Okul Öncesi Kurumlarda Öz Denetime Dayalı Öz Değerlendirmenin Uygulanabilirliği
Öz
Kurumlarda öz denetim, denetleyici makamca tespit edilmiş ölçütlerle kurumların kendisini denetlemesi ve kendi kontrollerini sağlaması iken; öz değerlendirme karar alma, öğrenme ve gelişimi desteklemek için kurumun kendisi tarafından başlatılan düzenli bilgi toplama, işlevselliği değerlendirme ve hedeflerine ulaşma ile gerçekleşen kurumsal gelişim faaliyetidir. Türkiye’de Millî Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığınca hazırlanmış denetim rehberleri eğitim kurumlarına öz denetim için ölçütler sağlarken; rehber eşliğinde tespit edilen eksiklikler, geliştirilmeye gereksinim duyulan yönlerde kurumların öz değerlendirme yapabilmesini sağlamaktadır. Bu araştırmada Okul Öncesi Eğitim Kurumları Rehberlik ve Denetim Rehberi’nin işlevselliği değerlendirilmektedir. Durum çalışması olarak desenlenmiş araştırmada veriler ilgili rehberde yer alanların okullarda mevcut durumunu belirleyen kontrol listesi ve okul öncesi kurumlarda görevli yönetici ve öğretmenler için araştırmacılarca hazırlanmış yarı yapılandırılmış görüşme formları ile toplanmıştır. Elde edilen sonuçlar bağımsız, ilkokul, ortaokul ve liseye bağlı araştırma örneklemine seçilmiş okul öncesi kurumlarda, rehberde bildirilen bazı hususların eksik uygulandığını göstermektedir. Öz denetim ve öz değerlendirme eksenlerinde değerlendirilen görüşme metinlerinden elde edilen sonuçlara göre denetim rehberi araştırmaya katılan okul öncesi kurumlarda öz denetim kapsamında okul bürokrasisinin yönetimi ile iç ve dış kontrol, öz değerlendirme kapsamında ise örgütsel güçlenme ve profesyonelleşme için katkı sağlamaktadır.
Anahtar Kelimeler
References
- Aguilera, R. V., De Massis, A., Fini, R., & Vismara, S. (2024). Organizational goals, outcomes, and the assessment of performance: Reconceptualizing success in management studies. Journal of Management Studies, 61(1), 1-36. https://doi.org/10.1111/joms.12994
- Akar, C. ve Gündüz, İ. (2016). İlköğretim okullarının TSE standartlarına göre değerlendirilmesi (Uşak ili örneği). Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 2(2), 85-100. https://doi.org/10.29065/usakead.232413
- Aküzüm, C., Baran, E. ve Çelebi, S. (2022). Okul öncesi dönemde ebeveyn tutumları ile dijital oyun bağımlılığı eğilimi arasındaki ilişki. Electronic Turkish Studies, 17(3), 427-458. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.61958
- Akyürek, M. İ. (2020). Yönetsel bağlamda okul öncesi eğitimdeki sorunlar: bir fenomenoloji çalışması. İZÜ Eğitim Dergisi, 2(3), 1-18. https://doi.org/10.46423/izujed.709983
- Başal, H. A., Çelebi, M. ve Malak, H. (2016). Okul öncesi öğretmen adaylarında denetim odağı ve insani değerler ilişkisi. International Journal of Human Sciences, 13(1), 198-208.
- Bozkurt, P. (2013). Denetim kavramı ve denetim anlayışındaki gelişmeler. Denetişim, 12, 56-62.
- Caruso, J. J., & Fawcet, M. T. (2007). Supervision in early childhood education. Teacher College.
- Çoker, Ç. (2023). Vaka çalışması. H. Peker-Dural ve M. Karasu (Ed.), Nitel araştırma yöntemleri psikoloji uygulama örnekleri ile içinde (s.395-429). Nobel.
- Darga, H., Zayimoğlu Öztürk, F. ve Öztürk, T. (2021). Okul öncesi hikâye kitaplarının çocukların gelişim alanlarına uygunluklarının incelenmesi. Ulusal Eğitim Akademisi Dergisi, 5(1), 22-48. https://doi.org/10.32960/uead.862376
- Davey, L. (2006). Durum çalışması değerlendirmelerinin uygulanması. T. Gökçek (Çev.). İlköğretim Online, 8(2), 1-3. Orijinal metin 1991.