta sıralanmalıdır. Yazışmalardan sorumlu olacak yazar yanına tırnak içinde “Yazışmadan sorumlu yazar” ifadesi eklenerek açık bir şekilde belirtilmelidir.

2. İkinci sayfadan itibaren; TÜRKÇE BAŞLIK ve Yazar/yazarların adı-soyadı (başlığın altına sayfa ortalanarak 12 punto ve koyu olarak yazılmalıdır).

  • “ÖZET BAŞLIK” yazarların altında sol başa yaslanmış, koyu, büyük harf 12 punto ile yazılır. ÖZET metni 10 punto ve tek satır aralığı yazılmalıdır. 
     
  • ÖZET metninin altında konu ile ilişkili "Anahtar Kelimeler" belirtilmelidir. En az 3 en fazla 5 anahtar kelime kullanılmalıdır. Sıralama baş harflere göre yapılmalıdır.
     
  • “İNGİLİZCE BAŞLIK” ve ardından “ABSTRACT” sol başa yaslanmış, koyu, büyük harf 12 punto ile yazılır. kısmı takip eder. ABSTRACT metni 10 punto ve tek satır aralığı yazılmalıdır.
     
  • ABSTRACT metninin altında konu ile ilişkili "Key Words" belirtilmelidir. En az 3 en fazla 5 anahtar kelime kullanılmalıdır. Sıralama, Türkçe anahtar kelimeler ile aynı olmalıdır.
     

4. ABSTRACT kısmından sonra “GİRİŞ”, “MATERYAL VE METOT”, “BULGULAR”, “TARTIŞMA” ve eğer istenirse “SONUÇ VE ÖNERİLER” ve "KAYNAKLAR" kısımları takip etmelidir. 
 

  • Derleme (Review) makalelerinde bu içeriğe dikkat edilmeyebilir.
     
  • Bu başlıklar sola yaslanmış, büyük harf, 12 punto ve koyu yazılmalıdır.
     

5. KAYNAKLAR’dan önce istenirse “TEŞEKKÜR” (acknowledgements) bölümü yazılabilir.
 

YAZI DÜZENİ

1) BAŞLIK VE YAZAR İSMİ:

Araştırmanın başlığı 13 kelimeyi geçmeyecek şekilde 12 punto olarak yazılmalıdır. Yazar/yazarların ad ve soyadları sayfa ortalanarak unvan belirtilmeden verilirken, kurum adresleri ve elektronik posta adresleri sayfa altında dipnot olarak yazılmalıdır.
 

2) ÖZET/ABSTRACT:

Çalışmanın başlığı ile ÖZET/ABSTRACT başlıkları tümü ile büyük, bold ve 12 punto yazılmalıdır. Türkçe özet “ÖZET” başlığı altında, İngilizce özet ise, “ABSTRACT” başlığı altında yazılmalıdır. ABSTRACT başlığının üzerinde yazının İngilizce başlığı yer almalıdır. ÖZET/ABSTRACT metinleri satır başı yapılmadan, blok halinde yazılmalıdır. ÖZET /ABSTRACT metinleri 250 kelimeyi geçmeyecek şekilde ve tek satır aralığı yapılarak 10 punto blok halinde yazılmalıdır. Türkçe özetin hemen altında ayrı satır olarak, sol başa yaslı Anahtar Kelimeler (Bold), İngilizce özetin hemen altında ise Keywords (Bold ve bitişik) başlığı yer almalıdır. Anahtar kelimeler 5’i geçmeyecek şekilde alfabetik olarak yazılmalıdır. Anahtar kelimeler virgül ile ayrılmalı ve kelime seçiminde başlıkta yer almayan kelimeler tercih edilmelidir.
 

3) ANA METİN:

Dergiye gönderilecek çalışmalar Word formatında, “Times New Roman” yazım düzeninde, sayfanın her tarafından 2,5 cm boşluk bırakılarak, 12 punto 1,5 satır aralığı ve satır başı 1.27 olarak gönderilmelidir. Ana metnin 12 sayfayı geçmemesine özen gösterilmelidir. Sayfa kısıtlaması gerekli görülür ise Yayın Kurulu tarafından arttırılabilir. Ana metinde yer alacak şekiller, grafikler, fotoğraflar ve çizelgeler çalışmanın içinde, bahsedildiği yerde verilmeli ve numaralandırılmalıdır. Şekil, grafik ve fotoğraflar JPG, TIFF formatında sunulmalıdır. Tabloların üstüne tablo numarası ve başlığı yazılmalıdır. Tablolar sayfa düzenine göre 9 veya 10 punto olarak yazılabilir (büyüklüğüne ve içeriğine göre değişebilir).
 

4) TEŞEKKÜR (ACKNOWLEDGEMENTS):

Teşekkür zorunlu değildir. Ancak yazar/yazarlar, araştırmaya katkısı yazarlık düzeyinde olmayan kişilere birkaç cümlelik teşekkür yazabilir.
Yazılması halinde Ana metnin sonunda ve Kaynaklar kısmından önce yer verilmelidir.

5) KAYNAKLAR:

Çalışmada; mümkün olduğunca yeni ve çalışmayı doğrudan ilgilendiren kaynaklara yer verilmelidir. Kaynak sayısının 40’ı aşmaması tavsiye edilir.
 

6) ANA METİNDE KAYNAK BELİRTİLMESİ:

Metin içinde kaynak gösterilirken, alıntılanan ifadeden sonra parantez içinde yazarın/yazarların soyadı, eserin tarihi yazılır ve parantez kapatılır. Örnek: Alıntılanan metin tek yazarlı ise (Avcı, 2021) şeklinde gösterilir. Alıntılanan metin iki yazarlı ise (Atik ve Canbey, 2011) şeklinde gösterilir. Alıntılanan metin ikiden fazla yazarlı ise (Çotak ve ark., 2020) şeklinde gösterilir. Alıntılama yapılırken aynı düşünceyi birden fazla yazar belirtmişse, yılı küçük olan yazarın çalışması ilk sıraya yazılır ve yazarlar arası noktalı virgülle (;) ayrılır. Örnek: Alıntılanma yapılan metin (Atik ve Canbey, 2011; Avcı, 2021).
Metin içinde kaynağın cümle içinde veya başında belirtilmesi durumunda yazarın soyadı yazılmalı ve parantez içinde yıl belirtilmelidir.
Örnek: Çotak ve ark. (2020) veya Avcı (2021) şeklinde olmalıdır.

*Doğrudan alıntılar 3 satırı geçmeyecek şekilde ve tırnak içinde kullanılmalıdır. 

7) KAYNAKLAR BÖLÜMÜNDE KAYNAKLARIN BELİRTİLMESİ:

Çalışmanın son bölümü “KAYNAKLAR” başlığından oluşmalıdır.
Kaynaklar alfabetik olarak sıralanır, numaralandırma yapılmaz.

Kaynakça Örnekleri:
Kaynakça APA stili 7. versiyona uygun olarak hazırlanmalıdır.

Makaleden kaynak gösterimi:

Tek Yazarlı Çalışmalar :

Schoenfeld, B. J. (2010). The mechanisms of muscle hypertrophy and their application to resistance training. The Journal of Strength & Conditioning Research, 24(10), 2857-2872.
 

İki Yazarlı Çalışmalar:
Franchi, M. V., & Maffiuletti, N. A. (2019). Distinct modalities of eccentric exercise: different recipes, not the same dish. Journal of Applied Physiology, 127(3), 881-883.
 

İkiden Fazla Yazarlı Çalışmalar:
Read, P. J., Trama, R., Racinais, S., McAuliffe, S., Klauznicer, J., & Alhammoud, M. (2022). Angle specific analysis of hamstrings and quadriceps isokinetic torque identify residual deficits in soccer players following ACL reconstruction: a longitudinal investigation. Journal of Sports Sciences, 1-7.
 

Bildiriden kaynak gösterimi:
Hazır, T., Kazancı, A., Açıkada, C. (1992). "Antropometrik ölçümlerde metodoloji sorunları". 2. Ulusal Spor Bilimleri Kongresi, Ankara.

Tezden kaynak gösterimi:
Cumalı, A. (1990). İnsan omurgası ve yaralanma mekanizması. Yayımlanmamış Doktora Tezi, İnönü Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Malatya.

Kitaptan kaynak gösterimi:
Tolsty, A.T., & Michel A.R. (2021). Men's Fitness Trend. Lippincott Williams & Wilkins.

Editörlü kitaptan kaynak gösterimi:
Kloth, W. (2020). The British Council Background. Londra UK: Anchor.

Çeviri Kitap:
Michael, B.C. (2020). Antrenman Geçmişi. (3. Baskı). (M Karpuz, TL Pekmez, Çev.). Malatya: Malatya Tıp Kitabevleri.

Web Belgesi, Web Sayfası ya da Raporu:
Yazar, A.A., Yazar, B.B. (Basım Yılı). Belgenin Başlığı. Ay.gün.yıl, http://web adresi.

 

YAYIN ETİĞİ

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi (İÜBSBD), Yayın Etiği Komisyonu (COPE) kılavuz ilkeleri ve Bilimsel Yayıncılıkta Şeffaflık ve En İyi Uygulama İlkeleri (COPE, DOAJ, OASPA, WAME ortak bildirisi) dahil olmak üzere çeşitli kuruluşlar tarafından ortaya konan kılavuz ilkelere ve temel uygulamalara uymayı amaçlamaktadır. Bu kılavuz ve tavsiyeler, bilimsel yayıncılıkta şeffaflık, dürüstlük ve en iyi uygulamaları teşvik etmek üzere tasarlanmıştır. 

Dergi, bu standartlara bağlı kalarak, yayınladığı araştırmaların yüksek kalitede olmasını ve bilim camiasının etik standartlarını karşılamasını sağlamayı amaçlamaktadır.

ETİK İLKELER VE YAYIN POLİTİKASI

Etik Kurul Onayı ve Bilgilendirilmiş Onam

İnsan denekleri içeren tüm araştırmalar yürütülmeden önce bir etik kurul (örn. IRB) tarafından incelenmeli ve onaylanmalıdır. Etik kurulun adı, onay numarası ve tarihi makalenin Materyal ve Metot bölümünde yer almalıdır. Yazarlardan onayın bir kopyasını sunmaları da istenebilir.

Çalışma etik onaydan muafsa, yazarlar etik kuruldan muafiyeti açıklayan bir beyan sunmalıdır. Bir makale etik onayı olmadan gönderilirse, dergi etik kaygıları değerlendirmek için COPE'un yönergelerini izleyecektir. Etik onayı olmayan makaleler, konunun önemli olduğu düşünülürse reddedilebilir.

Bilgilendirilmiş hasta onamı ayrıntıları, araştırma süreciyle ilgili bilgilerle birlikte Materyal ve Metot bölümüne dahil edilmelidir.

İnsan denekleri içeren çalışmalar için, yazarlar tüm katılımcılardan yazılı bilgilendirilmiş onam alındığını teyit etmeli ve onam formu araştırmacılar tarafından saklanmalıdır. On sekiz yaşın altındaki çocukları içeren araştırmalar için ebeveyn veya vasiden onay alınmalıdır. Anketlerde veya görüşmelerde, katılımcıların veri kullanımı için rızası da teyit edilmelidir. İsimlendirme için açık rıza verilmediği sürece kişisel bilgiler kimliksizleştirilmelidir.

Yazarlar, özellikle fotoğraflarda, katılımcıların anonimliğini ve gizliliğini korumaktan sorumludur. Her türlü görüntü için imzalı ibranameler alınmalı, yayın için onay sağlanmalı ve her türlü koşul belirtilmelidir. Bu onay Materyal ve Metot bölümünde belirtilmelidir.

İNTİHAL VE ETİK İHLALLER

Tüm başvurular, hakem değerlendirme ve/veya üretim süreçlerinde benzerlik tespiti yazılımı kullanılarak birden fazla taramadan geçirilir. Önceki çalışmalara atıfta bulunurken, tüm materyalin doğru bir şekilde referans gösterildiğinden emin olunmalıdır. Herhangi bir kaynaktan (dergi makaleleri, kitaplar, tezler, elektronik medya, vb.) metin, tablo veya resim kopyalamak ve bunları kendininmiş gibi sunmak, referans verilmiş olsa bile intihal olarak kabul edilir. Kaynağı 'Kaynaklar' bölümünde listelemek, yazarları intihal sorumluluğundan muaf tutmaz.
 

Yazarların aşağıda belirtilen intihal durumlarından ya da etik ihlallerden kaçınmaları şiddetle tavsiye edilir:

  • Atıf Manipülasyonu: Kendine atıf yapma, aynı derginin aşırı atıfla kullanılması veya atıf yığma gibi yöntemlerle atıf sayılarının şişirilmesi, akademik tanınmayı çarpıtan bir uygulamadır.
  • Kendinden İntihal (Metin Geri Dönüşümü): Bir yazarın önceki çalışmasından bölümleri veya cümleleri uygun şekilde atıf yapmadan yeniden kullanmayı içerir ve bir tür intihal teşkil eder.
  • Salami Dilimleme: Tek bir çalışmadan aynı veri setini, hipotezleri ve yöntemleri kullanarak birden fazla makale yayınlaması anlamına gelen, etik olmayan bir uygulamadır.
  • Veri Üretme: Gerçek araştırma veya deneylerle desteklenmeyen sahte verilerin oluşturulması, araştırma dürüstlüğünün ciddi bir ihlali olarak kabul edilir.
  • Veri Manipülasyonu/Sahteciliği: Bulguları yanlış yönlendirmek veya yanlış temsil etmek için görüntülerin değiştirilmesi ya da aykırı değerlerin kaldırılması gibi verilerin değiştirilmesini içerir.

İntihal, atıf manipülasyonu veya veri çarpıtma gibi etik ihlallerine ilişkin şüphe durumlarında, Editörler Kurulu, şüphelerin adil, şeffaf ve tutarlı bir şekilde ele alınmasını sağlamak için COPE (Yayın Etiği Komisyonu) yönergelerini takip edecektir.

REKLAM POLİTİKASI

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, Yayın Kurulu ve yönetimi tarafından onaylanması koşuluyla web sitesinde dijital reklamları kabul eder. Tüm reklamlar bu şekilde açıkça etiketlenmelidir. Reklam verenlerin editoryal kararlar veya reklam politikaları üzerinde hiçbir etkisi yoktur.

Reklam talepleriniz için lütfen Editörlük Ofisi (inueditorial@inonu.edu.tr) ile iletişime geçiniz.

HAKEM DEĞERLENDİRME SÜRECİ

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, akademik bütünlüğün en yüksek standartlarda korunmasını sağlamak amacıyla titiz ve şeffaf bir çift anonimleştirilmiş hakem değerlendirme sürecini yürütmektedir. 

Makaleler, hem yazarların hem de hakemlerin birbirlerine anonim olarak kalacakları bu sürece tabi tutulmaktadır. Her makale, ilgili alanda uzman en az iki bağımsız dış hakem tarafından değerlendirilir. 

Yazarlar, potansiyel hakemleri önerebilir, ancak nihai seçim editör tarafından yapılır ve editör, yazarın önerilerine uymak zorunda değildir. Değerlendirme süreci boyunca gizlilik esastır ve hakemler makaleyi yalnızca editörün izniyle paylaşabilirler. Hakemler, makalenin kalitesini artırmak amacıyla zamanında, tarafsız, kanıta dayalı ve yapıcı geri bildirim sağlarlar. Araştırma ihlali şüphesi olan durumlar, sürecin bütünlüğünü korumak için gizli bir şekilde editöre bildirilmelidir. 

Dergi, değerlendirme süreci, seçim kriterleri ve itiraz prosedürü hakkında bilgi paylaşarak ve kabul oranları ve yayım süreleri gibi önemli verileri yayımlayarak şeffaflık sağlar. Bir makalenin kabul edilmesi, düzeltilmesi veya reddedilmesi konusundaki nihai karar Baş Editör tarafından verilir. 

Hakemler, bir değerlendirme davetini kabul etmeden önce herhangi bir olası çıkar çatışmalarını açıklamalıdır. Editörlerle hakemler arasındaki tüm iletişimler gizlidir. 

Editörler kurulunun üyeleri tarafından gönderilen makaleler, tarafsızlığı sağlamak amacıyla dış editörler tarafından ele alınır ve bu dış editörler de çıkar çatışmalarını açıklamak zorundadır. Hakem değerlendirme süreci standart prosedürlerden saparsa, şeffaflık ve hesap verebilirliği sağlamak için makalede hangi tür inceleme yapıldığı belirtilir.

REVİZYON DETAYLARI

Minör revizyon veya majör revizyon gerektiren makaleler, Baş Editör tarafından hakemlerin ve editörlerin yorumlarını içeren bir karar mektubu ile yanıtlanır ve yeniden gönderim için bir son tarih alır. Yazarlar, gözden geçirilmiş bir makale ve her bir yorumu ayrı ayrı ele alan ayrıntılı bir “Hakemlere Yanıt” belgesi sunmalıdır. Yanıt, yapılan revizyonları açıklamalı ve makaledeki ilgili satır numaralarını belirtmelidir. Makalenin değişiklikleri vurgulayan açıklamalı bir versiyonu da sunulmalıdır. Gözden geçirilmiş makaleler, karar mektubunda belirtilen tarihe kadar teslim edilmelidir. Son teslim tarihine uyulmaması, revizyonun reddedilmesine neden olabilir. Ek süreye ihtiyaç duyulması halinde, yazarlar orijinal son tarih sona ermeden önce uzatma talebinde bulunmalıdır.

YAZARLIK KRİTERLERİ

Araştırma bulgularını bildiren başvuruların yazarları, Uluslararası Tıp Dergisi Editörleri Komitesi (ICMJE) tarafından belirlenen dört kriterin tamamını karşılamalıdır:

  1. Çalışmanın konseptine veya tasarımına, ya da verilerin elde edilmesi, analizi veya yorumlanmasına önemli katkılar sağlama;
  2. Çalışmanın taslağını hazırlamak veya önemli entelektüel içerik için eleştirel bir şekilde gözden geçirmek;
  3. Yayımlanacak son versiyonun onaylanması;
  4. Çalışmanın tüm yönlerinden sorumlu olmayı kabul etmek, herhangi bir bölümün doğruluğu veya bütünlüğü ile ilgili soruların uygun şekilde araştırılmasını ve çözülmesini sağlamak. 

Yazarlar, makalelerini göndermeden önce kimlerin yazarlık için uygun olduğunu ve yazarların hangi sırayla listeleneceğini belirlemelidir. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi editörleri yazarlık anlaşmazlıklarını çözmez. İlk gönderimden sonra yazar sayısında veya sıralamasında yapılacak her türlü değişiklik Baş Editöre yazılı olarak açıklanmalıdır. Editörler, herhangi bir yazarlık usulsüzlüğünü, birinci veya sorumlu yazarın kurumundaki veya işverenindeki araştırma görevlisine veya uygun akademik etik yetkililerine yönlendirme hakkını saklı tutar.

Yazarlar, başvuru sırasında bireysel katkılar hakkında bilgi vermek için CRediT (Katkıda Bulunan Rolleri Taksonomisi) kullanabilirler.

Çıkar Çatışması Beyanı

Herhangi bir finansal veya finansal olmayan çıkar çatışması, editoryal derneklerle, ticari düzenleme şirketleriyle, tıbbi iletişim şirketleriyle veya başvuruyu ilgilendiren diğer kuruluşlarla ilişkiler dâhil olmak üzere, makalenin sonunda, Kaynaklar bölümünden hemen önce açıklanmalıdır.

Finansal Destek Beyanı

Tüm finansman kaynakları makalenin sonunda belirtilmelidir. Yazarlar, varsa, çalışma sponsor(lar)ının çalışma tasarımı, veri toplama, analiz, yorumlama, rapor yazımı ve makalenin yayına sunulması kararındaki rolünü belirtmelidir. Eğer finansman kaynağı bu alanlarla ilgili bir katkıda bulunmamışsa, yazarlar bunu net bir şekilde ifade etmelidir.

ÜRETKEN YAPAY ZEKA VE YAPAY ZEKA (YZ) KULLANIM POLİTİKASI 

1. Makale Hazırlığında YZ Araçlarının Kullanımı
ICMJE (Tıp Dergisi Editörleri Uluslararası Komitesi) yönergelerine göre, yazarlar makalelerinin hazırlanmasında üretken yapay zekâ veya yapay zekâ destekli teknolojileri (örneğin ChatGPT, Claude, Gemini) kullandıklarını beyan etmelidir. Bu beyan, kullanılan aracın adı, sürümü ve kullanım amacı belirtilerek makalenin uygun bölümünde yer almalıdır (örneğin, yazım desteği için Teşekkür kısmında; veri analizi için Yöntemler kısmında).

Dünya Tıp Editörleri Derneği’nin (WAME) vurguladığı üzere, YZ araçları yalnızca dilin ve okunabilirliğin insan gözetiminde iyileştirilmesi amacıyla kullanılmalıdır. Yazarlar çalışmalarının bütünlüğü, doğruluğu ve özgünlüğünden tamamen sorumludur. YZ araçları yazar olarak gösterilemez veya bu şekilde atıf yapılamaz.

2. Yazarlık ve Sorumluluk
COPE’un (Yayın Etiği Komitesi) görüş bildirgesine uygun olarak, yazarlık yalnızca insanlar tarafından yerine getirilebilecek sorumlulukları içerir. Listelenen her yazar, makalenin son hâlini onaylamalı, çalışmanın özgünlüğünü sağlamalı ve makalenin tüm yönlerinden sorumlu olmalıdır. Yapay zekâ bu yükümlülükleri yerine getiremez ve yazar olarak gösterilmemelidir.

3. Görsel ve Şekil İçeriğinde YZ Kullanımı
Elsevier’in yapay zekâ politikası doğrultusunda, YZ tarafından üretilmiş görsel veya şekillerin kullanımı genellikle kabul edilmemektedir. Ancak YZ'nin araştırma yönteminin bir parçası olduğu durumlarda (örneğin, YZ destekli tıbbi görüntüleme) istisna uygulanabilir. Bu gibi durumlarda, kullanılan aracın adı, sürümü ve teknik parametreleri dahil olmak üzere tam şeffaflık sağlanmalı ve bilgiler Yöntemler bölümünde belirtilmelidir. YZ ile üretilmiş görsel içerikler açıkça bu şekilde etiketlenmelidir.

4. Hakem ve Editörler Tarafından YZ Kullanımı
Hakemler ve editörlerin, makaleleri değerlendirmek veya özetlemek amacıyla üretken YZ araçlarını kullanmaları önerilmemektedir. YZ araçları kullanıldığı takdirde bu kullanım açıkça belirtilmeli ve gizlilik ilkesi ihlal edilmemelidir (COPE, 2023).

YAYIN SONRASI DÜZELTME TALEPLERİ VE MAKALE GERİ ÇEKME POLİTİKASI

Yayın sonrası tüm düzeltme talepleri editöryal incelemeye tabidir. Yayın Kurulu, hatanın niteliğine, makale üzerindeki etkisine ve destekleyici kanıtlara dayanarak düzeltmelerin gerekliliğini ve uygunluğunu değerlendirir. Onaylanması halinde, düzeltme dergi arşivinde yapılacaktır. Dergi, COPE yönergelerini takip etmektedir.
 

Makale Geri Çekme (Yayın Öncesi)

Makale Geri Çekme işlemi yalnızca hatalar, kazara yinelenen gönderimler veya etik ihlaller (örneğin, birden fazla gönderim, sahte veriler veya intihal) içerebilecek makalelerin ilk sürümleri olan basım aşamasındaki makaleler için geçerlidir. Geri çekilen makalelerin HTML ve PDF içerikleri kaldırılacak ve yerine çekilme bildiren bir açıklama ile derginin çekilme politikasına bağlantı verilecektir.
 

Makale Geri Çekme (Yayın Sonrası)

Geri çekmeler intihal, veri uydurma, sahte yazarlık veya ortak yazar onayı olmadan yayın gibi ciddi etik ihlaller için verilir. Geri çekme bildirimleri şu unsurları içerir:

  • “Geri Çekme” başlıklı resmi bir geri çekme notu: [Makale Başlığı]” başlıklı resmi bir geri çekme notu, sonraki bir sayıda yayınlanır.
  • Orijinal makalenin PDF'si üzerinde “Geri Çekildi” şeklinde bir filigran.
  • Akademik bütünlüğü korurken düzeltmelerde şeffaflık sağlayan HTML sürümünün kaldırılması.

Makale Kaldırılması (Hukuki ve Güvenlik Endişeleri)

Nadir durumlarda, bir makalenin yasal sorunlar, mahkeme kararları, hakaret veya önemli sağlık riskleri nedeniyle derginin çevrimiçi veritabanından kalıcı olarak kaldırılması gerekebilir. Meta veriler (başlık ve yazarlar) korunurken, makale içeriği kaldırmayı açıklayan yasal bir bildirimle değiştirilecektir.

Makale Değiştirme

Bir makale ciddi bir sağlık riski teşkil ediyorsa, yazarlar düzeltilmiş bir versiyonla değiştirilmesini talep edebilir. Bu gibi durumlarda, düzeltilmiş makaleye bir bağlantı içeren bir geri çekme bildirimi yayınlanacak ve güncellemelerin şeffaf bir şekilde kaydedilmesi sağlanacaktır.

Kendi Kendine Arşivleme Politikası

Yazarların yayınlanmış çalışmalarını kurumsal veya kişisel web sitelerinin yanı sıra açık erişim havuzlarında kendi kendilerine arşivlemelerine izin verilir. Yazarlar makalelerini paylaşırken orijinal yayına uygun şekilde atıfta bulunmalı ve DOI numarasını eklemelidir. Ayrıca, yazarların yayınevinin resmi web sitesine bir bağlantı sağlamaları teşvik edilir, böylece bilimsel kaydın doğruluğu ve bütünlüğü sağlanmış olur. Yayıncının web sitesinde yayınlanan versiyon, kayıtların kesin versiyonu olarak kabul edilir.

YASAL UYARI

Yayınlanan makalelerde ifade edilen görüş ve fikirler yalnızca yazar(lar)a aittir ve editörlerin, yayın kurulunun veya yayıncının görüşlerini yansıtmaz. Editörler, yayın kurulu ve yayıncı, yayınlanan makalelerin içeriğinden sorumlu değildir ve bu makalelerde ifade edilen görüşleri onaylamaz.

Yazarlar, çalışmalarının doğruluğu ve bütünlüğü konusunda tam sorumluluk taşırlar. Dergi, araştırmaların bilim camiasına yayılması için bir platform görevi görürken, içeriğin geçerliliğini garanti etmez.
 

İnternet aracılığıyla İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi (İÜBSBD) içeriğine, tüm araştırmacılar ücretsiz olarak erişebilir.

İÜBSBD, yayın gönderiminde ve basımında herhangi bir ücret talep etmemektedir.

Other Indexes

EBSCO
SportDISCUS

Baş Editör

Serkan Düz
Serkan DÜZ
Exercise Physiology

Alan Editörleri

Talha MURATHAN
Educational Technology and Computing, Sports Science and Exercise, Physical Training and Sports, Sports Activity Management, History of Sports
Burak CANPOLAT
Physical Training and Sports Pedagogy, Physical Training, Sports and Physical Activity For Disabled
Mehmet GÜLLÜ
Development of Physical Education and Education Programs, Sports Science and Exercise, Physical Training and Sports, Physical Training and Sports Pedagogy

Yabancı Dil Editörü

Fatih PEHLİVAN
English As A Second Language, Education Management

İstatistik Editörü

Ahmet Kadir ARSLAN
Machine Learning, Deep Learning, Data Mining and Knowledge Discovery, Artificial Intelligence, Biostatistics

Teknik Editor

Hakan BÜYÜKÇELEBİ
Sport and Exercise Nutrition, Sports Science and Exercise, Sports Training

Yayın Editörü

Mehmet AKARSU
Sports Science and Exercise, Physical Training and Sports Pedagogy

Editör Kurulu

Cemal ÖZMAN

Dr. Cemal Özman, 1988 yılında Malatya’da doğmuştur. Lisans eğitimini Erciyes Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Spor Yöneticiliği programında tamamlamıştır. 2013 yılında Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Spor Yönetim Bilimleri yüksek lisans programından, 2022 yılında ise İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Spor Yöneticiliği doktora programından mezun olmuştur.
Akademik kariyerine 2014 yılında Nişantaşı Üniversitesi'nde öğretim görevlisi olarak başlamış, halen Bartın Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Spor Yöneticiliği bölümünde Doktor Öğretim Üyesi olarak görev yapmaktadır. Spor yönetimi, spor pazarlaması, girişimcilik ve gönüllülük alanlarında çalışmalar yürüten Özman, Avrupa Birliği Erasmus+ Sport Programları, Kalkınma Ajansı destekli yerel projeler ve Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından yürütülen çeşitli projelerde yürütücü ve araştırmacı olarak görev almış, birçok bilimsel makale ve kitap bölümü yayımlamıştır.
Akademik çalışmalarının yanı sıra gönüllü olarak da spora katkı sunan Özman; 2010 FIBA Dünya Şampiyonası, 2013 FIFA U20 Dünya Kupası ve 2019 UEFA Süper Kupa gibi prestijli uluslararası spor organizasyonlarında gönüllü olarak görev almıştır. Ayrıca Gençli ve Spor Bakanlığı'nın gençlik kamplarında gönüllü kamp liderliği yapmış, sporun sosyal etkisine yönelik projelerde aktif roller üstlenmiştir.
Sports Activity Management, Sport and Leisure Management
Ayşe DEMİR
Sports Science and Exercise, Sport and Leisure Management
Bojan JORGİC
Physical Training, Sports and Physical Activity For Disabled
Ali Serdar YÜCEL
Sports Law, Sociology of Sports, Sports Science and Exercise, Sports Activity Management
Kübra ÖZDEMİR
Sports Science and Exercise, Sports Activity Management, History of Sports, Sport and Leisure Management
Mehmet KARTAL
Sport and Exercise Psychology, Physical Training and Sports, Sports and Recreation
Barış GÜROL
Sports Science and Exercise, Sports Training, Physical Activity and Health, Biomechanics in Sports Science
Özer YILDIZ
Physical Training and Sports Pedagogy
Murat TEKİN
Sport and Exercise Psychology, Physical Training and Sports Pedagogy

© İnönü University, 2026
Open access journal | No APCs | Double-blind peer review | CC BY-NC